Hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số, Thành phố Hồ Chí Minh xác định phát triển đô thị công nghệ cao là một trong những hướng đi chiến lược nhằm kết nối tri thức với sản xuất, nghiên cứu với thị trường và nguồn lực trong nước với mạng lưới công nghệ toàn cầu.
Mô hình này đồng thời gắn phát triển công nghệ cao với quy hoạch và phát triển đô thị, tạo động lực tăng trưởng mới cho Thành phố.
Nội dung trên được chia sẻ tại Hội nghị quốc tế thường niên Khu Công nghệ cao lần thứ 8 và Ngày nghiên cứu và đổi mới sáng tạo vùng Đông Nam Bộ, do Ban Quản lý Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức ngày 16/10 với chủ đề “Đô thị công nghệ cao - Động lực tăng trưởng của Thành phố Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên mới.”
Phát biểu tại hội nghị, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Trương Minh Huy Vũ cho biết từ kinh nghiệm quốc tế cho thấy đô thị khoa học công nghệ, đô thị công nghệ cao có vai trò quan trọng cho sự phát triển chung.
Xu hướng hiện nay là chuyển các khu chuyên đề sang mô hình đô thị khoa học công nghệ gắn các hoạt động về công nghệ cao với các yếu tố đô thị. Dù quy mô diện tích không lớn nhưng các đô thị công nghệ cao có khả năng tạo sức lan tỏa, tác động và đóng góp lớn cho nền kinh tế.
Theo Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố, sau 24 năm hình thành và phát triển, Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh đã xây dựng được hệ sinh thái về công nghệ cao tương đối hoàn chỉnh, từ thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), phát triển các doanh nghiệp Việt Nam tham gia chuỗi giá trị đến hình thành các trung tâm đổi mới sáng tạo, trung tâm đào tạo, phòng thí nghiệm trọng điểm và mạng lưới liên kết với các trường đại học.
Đây là nền tảng quan trọng để Khu Công nghệ cao bước sang giai đoạn phát triển đô thị công nghệ cao. Để hiện thực hóa định hướng này, Khu Công nghệ cao cần xác định cụ thể các cụm ngành chủ lực mang tính "đầu kéo" cho tăng trưởng giai đoạn tới.
Kinh nghiệm từ một số quốc gia cho thấy, động lực tăng trưởng mạnh mẽ đến từ các "đầu kéo" như trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, công nghệ số và đô thị tiêu dùng dựa trên công nghệ số. Đồng thời, Khu Công nghệ cao cần hình thành cơ chế hội tụ và chia sẻ, vừa tăng cường kết nối nguồn lực giữa Nhà nước, nhà trường, nhà khoa học, doanh nghiệp và các chủ thể liên quan vừa thúc đẩy chia sẻ, chuyển giao tri thức, ứng dụng và thương mại hóa kết quả nghiên cứu.
Cùng với đó là nâng cao năng lực tham gia chuỗi cung ứng của doanh nghiệp Việt Nam, từng bước chuyển sang xuất khẩu công nghệ. Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố cũng lưu ý việc thu hút, giữ chân nhân tài không chỉ dựa vào chính sách đãi ngộ, đặt đầu bài phù hợp mà cần gắn với phát triển hạ tầng xã hội, đảm bảo các điều kiện về cuộc sống cho chuyên gia và gia đình.
Bên cạnh đó, Khu cần nghiên cứu, xác định các hình thức huy động vốn, đáp ứng yêu cầu mở rộng và phát triển Khu Công nghệ cao trong giai đoạn tới.
Theo ông Nguyễn Kỳ Phùng, Trưởng ban Ban Quản lý Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh, giá trị của mô hình đô thị công nghệ cao không chỉ nằm ở quy mô đầu tư hay số lượng doanh nghiệp mà còn ở năng lực tạo ra và làm chủ công nghệ, chất lượng nguồn nhân lực, mức độ đổi mới của doanh nghiệp và giá trị gia tăng cho nền kinh tế. Vì vậy, phát triển đô thị công nghệ cao là quá trình kiến tạo hệ sinh thái, trong đó thể chế, hạ tầng, nhân lực, doanh nghiệp và các tổ chức khoa học-công nghệ cùng vận hành, bổ trợ cho nhau. Đây là cách tiếp cận giúp Thành phố chuyển từ lợi thế về quy mô thị trường và khả năng thu hút đầu tư sang lợi thế về năng suất, tri thức và đổi mới sáng tạo.
Với định hướng phát triển mới, Khu Công nghệ cao hướng đến vai trò trở thành trung tâm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc tế; đồng thời là hạt nhân kết nối các cụm đổi mới sáng tạo của Thành phố và Vùng.
Hiện thực hóa tầm nhìn đó, Ban Quản lý xác định sẽ phát triển phần không gian mở rộng (194,84ha) theo mô hình Công viên Khoa học và Công nghệ nhằm tăng cường năng lực nghiên cứu, phát triển, ươm tạo, đào tạo, thử nghiệm và chuyển giao công nghệ.
Mục tiêu là rút ngắn quá trình từ nghiên cứu đến ứng dụng, thương mại hóa kết quả và hình thành doanh nghiệp công nghệ, nâng cao giá trị tạo ra tại Khu Công nghệ cao. Cùng với đó, Khu Công nghệ cao phát huy vai trò hạt nhân trong phát triển đô thị công nghệ cao và liên kết vùng; đồng thời từng bước hình thành mô hình phát triển xanh, thông minh và bền vững, hướng đến Net Zero vào năm 2045.
Về giải pháp, Khu Công nghệ cao Thành phố tiếp tục tập trung phát triển các lĩnh vực công nghệ chiến lược như bán dẫn, AI, công nghệ sinh học, vật liệu mới, năng lượng và công nghệ xanh; đồng thời hoàn thiện hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường đại học nhằm thúc đẩy chuyển giao, thương mại hóa kết quả nghiên cứu; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, thu hút chuyên gia trong nước và quốc tế./.
(TTXVN/Vietnam+)