Bị thu hồi hết 34m2 đất ở, khi nào được Nhà nước hỗ trợ thêm tiền tái định cư?
Nguồn ảnh: VietnamNet
Bộ Nông nghiệp và Môi trường chỉ rõ các điều kiện được Nhà nước hỗ trợ tiền đủ để được giao một suất tái định cư tối thiểu khi bị thu hồi đất.
Một công dân phản ánh gia đình có 34m2 đất đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) và đã xây dựng nhà ở cấp IV trên đất.
Thực hiện chủ trương giải phóng mặt bằng để mở rộng quốc lộ, toàn bộ diện tích đất của gia đình bị thu hồi.
Theo người dân, căn cứ khoản 8 Điều 111 Luật Đất đai 2024, để được hỗ trợ cần có đất ở bị thu hồi, phải di chuyển chỗ ở, được bồi thường bằng đất ở hoặc nhà ở tái định cư và số tiền bồi thường về đất ở thấp hơn giá trị một suất tái định cư tối thiểu.
Theo công dân, tại địa phương nơi có đất thu hồi, diện tích một suất tái định cư tối thiểu hiện được quy định là 80m2.
Công dân thắc mắc, trong trường hợp giá trị quyền sử dụng đất của gia đình nhỏ hơn giá trị của một suất tái định cư tối thiểu thì có được Nhà nước hỗ trợ phần tiền còn lại theo quy định trên hay không?
Việc bồi thường đối với trường hợp thu hồi hết đất ở quy định tại điểm a khoản 2 Điều 11 Nghị định số 88/2024 (được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 226/2025 của Chính phủ): Ảnh minh họa: Hồng Khanh
Trả lời vấn đề này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường dẫn khoản 8 Điều 111 Luật Đất đai 2024.
Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, khoản 8 Điều 111 Luật Đất đai 2024 quy định: người có đất ở bị thu hồi, phải di chuyển chỗ ở và được bồi thường bằng giao đất ở hoặc nhà ở tái định cư nhưng tiền bồi thường về đất ở không đủ so với giá trị một suất tái định cư tối thiểu thì được Nhà nước hỗ trợ tiền đủ để được giao một suất tái định cư tối thiểu.
Về trường hợp thu hồi hết đất ở, Bộ dẫn quy định tại điểm a khoản 2 Điều 11 Nghị định 88/2024 (được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 226/2025 của Chính phủ).
Hộ gia đình, cá nhân khi Nhà nước thu hồi đất ở, đủ điều kiện được bồi thường về đất, sẽ được xem xét theo quy định.
Cụ thể, trường hợp thu hồi hết đất ở hoặc phần diện tích đất ở còn lại của thửa đất sau khi thu hồi nhỏ hơn diện tích tối thiểu theo quy định mà hộ gia đình, cá nhân không còn đất ở, nhà ở nào khác trên địa bàn cấp xã - nơi có đất thu hồi - thì được bồi thường bằng đất ở hoặc bằng nhà ở tái định cư.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị công dân nghiên cứu các quy định nêu trên và liên hệ với cơ quan có chức năng quản lý đất đai tại địa phương để được hướng dẫn cụ thể.
Một gia đình phản ánh có 34m2 đất ở đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, đồng thời xây dựng một căn nhà cấp IV trên diện tích này. Khi địa phương thực hiện chủ trương giải phóng mặt bằng để mở rộng quốc lộ, toàn bộ phần đất ở của gia đình bị thu hồi, khiến người dân phải đặt câu hỏi về quyền lợi tái định cư. Cụ thể, công dân muốn biết nếu giá trị quyền sử dụng đất bị thu hồi thấp hơn giá trị một suất tái định cư tối thiểu thì Nhà nước có hỗ trợ thêm phần tiền chênh lệch hay không.
Theo phản ánh được VietnamNet đăng tải, gia đình cho rằng trường hợp của mình có thể thuộc quy định tại khoản 8 Điều 111 Luật Đất đai 2024. Quy định này áp dụng với người có đất ở bị thu hồi, phải di chuyển chỗ ở, được bồi thường bằng đất ở hoặc nhà ở tái định cư, nhưng tiền bồi thường về đất ở không đủ. Khi các điều kiện đó được đáp ứng, Nhà nước sẽ hỗ trợ khoản tiền cần thiết để người bị thu hồi đất được giao một suất tái định cư tối thiểu theo quy định pháp luật.
Tại địa phương nơi có đất bị thu hồi, người dân cho biết diện tích một suất tái định cư tối thiểu hiện được quy định là 80m2. Vì vậy, gia đình đặt vấn đề rằng diện tích đất thực tế chỉ có 34m2, nên giá trị quyền sử dụng đất có thể thấp hơn đáng kể so với giá trị suất tái định cư tối thiểu. Trả lời nội dung này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường dẫn lại khoản 8 Điều 111 Luật Đất đai 2024, đồng thời nhấn mạnh các điều kiện phải được xem xét đầy đủ.
Theo Bộ, người có đất ở bị thu hồi phải di chuyển chỗ ở và được bồi thường bằng giao đất ở hoặc nhà ở tái định cư. Trong trường hợp tiền bồi thường về đất ở không đủ so với giá trị một suất tái định cư tối thiểu, người dân được Nhà nước hỗ trợ tiền đủ để được giao suất tái định cư tối thiểu. Như vậy, việc hỗ trợ không chỉ căn cứ riêng vào diện tích đất bị thu hồi, mà còn phụ thuộc tình trạng chỗ ở, phương án bồi thường và điều kiện tái định cư cụ thể.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng viện dẫn điểm a khoản 2 Điều 11 Nghị định 88/2024, văn bản đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 226/2025 của Chính phủ. Quy định này đề cập trường hợp hộ gia đình, cá nhân bị Nhà nước thu hồi đất ở và đủ điều kiện được bồi thường về đất. Nếu bị thu hồi hết đất ở, hoặc phần diện tích đất ở còn lại sau thu hồi nhỏ hơn diện tích tối thiểu theo quy định, trường hợp sẽ được xem xét theo các điều kiện liên quan.
Một điều kiện quan trọng là hộ gia đình, cá nhân không còn đất ở hoặc nhà ở nào khác trên địa bàn cấp xã nơi có đất bị thu hồi. Khi đồng thời đáp ứng điều kiện này, người bị thu hồi đất được bồi thường bằng đất ở hoặc bằng nhà ở tái định cư theo quy định hiện hành. Điều đó có nghĩa, việc gia đình bị thu hồi toàn bộ 34m2 đất ở là tình tiết cần được đặt trong tổng thể hồ sơ, hiện trạng nhà ở và quỹ đất tại địa phương.
Cơ quan có thẩm quyền sẽ phải xác định người dân có đủ điều kiện bồi thường về đất hay không, có phải di chuyển chỗ ở hay không, cùng các yếu tố liên quan khác. Việc xác định giá trị bồi thường về đất ở cũng cần gắn với phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được lập cho từng trường hợp cụ thể. Nếu số tiền bồi thường về đất ở thấp hơn giá trị một suất tái định cư tối thiểu và các điều kiện luật định đều được đáp ứng, khoản hỗ trợ bổ sung có thể được xem xét.
Tuy nhiên, Bộ Nông nghiệp và Môi trường không kết luận trực tiếp gia đình trong phản ánh chắc chắn được nhận thêm tiền, bởi hồ sơ cụ thể thuộc thẩm quyền địa phương. Bộ đề nghị công dân nghiên cứu khoản 8 Điều 111 Luật Đất đai 2024 cùng điểm a khoản 2 Điều 11 Nghị định 88/2024, đã được sửa đổi tại Nghị định 226/2025. Người dân cũng được hướng dẫn liên hệ cơ quan có chức năng quản lý đất đai tại địa phương để kiểm tra điều kiện, phương án bồi thường và quyền lợi tái định cư cụ thể.