Trong Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, lực lượng chức năng xã Nông Sơn (Đà Nẵng) tiếp nhận nguồn tin từ người dân về hang Nhà Thương nằm trên núi Hòn Tàu, thôn Tân Phong (xã Quế Lộc, huyện Nông Sơn, tỉnh Quảng Nam cũ), nơi được báo tin là có bộ đội chiến đấu và hy sinh.
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Đoàn khảo sát của xã Nông Sơn tiếp cận cửa hang Nhà Thương (Ảnh: Ban Chỉ huy Quân sự xã Nông Sơn).
Sau hơn 4 giờ vượt dốc, băng qua 2 con suối, lực lượng chức năng mới đến được khu vực hang. Con đường dẫn vào gần như không còn dấu vết. Có đoạn, các thành viên trong đoàn phải bám vào dây leo, len qua khe đá, men theo sườn núi để di chuyển. Cửa hang hiện bị những khối đá lớn bịt kín nên đoàn khảo sát chưa thể tiếp cận sâu vào bên trong.
Ban Chỉ huy Quân sự xã Nông Sơn cho biết ông Phạm Anh Hoàng, nguyên Tổ trưởng du kích địa phương, là một trong những người cung cấp thông tin tại khu vực núi Hòn Tàu từng có lực lượng bộ đội hoạt động trong thời chiến tranh.
Theo ông Hoàng, hang Nhà Thương khá rộng, có 15-20 người từng làm việc tại đây. “Hồi đó lực lượng địa phương có tiếp tế cho cán bộ, chiến sĩ hoạt động ở trong hang này”, ông Hoàng kể lại.
Những lời kể của ông Hoàng được tổ công tác ghi nhận để tiếp tục đối chiếu với các nguồn tin khác.
Ông Nguyễn Hồng Đức, trú tại xã Nông Sơn, một nhân chứng khác cũng cung cấp thông tin đến lực lượng quân sự xã về khu vực núi Hòn Tàu từng có người trở lại để tìm đồng đội được cho là đã hy sinh trong hang Nhà Thương. Tuy nhiên, việc tìm kiếm không thể tiếp tục do cửa hang đã bị đá chắn.
“Khoảng năm 1977-1978, tôi gặp một số cán bộ lâm trường tìm đến hang vì có đồng đội hy sinh ở đây, nhưng lúc đến cửa hang đã bị đá chắn, không vào sâu được”, ông Đức cho biết.
Thượng tá Trần Đình Đông, Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy Quân sự xã Nông Sơn, cho biết việc xác minh thông tin từ các nhân chứng nhằm làm rõ hang Nhà Thương có phải từng là nơi bộ đội hoạt động hay không.
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Những di vật được phát hiện ở khu vực hang Nhà Thương (Ảnh: Ban Chỉ huy Quân sự xã Nông Sơn).
Trong quá trình khảo sát hang Nhà Thương và khu vực lân cận, lực lượng chức năng ghi nhận một số di vật đã bị mục như thau đựng thức ăn, thùng đạn, bao tử sĩ, 6 viên đạn K54, dây điện thoại... Vị trí và đặc điểm của từng hiện vật được ghi chép, chụp ảnh để phục vụ công tác xác minh.
Tuy nhiên, theo Ban Chỉ huy Quân sự xã Nông Sơn, những di vật và thông tin thu thập được hiện chưa đủ cơ sở để xác định đơn vị từng hoạt động tại đây hoặc có hài cốt liệt sĩ trong hang.
Dù vậy, lời kể của các nhân chứng cùng những dấu tích còn lại tại hiện trường đã cung cấp thêm manh mối cho quá trình tìm kiếm. Cơ quan chức năng sẽ tiếp tục đối chiếu với tài liệu, sơ đồ và thông tin về các đơn vị từng chiến đấu trên địa bàn.
Thượng tá Trần Đình Đông cho biết hiện cửa hang Nhà Thương có 3 tảng đá khối lượng lớn chồng lên nhau do máy bay địch đánh bom bị sập, chắn lối vào hang. Do đó lực lượng chức năng chưa thể tiếp cận khu vực lòng hang.
“Với hang Nhà Thương, những thông tin và dấu tích ghi nhận được sẽ tiếp tục xác minh để làm rõ đơn vị từng hoạt động tại đây. Nhiều khả năng nơi đây có cán bộ, chiến sĩ hy sinh chưa được tìm thấy, quy tập”, Thượng tá Trần Đình Đông cho biết.
Sau khi khảo sát hang Nhà Thương, UBND xã Nông Sơn đã báo cáo Ban Chỉ đạo 515 (Ban chỉ đạo về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ) thành phố Đà Nẵng để tiếp tục có kế hoạch tìm kiếm hài cốt liệt sĩ.