Australia, Mỹ điều tra vụ chuyển nhầm lô linh kiện F-35 sang Hong Kong

Australia và Mỹ đang phối hợp điều tra vụ một lô linh kiện dành cho tiêm kích F-35 bị chuyển nhầm đến Hong Kong trong quá trình vận chuyển về Mỹ để bảo dưỡng. Vụ việc được báo Politico đưa tin, sau khi lô hàng dự kiến đi từ Australia sang Mỹ bất ngờ bị đổi tuyến khi quá cảnh vào mùa hè này. Hiện các bên vẫn chưa xác định được nguyên nhân khiến lô hàng đổi hướng, cũng như cách nó cập cảng tại đặc khu hành chính Hong Kong của Trung Quốc. Bộ trưởng Quốc phòng Australia Richard Marles cho biết Canberra đã ghi nhận sự việc và đang phối hợp với Mỹ cùng Tập đoàn Lockheed Martin để xem xét hỗ trợ cuộc điều tra. Theo ông Marles, không có linh kiện nhạy cảm nào nằm trong lô hàng bị thất lạc, qua đó giảm bớt lo ngại về nguy cơ lộ công nghệ quân sự quan trọng. Ông nhận định đây về bản chất là vấn đề thuộc trách nhiệm của Mỹ và Lockheed Martin, nhà thầu chính quản lý chuỗi cung ứng toàn cầu. Lockheed Martin không bình luận về tình trạng cụ thể của các lô hàng vì lý do an ninh, nhưng khẳng định tập đoàn tuân thủ những quy định do Bộ Quốc phòng Mỹ và Cơ quan Hậu cần Quốc phòng Mỹ đề ra. Nhà sản xuất cho biết các đội ngũ liên quan xử lý cẩn trọng từng lô hàng, áp dụng những biện pháp bảo vệ ở mức cao nhất nhằm duy trì tính toàn vẹn của chương trình F-35. Những biện pháp này đồng thời hướng tới việc bảo đảm an ninh cho các đối tác đang tham gia chương trình tiêm kích quốc tế. Theo thông tin được Politico công bố, một bên trung gian vận chuyển đã thay mặt Lockheed Martin thực hiện việc giao lô linh kiện từ Australia về Mỹ để bảo dưỡng. Trong quá trình quá cảnh, lô hàng bị đổi tuyến, rồi xuất hiện tại Hong Kong, nhưng các chi tiết về khâu vận chuyển dẫn tới sự cố vẫn chưa được công bố đầy đủ. Vụ việc vì thế nhanh chóng thu hút sự chú ý, đặc biệt trong bối cảnh Washington luôn cảnh giác trước nguy cơ thông tin về vũ khí tiên tiến bị lọt ra ngoài. Sự cố đã khiến giới chức an ninh và ngoại giao Mỹ tổ chức nhiều cuộc họp để đánh giá tình hình, theo nguồn tin được Politico dẫn lại. Các quan chức thuộc Bộ Ngoại giao và Bộ Quốc phòng Mỹ từng báo cáo tóm tắt vụ việc với những ủy ban chủ chốt của Quốc hội vào tháng 6. Nhiều cuộc họp khác dự kiến diễn ra trong những tuần tới, khi các cơ quan liên quan tiếp tục rà soát hành trình, trách nhiệm vận chuyển và phương án xử lý. Người phát ngôn Bộ Quốc phòng Mỹ cho biết Washington đang tích cực làm việc với các cơ quan chức năng, đồng thời phối hợp những đối tác công nghiệp liên quan để thu hồi các linh kiện. Mục tiêu trước mắt là xác định đầy đủ diễn biến sự cố, làm rõ cách lô hàng bị chuyển nhầm và đánh giá những rủi ro có thể phát sinh. Sau quá trình điều tra, các bên muốn thiết lập thêm biện pháp bảo vệ, nhằm ngăn một sự việc tương tự lặp lại trong tương lai. F-35 Lightning II được phần lớn giới quan sát xem là dòng tiêm kích thế hệ thứ năm tiên tiến hàng đầu thế giới, với năng lực tác chiến và kết nối hiện đại. Lockheed Martin quảng bá đây là dòng máy bay chiến đấu có khả năng sống sót, kết nối và tạo uy lực mạnh nhất trong các chương trình mà tập đoàn phát triển. Chính vì giá trị công nghệ và vai trò chiến lược đó, mọi sự cố liên quan đến linh kiện F-35 đều có thể kéo theo các cuộc rà soát an ninh ở nhiều cấp độ. Chương trình F-35 hiện có tám quốc gia đối tác chính thức, gồm Mỹ, Anh, Australia, Italy, Hà Lan, Canada, Đan Mạch và Na Uy. Ngoài nhóm này, một số quốc gia khác cũng đang triển khai các chương trình mua sắm F-35, khiến mạng lưới sản xuất, bảo dưỡng và vận chuyển linh kiện trở nên rộng lớn hơn. Australia nhận chiếc F-35 đầu tiên vào năm 2014, còn lực lượng không quân nước này đạt khả năng vận hành hoàn toàn vào năm 2025.