Tổng công ty Cảng Hàng không Việt Nam (ACV) đang quyết tâm cao độ, chuyển đổi phương thức quản lý từ thông tin phân tán, hệ thống riêng lẻ sang điều hành dựa trên dữ liệu, phối hợp liên thông cùng các hãng, đối tác và các đơn vị liên quan,… phấn đấu đưa công nghệ trở thành năng lực cốt lõi trong hoạt động khai thác.
Mô hình phối hợp ra quyết định tại Cảng Hàng không (A-CDM) có sự phối hợp chặt chẽ giữa đơn vị quản lý sân bay, hãng hàng không, kiểm soát không lưu và các đơn vị phục vụ mặt đất. Việc chia sẻ thông tin giúp các bên dự báo chính xác hơn thời điểm khởi hành, hạn chế máy bay phải chờ đợi, đồng thời giảm tiêu hao nhiên liệu và phát thải.
Thực tiễn triển khai A-CDM tại hai Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài và Tân Sơn Nhất thời gian qua đã cho thấy hiệu quả rõ rệt. Tại Nội Bài, chỉ số đúng giờ đạt gần 71,5%, thời gian lăn ra giảm gần 1,5 phút/chuyến. Còn tại Tân Sơn Nhất, tối ưu hóa hoạt động lăn tàu bay góp phần tiết kiệm hơn 3,7 triệu USD chi phí nhiên liệu.
“Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài đang tập trung nâng cao chất lượng dữ liệu, giảm thao tác thủ công và kết nối giữa các hệ thống. Các giải pháp như nghiên cứu kết nối thông qua giao diện lập trình ứng dụng (API), tự động chia sẻ dữ liệu và hoàn thiện cơ sở dữ liệu khai thác cảng hàng không (AODB) được xác định là những hướng đi quan trọng nhằm nâng cao độ chính xác, tính kịp thời của thông tin và hiệu quả điều hành”, ông Tô Tử Hà, Phó Tổng Giám đốc ACV, Giám đốc Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài cho hay.
Từ kinh nghiệm tại Nội Bài và Tân Sơn Nhất, ACV định hướng triển khai mô hình A-CDM tại Cảng Hàng không quốc tế Đà Nẵng theo lộ trình, đồng thời nghiên cứu mở rộng tại các cảng hàng không phù hợp. Đối với Cảng Hàng không quốc tế Long Thành, việc nghiên cứu tích hợp các giải pháp điều hành ngay từ giai đoạn chuẩn bị vận hành sẽ tạo nền tảng cho sự phối hợp đồng bộ, góp phần nâng cao hiệu quả khai thác ngay khi Cảng đi vào hoạt động.
Bên cạnh A-CDM, việc kết nối dữ liệu với các đơn vị phục vụ mặt đất, cung cấp nhiên liệu và hãng hàng không là yếu tố quan trọng để tối ưu toàn bộ chuỗi khai thác. Khi thông tin được chia sẻ kịp thời, các bên có thể chủ động điều phối nhân lực, trang thiết bị và kế hoạch phục vụ, qua đó giảm thời gian chờ, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực và bảo đảm tiến độ chuyến bay.
Ông Nguyễn Cao Cường, Chủ tịch Hội đồng quản trị ACV yêu cầu: Chuyển đổi số cần gắn liền với đổi mới quản trị, chuẩn hóa quy trình và phát triển nguồn nhân lực số. Các giải pháp như Văn phòng số thông minh, số hóa hồ sơ, áp dụng chữ ký số và tăng cường liên thông dữ liệu góp phần nâng cao hiệu quả quản trị, tính minh bạch và chất lượng điều hành.
Trên cơ sở những nội dung trên, ACV định hướng triển khai chuyển đổi số đồng bộ, phù hợp điều kiện từng đơn vị, ưu tiên các giải pháp thiết thực và tăng cường kết nối trên toàn mạng lưới. Cùng với hoàn thiện nền tảng công nghệ, nâng cao chất lượng dữ liệu và ứng dụng AI, việc đào tạo nhân lực và thúc đẩy hợp tác giữa cảng hàng không, hãng bay và các đơn vị doanh nghiệp, đối tác công nghệ là yếu tố then chốt để tạo ra hiệu quả thực chất.
“Đích đến của chuyển đổi số không chỉ là những hệ thống hiện đại hơn, mà là năng lực vận hành thông minh hơn, sự kết nối bền chặt hơn và khả năng phát triển bền vững hơn. Bằng quyết tâm đổi mới và sức mạnh hợp tác của toàn ngành, ACV hướng tới biến những tiến bộ công nghệ thành giá trị thiết thực cho hoạt động khai thác, cho hành khách và sự phát triển của ngành hàng không Việt Nam; từng bước kiến tạo những cửa ngõ hàng không hiện đại, kết nối Việt Nam với khu vực và thế giới trong kỷ nguyên số”, ông Nguyễn Cao Cường khẳng định.
Đối với Cảng Hàng không quốc tế Long Thành, hạ tầng công nghệ thông tin và truyền thông (ICT) được định hướng đầu tư đồng bộ, tạo nền tảng kết nối dữ liệu, tích hợp các hệ thống phục vụ công tác điều hành, giám sát và quản lý khai thác. Cùng với đó, ACV sẽ nghiên cứu ứng dụng mô hình A-CDM, trí tuệ nhân tạo (AI), hướng tới tối ưu hóa quy trình, sử dụng hiệu quả năng lượng và trang thiết bị, góp phần hạn chế lãng phí và giảm phát thải. Đây là nền tảng để Cảng Hàng không quốc tế Long Thành hướng tới mô hình cảng hàng không hiện đại, vận hành thông minh, an toàn và phát triển bền vững.
THÙY LINH