Bẫy 'dự án ma' và chiêu trò đa cấp địa ốc của Nguyễn Thái Luyện - Thanh Niên

Các 'đại án lừa đảo' từng gây rúng động dư luận. Hậu quả đến nay vẫn chưa thể giải quyết dứt điểm. Thanh Niên nhìn lại một số 'đại án' như thế để tiếp tục cảnh báo muôn kiểu 'lùa gà'.

Không quy hoạch, chẳng giấy phép, nhưng bằng mô hình kinh doanh đa cấp biến tướng cùng bộ "cẩm nang bán hàng", Nguyễn Thái Luyện cùng hệ thống Alibaba chiếm đoạt hơn 2.400 tỉ đồng của hơn 4.500 người.

Vụ án Nguyễn Thái Luyện và đồng phạm là vụ phá vỡ nhiều kỷ lục tại thời điểm xét xử năm 2022, bởi hồ sơ vụ án hơn 1 triệu bút lục, vận chuyển bằng 2 xe tải; khoảng 5.000 người tham gia tố tụng, trong đó hơn 4.300 bị hại và những người có quyền, nghĩa vụ liên quan.

Do số lượng người tham gia tố tụng quá đông, và dàn trải tại nhiều tỉnh, thành cả nước, nên TAND TP.HCM cũng lần đầu áp dụng phương thức tống đạt văn tố tụng trực tuyến và tuyên án trực tuyến.

Cái tên Công ty Alibaba luôn thu hút sự quan tâm của dư luận trong suốt nhiều năm qua. Bởi khi còn hoạt động, nhiều người vô cùng ngạc nhiên và đặt dấu chấm hỏi trước sự phát triển nhanh đến chóng mặt của công ty này. Đến khi xét xử xong, nhắc đến quy mô lừa đảo, hình thức "lùa gà" thì không thể không nhắc đến Nguyễn Thái Luyện hay Công ty Alibaba.

Quy trình biến đất nông nghiệp thành dự án triệu đô

Theo hồ sơ vụ án, Nguyễn Thái Luyện là người đóng vai trò chủ mưu, chỉ đạo xuyên suốt toàn bộ hoạt động lừa đảo tinh vi tại Công ty CP địa ốc Alibaba (Công ty Alibaba).

Không tiến hành các thủ tục pháp lý thành lập dự án bất động sản theo quy định, Nguyễn Thái Luyện nghĩ ra quy trình 5 bước để khép kín chuỗi lừa đảo:

Bước 1 (Gom đất): Luyện dùng tiền cá nhân và chủ yếu là tiền chiếm đoạt của khách hàng trước đó bằng hình thức huy động vốn trái phép để chỉ đạo người thân, nhân viên thân tín đứng tên mua lượng lớn đất nông nghiệp, đất trồng cây lâu năm tại Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu và Bình Thuận (cũ).

Bước 2 (Ủy quyền và tự vẽ): Các cá nhân đứng tên đất ký hợp đồng ủy quyền cho 22 công ty con do Luyện thành lập (với vốn điều lệ "ảo"). Tại đây, các công ty tự vẽ dự án dân cư, tự phân lô tách thửa từ 100 m² đến dưới 400 m² trên nền đất nông nghiệp.
Bước 3 (Quảng cáo truyền thông): Nhận ủy quyền xong, các pháp nhân này đứng tên làm "chủ đầu tư", đặt tên thương mại mỹ miều cho các dự án "ma" rồi tung lên mạng xã hội, rầm rộ quảng cáo bán đất nền thổ cư.
Bước 4 (Ký hợp đồng ảo): Luyện chỉ đạo các chủ đầu tư ký hợp đồng hợp tác kinh doanh phân phối đất nền với Công ty Alibaba. Mục đích nhằm để Công ty Alibaba trở thành đại lý phân phối, che giấu nguồn gốc bất hợp pháp của đất và tạo giao dịch ảo.
Bước 5 (Thu tiền): Khi khách hàng sập bẫy, Luyện chỉ đạo các pháp nhân ký hợp đồng thỏa thuận chuyển nhượng quyền sử dụng đất, nhưng toàn bộ dòng tiền đều chảy về tài khoản Công ty Alibaba để Luyện trực tiếp quản lý, sử dụng.

Mồi câu lãi suất khủng và đòn tâm lý "truy sát khách hàng"

Để thu hút hàng ngàn người nộp tiền, Nguyễn Thái Luyện đưa ra cam kết lợi nhuận vượt xa mặt bằng chung của thị trường.

Nạn nhân được chào mời các hợp đồng mua bán đính kèm "quyền chọn": mua lại với giá cao hơn từ 30% sau 12 tháng hoặc 38% sau 15 tháng kể từ ngày nộp tiền; hoặc thuê lại với giá 2%/tháng kể từ ngày ký và thanh toán 95% giá trị hợp đồng.

Với phương thức này, khi đến hạn, hầu hết khách hàng đều không nhận được giấy chứng nhận quyền sử dụng đất như cam kết. Công ty Alibaba chuyển sang hình thức trả lãi hoặc thu mua trở lại theo các hợp đồng quyền chọn hoặc phụ lục hợp đồng kèm theo.

Tổng cộng, Nguyễn Thái Luyện và đồng phạm đã vẽ ra 58 dự án không có thật; tự phân lô, tách thửa trái pháp luật, lừa bán cho 4.550 người, chiếm đoạt hơn 2.400 tỉ đồng.

Để bán được hàng, Luyện còn soạn thảo hẳn bộ "Cẩm nang bán hàng" chỉ đạo nhân viên áp dụng các phương pháp bán hàng cực kỳ quyết liệt như: "truy sát khách hàng", "sale phone", "treo đầu dê bán thịt chó"...

Theo đó, nhân viên liên tục gọi điện, giăng bẫy tâm lý "nếu không mua ngay sẽ mất cơ hội sinh lời", khiến nhiều người mờ mắt vì khoản lợi nhuận hứa hẹn mà dốc hết tài sản tích góp, thậm chí vay mượn ngân hàng để đầu tư.

Mô hình đa cấp biến tướng vươn vòi

Không chỉ lừa đảo khách hàng bên ngoài, Nguyễn Thái Luyện còn áp dụng mô hình kinh doanh đa cấp biến tướng để thao túng chính hệ thống nhân viên của mình.

Luyện chiêu dụ nhân viên bằng danh xưng "Giám đốc", "Trưởng phòng" cùng mức hoa hồng hậu hĩnh. Yêu cầu chính nhân viên và người thân của họ phải mua đất nền để làm gương và giữ vị trí công tác.

Chính vì vậy, khi vụ án bị phanh phui, hàng loạt giám đốc công ty con và nhân viên cấp dưới của Alibaba vừa trở thành đồng phạm giúp sức cho Luyện, vừa là nạn nhân mất trắng số tiền tích lũy.

Tháng 5.2023, TAND cấp cao tại TP.HCM tuyên chung thân đối với Luyện, đồng thời buộc Luyện và vợ phải liên đới bồi thường hơn 2.400 tỉ đồng cho hơn 4.500 bị hại.

22 đồng phạm còn lại của Luyện, bị tòa tuyên từ 3 năm tù treo đến 27 năm tù. Trong đó, bị cáo Võ Thị Thanh Mai (Giám đốc tài chính công ty, vợ của Nguyễn Thái Luyện) 23 năm tù; 2 em trai của Luyện là Nguyễn Thái Lực 21 năm tù, Nguyễn Thái Lĩnh 16 năm tù.