Trời lạnh đột ngột: Nhận biết dấu hiệu nguy hiểm ở người tăng huyết áp

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Những đợt rét có liên quan đến gia tăng biến cố và tử vong do bệnh tim mạch ở người bệnh tăng huyết áp. Chủ động phòng ngừa sẽ giúp giảm nguy cơ.

Miền Bắc đang bị ảnh hưởng của đợt không khí lạnh, nhiệt độ môi trường giảm đột ngột. GS-TS, bác sĩ Phạm Mạnh Hùng, Viện trưởng Viện tim mạch Bệnh viện 19-8, lưu ý, khi trời chuyển lạnh, mạch máu co lại để giữ nhiệt, khiến huyết áp dễ tăng và tim phải làm việc nhiều hơn.

Lạnh cũng có thể làm máu dễ hình thành cục đông hơn. Vì vậy, người tăng huyết áp, nhất là người cao tuổi, có bệnh mạch vành, suy tim, bệnh thận hoặc từng đột quỵ, cần đặc biệt chú ý kiểm soát huyết áp, theo dõi sức khỏe.

Chuyên gia tim mạch lưu ý, không có một con số bảo đảm tuyệt đối cho tất cả mọi người. Với phần lớn người đang điều trị, mục tiêu thường là dưới 130/80 mmHg nếu cơ thể dung nạp tốt.

Khuyến cáo châu Âu hướng tới mức 120 - 129/70 - 79 mmHg cho nhiều người bệnh. Người rất cao tuổi, suy yếu hoặc hay chóng mặt khi đứng lên cần mục tiêu riêng. Nhưng không nên cố hạ càng thấp càng tốt; và hãy thống nhất mức đích với bác sĩ. Nếu huyết áp nhiều ngày vượt mục tiêu, nên liên hệ để được điều chỉnh thuốc.

Cần gọi cấp cứu (115) khi xuất hiện đau tức, đè nặng ngực, có thể lan ra tay hoặc hàm; khó thở đột ngột; méo miệng, yếu liệt một bên, nói khó; mất thị lực đột ngột, đau đầu dữ dội khác thường, lơ mơ hoặc ngất. Đừng chờ huyết áp thật cao mới đi cấp cứu. Có các dấu hiệu này, cần đến cơ sở cấp cứu gần nhất, không chờ khám chuyên khoa theo lịch.

Nếu huyết áp từ 180 mmHg số trên hoặc 120 mmHg số dưới trở lên, kèm dấu hiệu bất thường nói trên, cần cấp cứu ngay. Nếu chưa có triệu chứng, hãy ngồi yên và đo lại huyết áp sau ít nhất một vài phút. Nếu vẫn cao, liên hệ ngay nhân viên y tế. Không tự uống dồn thuốc hoặc ngậm thuốc để hạ nhanh, vì tụt huyết áp đột ngột cũng nguy hiểm.

"Các nghiên cứu cho thấy những đợt rét có liên quan đến gia tăng biến cố và tử vong do bệnh tim mạch. Tuy nhiên, người bệnh không nên quá lo lắng. Chủ động phòng ngừa sẽ giúp giảm nguy cơ", GS Hùng chia sẻ.

Khi thời tiết chuyển lạnh đột ngột, cơ chế phản xạ khiến mạch máu co lại nhằm giữ nhiệt, trực tiếp làm tăng huyết áp và buộc cơ tim phải hoạt động với cường độ cao hơn. Đồng thời, nhiệt độ môi trường hạ thấp còn gia tăng khả năng hình thành cục máu đông trong lòng mạch. Theo GS-TS Phạm Mạnh Hùng, Viện trưởng Viện Tim mạch Bệnh viện 19-8, nhóm bệnh nhân cao tuổi, người có tiền sử bệnh mạch vành, suy tim, bệnh thận hoặc từng bị đột quỵ là những đối tượng chịu rủi ro biến cố tim mạch cao nhất trong các đợt rét. Người bệnh cần gọi ngay cấp cứu 115 khi xuất hiện các triệu chứng báo động như đau tức ngực lan lên hàm hoặc cánh tay, khó thở đột ngột, méo miệng, yếu liệt một bên cơ thể, nói khó hoặc đau đầu dữ dội. Trong trường hợp chỉ số huyết áp từ 180 mmHg số trên hoặc 120 mmHg số dưới trở lên đi kèm các dấu hiệu bất thường, bệnh nhân phải tới cơ sở y tế gần nhất ngay lập tức thay vì chờ đợi lịch khám định kỳ. Để tránh rủi ro tụt huyết áp đột ngột gây nguy hiểm tính mạng, người bệnh không được tự ý uống dồn liều hoặc ngậm thuốc hạ áp nhanh tại nhà.