Ban hành Điều lệ Mặt trận Tổ quốc Việt Nam khóa XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031

Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ XI đã thông qua Điều lệ Mặt trận Tổ quốc Việt Nam khóa XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031, với nhiều điểm nhấn đáng chú ý. Theo nguồn Thanh Niên, điều lệ mới tiếp tục xác định Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là tổ chức liên minh chính trị, liên hiệp tự nguyện của nhiều tổ chức và cá nhân. Thành phần này gồm tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức xã hội, cùng những cá nhân tiêu biểu thuộc các giai cấp, tầng lớp, dân tộc, tôn giáo và người Việt Nam định cư ở nước ngoài. Một nội dung được nhấn mạnh trong điều lệ là mở rộng sự tham gia của các thành viên, qua đó tạo thêm không gian để nhiều lực lượng đóng góp cho hoạt động chung. Thành viên Mặt trận gồm tổ chức và cá nhân tiêu biểu, gia nhập trên cơ sở tự nguyện, tán thành điều lệ cùng các quy định liên quan của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Việc công nhận thành viên thuộc thẩm quyền xem xét của ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cùng cấp, bảo đảm quá trình tham gia có tổ chức và thống nhất. Với thành viên tổ chức, điều lệ ghi nhận quyền thảo luận, chất vấn, đánh giá và kiến nghị về tổ chức, hoạt động của ủy ban Mặt trận cùng cấp. Các tổ chức thành viên cũng có thể giới thiệu người để hiệp thương cử vào ủy ban, đồng thời đề nghị Mặt trận bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của tổ chức mình. Đi cùng quyền tham gia là trách nhiệm tập hợp ý kiến, kiến nghị của thành viên, đoàn viên, hội viên và nhân dân, sau đó phản ánh với Mặt trận. Các tổ chức còn có nhiệm vụ tuyên truyền, vận động mọi người chấp hành pháp luật, thực hiện chính sách đại đoàn kết toàn dân tộc và tham gia những chương trình chung. Đối với thành viên cá nhân, điều lệ quy định quyền thảo luận, kiến nghị, chất vấn về hoạt động của ủy ban Mặt trận, cũng như đề xuất nội dung chương trình công tác. Những cá nhân này có thể được mời tham gia thực hiện nhiệm vụ thuộc lĩnh vực công tác, đề xuất chính sách và đề nghị Mặt trận bảo vệ quyền lợi chính đáng. Điều lệ đồng thời yêu cầu thành viên cá nhân lắng nghe, tập hợp, phản ánh ý kiến và kiến nghị của nhân dân nơi công tác, cư trú với Mặt trận cùng cấp. Về tổ chức, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam được sắp xếp theo cấp hành chính, gồm hệ thống ở trung ương, địa phương và khu dân cư. Ở trung ương có Ủy ban Trung ương, Đoàn Chủ tịch và Ban Thường trực; tại địa phương có ủy ban Mặt trận cấp tỉnh, cấp xã và ban thường trực tương ứng. Dưới cấp xã là ban công tác mặt trận ở khu dân cư, nơi các hoạt động vận động, tập hợp ý kiến và phát huy quyền làm chủ diễn ra gần người dân nhất. Điều lệ khóa XI dành sự chú ý rõ hơn cho vai trò của cấp xã, với nhiệm vụ bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân. Ủy ban Mặt trận cấp xã có trách nhiệm tập hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri và nhân dân, tham gia xây dựng Đảng, chính quyền, giám sát và phản biện xã hội. Cấp xã đồng thời tổ chức các cuộc vận động, phong trào thi đua yêu nước, cùng những hoạt động thực hiện pháp luật về dân chủ ở cơ sở. Tại khu dân cư, ban công tác mặt trận trực tiếp tuyên truyền chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật Nhà nước và vận động nhân dân cùng thực hiện. Ban công tác cũng thu thập, phản ánh ý kiến cử tri, động viên người dân giám sát cơ quan nhà nước, đại biểu dân cử, cán bộ, công chức, viên chức. Bên cạnh đó, ban công tác mặt trận phối hợp thực hiện dân chủ ở cơ sở, thúc đẩy hoạt động tự quản và tăng sự gắn kết trong cộng đồng dân cư. Điều lệ mới xác định quan hệ giữa Mặt trận và tổ chức thành viên là quan hệ phối hợp, trong đó Mặt trận chủ trì hiệp thương dân chủ, thống nhất hành động. Các tổ chức chính trị - xã hội hoạt động thống nhất trong Mặt trận nhưng vẫn giữ tính độc lập, còn quan hệ với cơ quan nhà nước được thực hiện theo Hiến pháp, pháp luật và quy chế phối hợp. Với nhân dân, Mặt trận có trách nhiệm đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng, mở rộng hình thức tập hợp; nhân dân tham gia, phản ánh và kiến nghị để hoạt động ngày càng sát thực tế.