4 yếu tố thời tiết 'kích hoạt' mưa lớn dồn dập ở miền Trung

Chiều 9.10, ông Nguyễn Văn Hưởng, Trưởng phòng Dự báo thời tiết thuộc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, đưa ra nhận định mới về thời tiết những ngày tới. Tâm điểm dự báo là khả năng không khí lạnh đến sớm, vùng áp thấp trên Biển Đông mạnh lên, đồng thời miền Trung xuất hiện một đợt mưa lớn kéo dài. Theo thông tin Thanh Niên dẫn lại, bốn yếu tố gồm không khí lạnh, dải hội tụ nhiệt đới, vùng áp thấp và gió mùa tây nam đang cùng tạo điều kiện kích hoạt mưa diện rộng. Trong sáng 9.9, một vùng áp thấp đã hình thành trên dải hội tụ nhiệt đới, tại khu vực khoảng 16,5 - 17,5 độ vĩ bắc và 115,5 - 116,5 độ kinh đông. Trong một đến hai ngày tiếp theo, vùng áp thấp này có khả năng rất cao phát triển thành áp thấp nhiệt đới ở giữa Biển Đông, với xác suất được nhận định khoảng 80%. Cơ quan khí tượng không loại trừ khả năng hệ thống tiếp tục mạnh lên thành bão, với xác suất khoảng 30 - 40%, khi đó đây sẽ là bão số 6 trên Biển Đông trong năm nay. Cùng thời điểm, khối không khí lạnh từ phía bắc đang di chuyển về phía nước ta, dự kiến ảnh hưởng vùng núi vào gần sáng 10.9. Từ trưa và chiều 10.9, không khí lạnh sẽ tác động tới trung du, đồng bằng Bắc bộ và Bắc Trung bộ, sau đó tiếp tục được tăng cường trong đêm 10 và ngày 11.9. Ảnh hưởng của khối khí lạnh khiến thời tiết Đông Bắc bộ và Bắc Trung bộ chuyển mát từ 10.9, với nhiệt độ thấp nhất phổ biến 21 - 24 độ C. Tại vùng núi cao Bắc bộ, nhiệt độ có nơi xuống dưới 19 độ C, tạo cảm giác se lạnh rõ rệt hơn trong đợt thời tiết được đánh giá là đến sớm. Ông Hưởng cho biết đây là đợt không khí lạnh đầu tiên ảnh hưởng nước ta trong mùa đông năm 2026 - 2027, sớm hơn trung bình nhiều năm khoảng 3 - 5 ngày. Thông thường, đợt không khí lạnh đầu tiên xuất hiện trong khoảng 12.9 - 4.10, còn kỷ lục sớm nhất từng được ghi nhận là ngày 16.8. Từ đêm 9.9 đến ngày 10.9, Bắc bộ dự báo có mưa rào và giông rải rác, lượng mưa phổ biến 10 - 30 mm, một số nơi có thể vượt 70 mm. Hà Nội cũng có mưa, mưa rào và giông rải rác, có nơi mưa to trong đêm 9.9 và ngày 10.9, trước khi chuyển mát từ ngày 10.9. Trên vịnh Bắc bộ, gió đông bắc mạnh cấp 4 - 5 xuất hiện từ 10.9, sau đó tăng lên cấp 6, giật cấp 7 - 8 từ đêm cùng ngày. Sóng biển tại vịnh Bắc bộ và vùng biển phía bắc khu vực bắc Biển Đông được dự báo cao 2 - 3 m, gây nhiều khó khăn cho hoạt động trên biển. Trong kịch bản vùng áp thấp mạnh lên thành bão, hệ thống này sẽ kết hợp với không khí lạnh, dải hội tụ nhiệt đới và gió mùa tây nam đang hoạt động mạnh. Sự cộng hưởng của các hình thế thời tiết khiến miền Trung đứng trước nguy cơ mưa lớn liên tiếp, thay vì chỉ xuất hiện những đợt mưa ngắn. Từ ngày 10.9 đến ngày 11.9, cao nguyên miền Trung và Nam bộ có mưa vừa, mưa to, kèm giông, lượng mưa phổ biến 60 - 120 mm. Một số nơi tại hai khu vực này có thể hứng mưa rất to trên 180 mm, đòi hỏi người dân chủ động theo dõi cảnh báo ngập úng và sạt lở. Từ Thanh Hóa đến TP.Huế, lượng mưa phổ biến 40 - 100 mm, có nơi mưa rất to trên 150 mm trong cùng khoảng thời gian. Duyên hải Nam Trung bộ có mưa, mưa vừa, một số nơi mưa to, lượng mưa phổ biến 15 - 30 mm và có nơi vượt 80 mm. Đáng chú ý, từ ngày 12 - 17.9, dải hội tụ nhiệt đới có trục đi qua miền Trung tiếp tục chi phối thời tiết, khiến mưa vừa và mưa to có thể kéo dài. Mưa diện rộng đi kèm nguy cơ cao xảy ra lốc, sét, lũ quét, sạt lở đất và ngập úng cục bộ tại nhiều địa phương. Cường độ, phạm vi và lượng mưa thực tế vẫn có thể thay đổi, bởi diễn biến còn phụ thuộc vào vùng áp thấp đang có khả năng mạnh lên thành bão. Cơ quan khí tượng thủy văn cho biết sẽ thường xuyên cập nhật các bản tin dự báo thiên tai, nhất là khi hệ thống trên Biển Đông có diễn biến mới. Người dân miền Trung, vùng núi và ven biển cần theo dõi thông tin chính thức, hạn chế chủ quan trước mưa lớn, giông lốc và các nguy cơ thiên tai đi kèm.