Ngày 5/10, Bộ Quốc phòng Ukraine tuyên bố những cuộc tấn công gần đây nhằm vào nhà máy lọc dầu tại những thành phố như Mátxcơva, Yaroslavl, Ust-Luga, Perm, Saratov và Syzran đã khiến 51% công suất lọc dầu của Nga bị tê liệt. Tuyên bố này chưa thể được xác minh độc lập.
Cả Mátxcơva và Kiev đều gia tăng không kích, trong bối cảnh tình hình trên chiến tuyến dài 1.200 km hầu như đình trệ.
Lực lượng Ukraine đã nhiều lần tấn công các nhà máy lọc dầu từ Mátxcơva đến Siberia, gây ra một cuộc khủng hoảng nhiên liệu trên diện rộng tại Nga từ đầu năm nay, buộc chính quyền phải hạn chế xuất khẩu nhiên liệu.
Giới chức Nga chưa công khai bất kỳ số liệu nào về thiệt hại cơ sở hạ tầng dầu mỏ của nước này. Tuy nhiên, ngày 1/10, Tổng thống Vladimir Putin cho biết những vụ tấn công đã khiến Nga thiệt hại khoảng 1% GDP.
“Họ bắt đầu tấn công các nhà máy lọc dầu và công khai tuyên bố mục tiêu là gây tổn hại cho nền kinh tế của chúng ta. Họ có đạt được mục tiêu đó không? Một phần”, ông Putin nói tại cuộc họp của Câu lạc bộ Valdai.
Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Yevhenii Khmara cho biết, các nhà phân tích thuộc cơ quan tình báo, Bộ Tổng tham mưu và Bộ Quốc phòng Ukraine đã đánh giá tác động của các cuộc tấn công.
“51% công suất lọc dầu bị tấn công là một đòn giáng đáng kể vào nền kinh tế của đối phương, vào khả năng tiến hành chiến sự và cung cấp cho các cụm lực lượng quân sự của họ. Các cuộc tấn công sâu của chúng tôi tiếp tục đưa chiến tranh vào lãnh thổ Nga”, ông phát biểu ngày 5/10.
Trước khi hứng các cuộc tấn công, Nga có sản lượng nhiên liệu tinh chế từ dầu thô lớn thứ 3 thế giới, sau Mỹ và Trung Quốc.
Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), 1 số trong 32 nhà máy lọc dầu của Nga đã bị tấn công tới 15 lần kể từ khi cuộc chiến bắt đầu. Trong những tháng gần đây, trung bình cứ 3 ngày lại có 1 nhà máy lọc dầu bị tấn công, tạo ra vòng luẩn quẩn giữa thiệt hại và sửa chữa khẩn cấp, có thể khiến các dây chuyền xuống cấp.
Các cuộc tấn công của Ukraine cũng ngày càng nhắm vào những thiết bị phức tạp, đòi hỏi nhiều tháng để sửa chữa. IEA cho biết sản lượng dầu diesel của Nga đã giảm khoảng 30%, trong khi người dân phải chờ tới 40 giờ để đổ xăng tại các trạm nhiên liệu.
Các nhà máy lọc dầu Nga đã tìm cách bù đắp bằng cách trì hoãn bảo dưỡng và khởi động lại những dây chuyền ngừng hoạt động. Một biện pháp khác là hạ tiêu chuẩn chất lượng nhiên liệu nhằm duy trì nguồn cung xăng, nhưng điều này có nguy cơ gây hư hại cho động cơ và các thiết bị kiểm soát khí thải.
Nga cũng đã cấm xuất khẩu dầu diesel, khiến giá nhiên liệu trên toàn cầu tăng. Ngày 13/9, Tổng thống Mỹ Donald Trump kêu gọi Ukraine ngừng tấn công các nhà máy lọc dầu.