Cảm giác chiếc xe đang chạy tốc độ cao đột ngột văng lên rồi sập mạnh khi vừa chèn qua mố cầu đã trở thành nỗi ám ảnh kinh hoàng của tài xế, trong đó có tôi, khi trên từ các tuyến cao tốc, quốc lộ cho đến tỉnh lộ khu vực Đồng bằng Sông Cửu Long. Liệu có giải pháp kỹ thuật nào vừa xóa bỏ hoàn toàn "cái bẫy" này, vừa tận dụng ngay trang thiết bị có sẵn tại hiện trường để tiết kiệm chi phí?
Lưu thông trên các tuyến cao tốc hiện đại như TP HCM - Trung Lương, Trung Lương - Mỹ Thuận, hay các trục Quốc lộ 1, Quốc lộ 60, cho đến những tuyến tỉnh lộ vươn sâu về các huyện, không khó để tôi nhìn thấy những vệt phanh cháy mặt đường ngay trước chân cầu. Nguyên nhân do tài xế giật mình phanh gấp khi phát hiện vết đứt gãy cao độ giữa mố cầu và mặt đường.
Theo các chuyên gia giao thông, miền Tây có đặc thù địa chất tầng bùn sét yếu dày hàng chục mét. Cầu được đặt trên hệ cọc bê tông cắm sâu vào tầng đá cứng nên gần như "đứng yên". Trong khi đó, đường dẫn đắp bằng cát trên nền đất tự nhiên lại lún liên tục theo thời gian dưới tải trọng xe. Sự lệch pha này tạo ra những gờ chênh lệch cao độ ngay điểm tiếp giáp.
Ở tốc độ cao trên cao tốc hay tốc độ trung bình trên tỉnh lộ, việc xe nảy qua các gờ mố cầu không chỉ làm hư hỏng hệ thống giảm xóc, lốp xe mà nguy hiểm hơn là làm bánh xe mất bám đường trong khoảnh khắc, rất dễ dẫn đến mất lái hoặc tai nạn dồn toa do phanh đột ngột.
Nhiều ý kiến cho rằng làm cầu cạn toàn tuyến là triệt để nhất, nhưng suất đầu tư cao gấp 1,5 đến 2 lần so với đường đắp truyền thống khiến bài toán ngân sách đều gặp khó. Ở chiều ngược lại, nếu tiếp tục đắp đường sát mố cầu rồi "chờ lún", căn bệnh gờ mố cầu sẽ mãi không có lời giải.
>> Lái xe căng thẳng với biển báo phạt lỗi khoảng cách trên 16 cao tốc
Để dung hòa hai bài toán trên, tôi cho rằng giải pháp là kết cấu quá độ "mềm dần" với công thức: "cầu cạn ngắn (50-100 m) + bản quá độ kéo dài (15 m) + đường đắp" là chìa khóa vàng, nên được áp dụng rộng rãi cho mọi cấp đường tại miền Tây.
Sơ đồ vận hành của giải pháp này giải quyết tận gốc vấn đề theo ba bước:
Cầu cạn ngắn (50-100m) đẩy điểm nối ra xa bờ sông: Nối tiếp ngay sau cầu chính, đoạn cầu cạn ngắn này sẽ vượt qua vùng bùn sâu nguy hiểm nhất ở bờ sông, kênh. Việc này loại bỏ hoàn toàn khối đường đắp cát rất cao sát mố cầu - vốn là nơi dễ sạt lở và lún sâu nhất.
Bản quá độ 15m - "đòn gánh" triệt hạ độ gờ: Thay vì dùng bản quá độ ngắn 3-5 m như trước đây, bản bê tông cốt thép nên được kéo dài lên 15 m bên dưới lớp nhựa. Một đầu bản kê lên mố cầu cạn, đầu còn lại đặt lên đường đắp. Tốc độ nghiêng cực nhỏ này giúp xe chạy lướt qua ở tốc độ cao hoàn toàn êm thuận, mắt thường khó nhận ra.
Đoạn đường đắp phía ngoài: Tiếp nối sau bản quá độ, đường đắp lúc này đã ở vị trí nền đất ổn định hơn, chỉ cần xử lý lún bằng phương pháp bấc thấm (PVD) hoặc gia tải thông thường.
Đã đến lúc cần cân nhắc chuẩn hóa sơ đồ kết cấu "cầu cạn ngắn + bản quá độ 15 m" thành tiêu chuẩn thiết kế tham chiếu cho mọi dự án cầu đường mới. Xóa bỏ được những gờ mố cầu "bập bềnh" không chỉ bảo vệ an toàn tính mạng cho người tham gia giao thông, mà còn giúp những chặng xe về miền Tây trên mọi tuyến đường thực sự êm thuận, rút ngắn thời gian giao thương kinh tế vùng.
Phạm V Bida
- Chạy 100 km/h bám đuôi xe trước nhưng kêu khó giữ khoảng cách an toàn
- Nguyên tắc 4 giây giúp tôi tránh dính lỗi khoảng cách an toàn trên cao tốc
- 'Tôi đỡ áp lực lái xe từ TP HCM về Nha Trang nhờ giữ khoảng cách an toàn'
- Nỗi lo bị phạt khoảng cách an toàn trên cao tốc vì xe 'điền vào chỗ trống'
- Gần 600 tỷ đồng phí quản lý tài khoản VETC, ePass mỗi năm đi về đâu?
- Nỗi lo lái xe 120 km/h dính lỗi bám làn trái
- Chạy 100 km/h bám đuôi xe trước nhưng kêu khó giữ khoảng cách an toàn
- Nguyên tắc 4 giây giúp tôi tránh dính lỗi khoảng cách an toàn trên cao tốc
- 'Tôi đỡ áp lực lái xe từ TP HCM về Nha Trang nhờ giữ khoảng cách an toàn'
- Nỗi lo bị phạt khoảng cách an toàn trên cao tốc vì xe 'điền vào chỗ trống'
- Gần 600 tỷ đồng phí quản lý tài khoản VETC, ePass mỗi năm đi về đâu?
- Nỗi lo lái xe 120 km/h dính lỗi bám làn trái