Bị ngược đãi, cưỡng bức lao động hoặc quấy rối tình dục khi làm việc ở nước ngoài, người lao động có thể phải chấm dứt hợp đồng, trở về sớm hơn dự định. Bên cạnh việc giải quyết những vấn đề phát sinh trong quá trình làm việc, họ còn phải tìm công việc mới để ổn định cuộc sống.
Quỹ Hỗ trợ việc làm ngoài nước có các chính sách hỗ trợ người lao động trong những tình huống này. Theo chính sách được Quỹ giới thiệu, người đủ điều kiện có thể được hỗ trợ khi phải về nước trước thời hạn, giải quyết tranh chấp hoặc đào tạo chuyển đổi nghề.
Lao động Việt Nam làm việc ở nước ngoài được hỗ trợ khi gặp rủi ro (Ảnh minh hoạ: DT).
Hỗ trợ khi phải chấm dứt hợp đồng, về nước sớm
Một trong những trường hợp được xem xét hỗ trợ là người lao động phải về nước trước thời hạn do đơn phương chấm dứt hợp đồng khi bị người sử dụng lao động ngược đãi, cưỡng bức lao động.
Chính sách còn áp dụng với người phải đơn phương chấm dứt hợp đồng, về nước trước hạn khi có nguy cơ rõ ràng đe dọa trực tiếp đến tính mạng, sức khỏe hoặc bị quấy rối tình dục trong thời gian làm việc ở nước ngoài.
Việc giải quyết căn cứ vào hoàn cảnh, điều kiện của từng trường hợp, không áp dụng chung cho mọi người lao động chấm dứt hợp đồng và trở về trước hạn.
Khi phát sinh vụ việc, người lao động có thể liên hệ doanh nghiệp dịch vụ hoặc Quỹ để được hướng dẫn về điều kiện, giấy tờ và trình tự đề nghị hỗ trợ. Mức hỗ trợ được xác định theo quy định tương ứng với trường hợp cụ thể.
Bên cạnh khoản hỗ trợ khi phải về nước trước hạn, Quỹ còn có chính sách hỗ trợ giải quyết tranh chấp phát sinh liên quan đến người lao động trong hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.
Các nội dung được Quỹ giới thiệu gồm chi phí thuê luật sư, tư vấn pháp lý, án phí và một số chi phí cần thiết trong thời gian giải quyết tranh chấp.
Hỗ trợ giải quyết tranh chấp và hỗ trợ khi phải về nước trước hạn là những nội dung riêng. Người lao động cần được hướng dẫn cụ thể để xác định vụ việc của mình thuộc diện nào, phải đáp ứng điều kiện gì và cần hoàn thiện những giấy tờ nào.
Hỗ trợ học nghề để ổn định việc làm
Sau khi trở về, người lao động phải về nước trước hạn thuộc trường hợp được quy định còn có thể tiếp cận chính sách hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề.
Mức hỗ trợ là 1 triệu đồng mỗi tháng, tối đa 6 tháng cho một người trong một khóa học. Khoản hỗ trợ gắn với việc đào tạo, chuyển đổi nghề và điều kiện áp dụng, không phải khoản tiền mọi lao động về nước trước hạn đều được nhận.
Người có nhu cầu cần liên hệ để được hướng dẫn về đối tượng, hồ sơ và thời gian học được hỗ trợ. Chính sách này được Quỹ xác định nhằm giúp người lao động khắc phục khó khăn, sớm ổn định cuộc sống, việc làm sau khi trở về.
Cùng với hỗ trợ đào tạo, Quỹ cho biết đang triển khai điều tra nhu cầu tìm kiếm việc làm của người lao động sau khi về nước. Hoạt động này hướng đến kết nối với các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài có nhu cầu tuyển dụng lao động chất lượng cao.
Quỹ đang triển khai điều tra nhu cầu việc làm của người lao động sau khi về nước (Ảnh: HQ).
Tiếp cận hỗ trợ từ doanh nghiệp và địa phương
Để tìm hiểu chính sách, người lao động hoặc thân nhân có thể liên hệ doanh nghiệp dịch vụ hoặc Quỹ Hỗ trợ việc làm ngoài nước. Đây là những đầu mối hướng dẫn điều kiện, hồ sơ và trình tự thực hiện theo quy định.
Quỹ cũng đề nghị các cơ quan tại địa phương khi phát hiện người lao động, thân nhân thuộc diện được xem xét hỗ trợ cần hướng dẫn liên hệ đúng đầu mối. Việc hướng dẫn ngay từ cơ sở nhằm hạn chế hồ sơ nộp chậm hoặc không đầy đủ.
Trong quá trình giải quyết, chính quyền địa phương, doanh nghiệp và Quỹ phối hợp xác minh, cung cấp thông tin, hoàn thiện hồ sơ. Sở Nội vụ, UBND cấp xã được đề nghị hướng dẫn người lao động và gia đình, kết nối với Quỹ để việc hỗ trợ được thực hiện kịp thời, đúng quy định.
Về phương thức tiếp nhận, Quỹ cho biết đã triển khai giải quyết 5 thủ tục hành chính qua Cổng Dịch vụ công quốc gia. Người lao động, thân nhân và doanh nghiệp có thể nộp hồ sơ trực tuyến, theo dõi tình trạng xử lý và nhận kết quả theo thủ tục tương ứng.
Quỹ kỳ vọng người lao động biết quyền được hỗ trợ ngay từ trước khi xuất cảnh, hiểu điều kiện hưởng và cách tiếp cận khi gặp khó khăn. Các sổ tay, ấn phẩm cung cấp thông tin về thị trường lao động, cảnh báo rủi ro và địa chỉ liên hệ khi cần hỗ trợ.