TPHCM nêu "không đổi môi trường lấy tăng trưởng", doanh nghiệp đang làm gì?

Nền kinh tế xanh đã và đang trở thành xu hướng tất yếu. Yêu cầu này đặt ra không chỉ từ người tiêu dùng mà còn là “mệnh lệnh” từ tương lai phát triển kinh tế xã hội bền vững, song hành với bảo tồn thiên nhiên, môi trường.

Tại Việt Nam, chủ trương “không đánh đổi môi trường để lấy tăng trưởng kinh tế” đã được đề ra nhiều năm qua, vừa được các đại biểu nhấn mạnh trong đề xuất Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường.

Thực tế, ô nhiễm nguồn nước, không khí, áp lực chất thải và hạ tầng xử lý chưa đồng bộ đang ảnh hưởng đến sức khỏe, sinh kế của người dân cũng như khả năng thu hút đầu tư. Do đó, muốn duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế hai con số một cách bền vững thì phải nâng cao giá trị tạo ra trên mỗi đơn vị tài nguyên, giảm phát thải và chi phí khắc phục ô nhiễm.

TPHCM nhấn mạnh chủ trương “không đổi môi trường để tăng trưởng kinh tế”

Riêng với TPHCM, chủ trương này một lần nữa được Phó Chủ tịch UBND TPHCM Bùi Minh Thạnh nêu cao tại sự kiện Ngày hội Việt Nam Xanh 2026 mới đây. TPHCM đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số trong những năm tới. Tuy nhiên, phát triển kinh tế phải gắn với bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng sống của người dân.

Theo ông Thạnh, chuyển đổi xanh không còn chỉ là sự lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu tất yếu, đồng thời mở ra cơ hội đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng suất, giảm chi phí và thu hút đầu tư. TPHCM xác định chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo là 3 trụ cột chiến lược. Trong đó, TPHCM hướng đến mục tiêu 100% phương tiện giao thông công cộng sử dụng năng lượng sạch vào năm 2030.

Đáng chú ý, ông Thạnh đề nghị các sở, ngành và địa phương cụ thể hóa mục tiêu chuyển đổi xanh thành những chương trình, dự án và chỉ tiêu có thể đo lường. TPHCM cũng cần tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận công nghệ, nguồn vốn và cơ hội đầu tư xanh.

Trước chỉ đạo “không đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế”, các doanh nghiệp tại TPHCM, đặc biệt là đơn vị đầu ngành, đã và đang có loạt giải pháp xanh trong quá trình sản xuất, vận hành.

Trong lĩnh vực tiêu dùng, ông Thạnh nêu Tập đoàn TH đang có kế hoạch nghiên cứu đầu tư một tổ hợp nông nghiệp công nghệ cao tại TPHCM.

Các tập đoàn nông nghiệp đang phát triển xanh ra sao?

TH Group xác định bao bì bền vững là một trong những giải pháp trọng tâm nhằm giảm phát thải. Theo doanh nghiệp, bao bì không đơn thuần thực hiện chức năng bảo vệ sản phẩm mà còn là một mắt xích trong kinh tế tuần hoàn, thông qua việc nâng cao khả năng thu hồi, tái chế và tái sử dụng tài nguyên.

Doanh nghiệp nêu cũng đang đẩy mạnh nghiên cứu các giải pháp kỹ thuật nhằm giảm lượng nguyên liệu sử dụng, trong đó có nhựa và giấy, đồng thời tăng khả năng tái chế, ưu tiên vật liệu thân thiện với môi trường và tái chế sau tiêu dùng. Ở khâu vật liệu, doanh nghiệp ưu tiên các loại có khả năng tái chế cao, đồng thời giảm định lượng nhựa, giấy trong bao bì và các cấu phần như chai nhựa, thùng các tông, màng co, nhãn dán...

Còn tại AgriS, công ty nông nghiệp thuộc Tập đoàn TTC với tên chính thức là Công ty cổ phần Thành Thành Công - Biên Hòa, pallet xanh là một trong những sản phẩm nằm trong định hướng phát triển các giải pháp bao bì và sản phẩm công nghiệp từ phụ phẩm nông nghiệp của họ.

Mang sản phẩm đến trưng bày tại ngày hội xanh, đại diện tại gian hàng AgriS, bà Phạm Thị Thanh Liêm, cho biết pallet xanh (AgriS Green Pallets) được sản xuất hoàn toàn từ bã mía và xơ dừa.

Một trong những mục tiêu của sản phẩm là thay đổi cách nhìn nhận về phụ phẩm nông nghiệp. Bã mía, xơ dừa vốn thường được xem là phần nguyên liệu còn lại sau quá trình sản xuất, nhưng nếu được xử lý và ứng dụng công nghệ phù hợp, chúng có thể trở thành đầu vào cho các sản phẩm công nghiệp có giá trị gia tăng.

Đặc biệt pallet từ bã mía gần như thu gom lại từ quá trình sản xuất, vòng tuần hoàn nên tạo được môi trường xanh. Đặc biệt việc xuất khẩu bằng pallet này không trải qua quy trình gia nhiệt và hun trùng, tiết kiệm nhiều chi phí. "Cứ 6 chiếc pallet 'xanh' được sử dụng tương đương với việc bảo vệ thêm 1 cây xanh", đại diện AgriS nhấn mạnh.

Ở lĩnh vực công nghệ, Signify - đơn vị phụ trách chiếu sáng mỹ thuật cho các công trình lớn như cầu Ba Son - đã có giới thiệu dòng sản phẩm chiếu sáng thông minh dành cho hộ gia đình và các công trình. Sản phẩm theo giới thiệu không những tối ưu hóa năng lượng tiêu thụ, tiết kiệm điện năng đáng kể mà tuổi thọ bóng đèn cao, hiệu suất lớn, giúp giảm tần suất thay thế bóng và giảm xả thải ra môi trường.

Hay trong mảng vật liệu xây dựng, INSEE được biết đang nghiên cứu giải pháp vật liệu xây dựng bền vững và sáng kiến trong xử lý, tái chế chất thải.  Trong đó có danh mục xi măng phát thải thấp, với mức phát thải thấp hơn 34-58% so với xi măng OPC thông thường theo thông tin doanh nghiệp cung cấp.

Một giải pháp khác được giới thiệu là dịch vụ đồng xử lý chất thải Ecocycle. Doanh nghiệp cũng chia sẻ định hướng nghiên cứu tái chế chất thải rắn từ vật liệu xây dựng, hướng đến tận dụng nguồn tài nguyên và thúc đẩy kinh tế tuần hoàn trong ngành.

Phó Chủ tịch UBND TPHCM cho rằng những mô hình và sản phẩm xanh từ các doanh nghiệp rất ý nghĩa với môi trường sống và đặc biệt tận dụng phế phụ phẩm, rác… để tạo thêm giá trị lớn cho cuộc sống, kinh tế. Chủ trương này được TPHCM đã, đang và sẽ đẩy mạnh trong thời gian tới.