Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước, đến cuối tháng Tám, tiền gửi dân cư tại hệ thống ngân hàng đạt hơn 11,43 triệu tỷ đồng. Con số này cao hơn gần 1,1 triệu tỷ đồng, tương đương mức tăng 10,6% so với đầu năm.
Riêng tháng Tám, tiền gửi dân cư tăng ròng gần 214.000 tỷ đồng so với cuối tháng Bảy, bình quân tăng khoảng 6.900 tỷ đồng mỗi ngày.
Đây là mức tăng theo tháng lớn thứ hai kể từ đầu năm, chỉ sau tháng 6/2026 (tăng khoảng 445.000 tỷ đồng, tương đương 2,62%) và cao hơn hẳn mức tăng gần như đi ngang của tháng 7 (chỉ tăng gần 21.000 tỷ đồng, tương đương 0,12%).
Dòng tiền dân cư chảy vào hệ thống ngân hàng có xu hướng mạnh lên từ quý 2 năm nay. Trong 5 tháng gần nhất, tiền gửi dân cư tăng ròng bình quân 175.000 tỷ đồng mỗi tháng, gấp gần 2,4 lần so với bình quân 5 tháng liền trước.
Từ cuối tháng 4, lãi suất niêm yết cao nhất hệ thống (không tính các khoản tiền gửi lớn hay khách hàng VIP) tăng mạnh lên vùng 7,6%-7,8% một năm. Lãi suất ưu đãi thực tế tại nhiều nhà băng dao động từ 8,5% đến 9,5% một năm mà không yêu cầu số tiền tối thiểu, hoặc chỉ dao động quanh 100-200 triệu đồng.
Lãnh đạo các nhà băng đều nhận định chênh lệch lãi suất giữa tiền đồng và ngoại tệ ở mức hấp dẫn khiến khách hàng cá nhân ngày càng thích nắm giữ tiền đồng. Cạnh tranh hút tiền gửi quyết liệt khiến các nhà băng liên tục tung sản phẩm huy động mới và ưu đãi nhằm hút khách.
Diễn biến từ đầu năm cho thấy tiền gửi doanh nghiệp biến động thất thường, giảm trong tháng 1 và tháng 2 (giai đoạn cao điểm chi trả quanh Tết), tăng mạnh vào các tháng cuối quý như tháng 3 và tháng 6, rồi lại giảm ở tháng đầu quý kế tiếp.
Lũy kế 8 tháng, tiền gửi tổ chức kinh tế chỉ tăng gần 157.000 tỷ đồng, tương đương 2,54%, thấp hơn nhiều so với tốc độ tăng của khu vực dân cư.
Tổng cộng, tiền gửi dân cư và các tổ chức kinh tế tại hệ thống ngân hàng đạt hơn 17,77 triệu tỷ đồng vào cuối tháng Tám, tăng khoảng 1,26 triệu tỷ đồng, tương đương 7,6% so với đầu năm.
Đà tăng của tiền gửi dù tích cực vẫn chưa theo kịp tốc độ bơm vốn ra nền kinh tế. Theo số liệu Ngân hàng Nhà nước công bố tại họp báo quý 3 ngày 7/10, dư nợ tín dụng toàn hệ thống đến 30/9/2026 đạt khoảng 20,75 triệu tỷ đồng, tăng 11,59% so với cuối năm 2025. Điều này khiến cuộc cạnh tranh huy động vốn giữa các ngân hàng chưa hạ nhiệt trong những tháng gần đây.
Theo Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà, tính đến ngày 20/9/2026, lãi suất tiền gửi bình quân của các giao dịch phát sinh mới ở mức 6,38%/năm, tăng 1,15 điểm phần trăm so với cuối năm 2025. Lãnh đạo NHNN đánh giá tốc độ tăng đã chậm lại và mặt bằng lãi suất về cơ bản đang quanh mức mới.
Ngân hàng Nhà nước cho biết vẫn giữ nguyên các mức lãi suất điều hành, đồng thời đã làm việc trực tiếp với các ngân hàng thương mại, yêu cầu giảm lãi suất tiền gửi đối với giao dịch phát sinh mới kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, giảm lãi suất niêm yết và lãi suất cho vay. Ngân hàng Nhà nước các khu vực cũng được chỉ đạo họp với chi nhánh ngân hàng thương mại trên địa bàn và kiểm tra việc thực hiện.
Dù có chỉ đạo giảm, mặt bằng lãi suất huy động thực tế trên thị trường vẫn ở mức cao. Thay vì nâng đồng loạt biểu niêm yết, nhiều ngân hàng chọn cạnh tranh bằng các chương trình cộng thêm lãi suất theo nhóm khách hàng, kênh giao dịch hoặc quy mô tiền gửi./.
(Vietnam+)