Chiều 7/11, phiên tòa xét xử 188 bị cáo trong đường dây lừa đảo chiếm đoạt tài sản do Mr Pips Phó Đức Nam cầm đầu tiếp tục phần tranh luận. Sau khi các luật sư và các bị cáo đưa ra các lập luận bào chữa, HĐXX cho đại diện VKSND TP Hà Nội đối đáp.
Trước các luận cứ của các luật sư bào chữa cho Phó Đức Nam (Mr Pips) và Lê Khắc Ngọ (Mr Hunter), đại diện VKS đã đưa ra các căn cứ xác định hành vi chiếm đoạt tiền của bị hại, vai trò của từng bị cáo và nguồn tiền được sử dụng để mua vàng, bất động sản.
Từ chối giám định tâm thần cho Mr Pips
Về đề nghị trưng cầu giám định tâm thần đối với Phó Đức Nam, đại diện VKS cho rằng không có căn cứ chấp nhận. Cơ quan công tố viện dẫn việc trong quá trình hỏi cung cũng như tại phiên tòa, Nam trình bày rõ ràng, logic về hành vi của bản thân và đồng phạm.
Theo VKS, kết quả xác minh tại bộ phận y tế của trại tạm giam, cùng thông tin từ cán bộ quản giáo và những người cùng buồng giam, không ghi nhận biểu hiện bất thường về sức khỏe tâm thần của Mr Pips trong thời gian bị tạm giam. Một số người từng làm việc với bị cáo cũng đánh giá Nam có năng lực chuyên môn, tư duy tốt để điều hành hệ thống lớn.
Mr Pips Phó Đức Nam (Ảnh: Nam Hải).
Đại diện VKS còn dẫn kết quả thăm khám của Bệnh viện Bạch Mai cho thấy chưa phát hiện bất thường ở các lĩnh vực nhận thức được kiểm tra.
Từ những căn cứ này, VKS không đồng tình với đề nghị của phía bào chữa về việc trưng cầu giám định tâm thần cho bị cáo.
Có căn cứ xác định Mr Pips chịu trách nhiệm với hơn 900 bị hại
Đối với lập luận chưa đủ cơ sở xác định toàn bộ hơn 900 bị hại bị nhóm Mr Pips chiếm đoạt tiền, VKS khẳng định có đủ căn cứ từ lời khai, dữ liệu thu giữ và kết quả kiểm tra các giao dịch.
Theo đại diện cơ quan công tố, trong quá trình điều tra, Mr Pips khai tổ chức kinh doanh độc quyền 36 sàn giao dịch tại Việt Nam. Bị cáo giữ vai trò quản lý chung cao nhất, lựa chọn sàn, định hướng hoạt động và cùng Ngọ, các quản lý bàn bạc cách thức vận hành hệ thống.
Bị cáo còn yêu cầu bộ phận marketing dịch tài liệu hướng dẫn sang tiếng Việt để nhân viên tiếp cận, lôi kéo khách hàng. Việc nhận tiền được thực hiện qua tài khoản các công ty và những đơn vị trung gian thanh toán.
VKS dẫn lời khai của Mr Pips về việc sử dụng tài khoản công ty “ma” và các kênh thanh toán trung gian nhằm chia cắt dòng tiền, gây khó khăn cho cơ quan chức năng khi truy vết, đồng thời tạo sự tin tưởng để khách hàng nạp tiền.
Khi khám xét nơi làm việc của bộ phận marketing, cơ quan điều tra thu giữ dữ liệu về danh sách các công ty được nhóm này sử dụng. Theo VKS, phần lớn các công ty không có hoạt động kinh doanh thực tế, được lập để mở tài khoản ngân hàng và phục vụ việc nhận tiền. Kết quả rà soát xác định 482 trường hợp bị hại có giao dịch chuyển tiền vào tài khoản các công ty trong danh sách.
Đại diện VKS tại tòa (Ảnh: Nam Hải).
Với những khoản chuyển qua các kênh khác, VKS cho biết cơ quan điều tra đã đối chiếu giao dịch, xác định mối liên hệ giữa các tài khoản nhận tiền với hệ thống của Nam. Một số tài khoản còn chuyển tiền cho nhân viên, chi trả tiền lương, chi phí thuê và vận hành văn phòng.
Đại diện VKS cũng lập luận rằng sau khi bị hại chuyển tiền, số dư tương ứng được cập nhật lên tài khoản giao dịch trên sàn, thể hiện hệ thống đã tiếp nhận tiền. Từ các tài liệu này, cơ quan công tố cho rằng có đủ cơ sở quy kết trách nhiệm đối với nhóm Mr Pips.
Trước ý kiến cho rằng có dấu hiệu bỏ lọt tội phạm tại các đơn vị trung gian thanh toán, VKS cho biết những nội dung liên quan đã được tách để tiếp tục làm rõ trong giai đoạn hai. Theo cơ quan công tố, để xử lý từng cá nhân, cần có tài liệu chứng minh họ biết nguồn tiền giao dịch là tiền do phạm tội mà có.
Với Bùi Trung Đức, người đã bị xét xử trong một vụ án trước, VKS cho rằng cần tiếp tục xác định cụ thể từng hành vi, phạm vi trách nhiệm và đối chiếu với vụ án đã xét xử để có căn cứ xử lý.
Không có việc Mr Hunter được trả lương bằng vàng
Trả lời đề nghị làm rõ vai trò của Lê Khắc Ngọ (Mr Hunter), VKS phân biệt trách nhiệm của bị cáo theo từng giai đoạn tham gia đường dây.
Theo VKS, giai đoạn 2019-2023, Ngọ giúp sức tích cực trong một công đoạn của hệ thống do Mr Pips quản lý, chỉ đạo. Bị cáo được giao phụ trách bộ phận kinh doanh tại miền Bắc, miền Trung, xây dựng và phát triển 28 văn phòng, sau đó tiếp tục tham gia quản lý, mở rộng hoạt động tại miền Nam.
Ở giai đoạn sau, Ngọ được chia lợi nhuận từ hoạt động của toàn hệ thống. Đại diện VKS nhấn mạnh đây là lợi nhuận chung, không chỉ từ bộ phận kinh doanh do bị cáo phụ trách.
Cơ quan công tố cho rằng Mr Hunter cùng Nam bàn bạc, quyết định những vấn đề quan trọng, từ phát triển văn phòng đến đưa sàn mới về Việt Nam khai thác. Khi sang Campuchia, Ngọ còn tham gia phân công, trực tiếp chỉ đạo bộ phận chăm sóc khách hàng. Vì vậy, VKS xác định trong giai đoạn này, bị cáo có vai trò chủ mưu, cầm đầu cùng Mr Pips.
Mr Hunter Lê Khắc Ngọ (Ảnh: Nam Hải).
Đối với đề nghị loại trừ trách nhiệm của Ngọ trong một trường hợp bị hại liên hệ trực tiếp với Nam, VKS cho biết sau đó Mr Pips giới thiệu người này cho nhân viên kinh doanh để hướng dẫn đầu tư. Cơ quan công tố cho rằng việc này diễn ra khi Mr Hunter vẫn phụ trách bộ phận kinh doanh và đã được chia lợi nhuận chung, nên bị cáo vẫn phải chịu trách nhiệm.
VKS cũng bác đề nghị loại trừ trách nhiệm của Mr Hunter đối với một số trường hợp bị hại đầu tư trên sàn IQX.
Theo đại diện cơ quan công tố, tài liệu điều tra thể hiện Ngọ tham gia bàn bạc việc xây dựng sàn, tìm mặt bằng, tổ chức văn phòng và có thỏa thuận hưởng lợi từ hoạt động giao dịch. Việc sàn chưa có lợi nhuận không loại trừ trách nhiệm hình sự khi bị cáo đã tham gia tổ chức hoạt động và thực tế có khách hàng bị chiếm đoạt tiền.
Về cáo buộc rửa tiền, đại diện VKS dẫn các biên bản hỏi cung Ngọ có sự tham gia của luật sư, trong đó bị cáo trình bày nguồn tiền mua vàng và bất động sản là tiền thu được từ hoạt động cùng Mr Pips.
Theo nội dung được VKS viện dẫn, khi các văn phòng hoạt động hiệu quả và thu về lượng tiền lớn, Mr Hunter nảy sinh ý định mua vàng tích trữ thay cho tiền mặt. Thông qua một người do Nam giới thiệu, bị cáo nhiều lần mua tổng cộng 142kg vàng trong giai đoạn 2021-2023, với số tiền khoảng 188 tỷ đồng.
Cơ quan công tố cho biết trong quá trình điều tra, Ngọ khai sử dụng tiền do phạm tội mà có để mua số vàng này. Vì vậy, VKS cho rằng lời khai tại phiên tòa về việc được công ty trả lương bằng vàng không có căn cứ.
Đối với bất động sản, VKS dẫn lời khai của Mr Hunter về việc dùng tiền thu lợi trong quá trình làm việc với Nam để góp mua các căn hộ tại khu Goldmark City, Hà Nội, và mua đất tại Đà Nẵng. Trong đó, bị cáo khai mua một thửa đất giá 2,2 tỷ đồng từ một người đang đầu tư vào hệ thống và bị thua lỗ.
Từ các tài liệu này, cơ quan công tố cho rằng Ngọ đã sử dụng tiền do phạm tội mà có để mua, chuyển hóa thành vàng và bất động sản, che giấu nguồn tiền chiếm đoạt. VKS khẳng định việc truy tố bị cáo về tội Rửa tiền là có căn cứ.
Trước đó, trong bản luận tội, VKSND TP Hà Nội đề nghị HĐXX tuyên phạt Mr Pips tù chung thân về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, 10-11 năm tù về tội Rửa tiền, tổng hình phạt là tù chung thân; Mr Hunter tù chung thân về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, 9-10 năm tù về tội Rửa tiền, tổng hình phạt là tù chung thân.