Bộ GD&ĐT vừa ban hành chương trình hành động tăng cường kỷ cương, xây dựng văn hóa trung thực, liêm chính và thực chất trong các hoạt động giáo dục, áp dụng từ năm học 2026 - 2027.
Một trong những yêu cầu xuyên suốt của chương trình là “dạy thật, học thật, thi thật, đánh giá thật”.
Bộ GD&ĐT yêu cầu, các trường phải tổ chức dạy học, kiểm tra, thi cử, tuyển sinh và kiểm định chất lượng theo hướng khách quan, trung thực, phản ánh đúng năng lực, phẩm chất người học, không đánh đổi chất lượng thực chất lấy các chỉ tiêu hình thức.
Cán bộ quản lý chịu trách nhiệm về tính trung thực, khách quan của kết quả đánh giá, thi cử và không giao chỉ tiêu áp đặt về điểm số, tỷ lệ học sinh khá, giỏi cho giáo viên.
Nhà giáo được yêu cầu nêu gương về đạo đức, trách nhiệm, trung thực, liêm chính; đánh giá đúng sự tiến bộ thực chất của học sinh.
Với học sinh, Bộ yêu cầu học thật để có tri thức, năng lực thật, trung thực trong kiểm tra, thi cử và không lạm dụng công nghệ để giả mạo kết quả.
Trong bối cảnh AI ngày càng được sử dụng rộng rãi, các cơ sở giáo dục phải xây dựng quy định về liêm chính học thuật, phòng chống đạo văn, làm thay, gian lận bằng công nghệ; hướng dẫn học sinh trích dẫn nguồn, tôn trọng bản quyền và sử dụng AI có trách nhiệm.
Điểm đáng chú ý là chương trình không chỉ đặt ra yêu cầu trước mắt trong năm học 2026 - 2027 mà xác định lộ trình lâu dài.
Đến năm 2030, các tiêu chí về liêm chính, trung thực, trách nhiệm nêu gương được cụ thể hóa và áp dụng thực chất trong đánh giá, xếp loại, quy hoạch, bổ nhiệm, khen thưởng; 100% cơ quan quản lý giáo dục, cơ sở giáo dục xây dựng và duy trì môi trường “dạy thật, học thật, thi thật, đánh giá thật”.
Khắc phục bệnh thành tích, giảm áp lực cho giáo viên
Một điểm nổi bật khác là chương trình gắn việc tăng cường kỷ cương với khắc phục bệnh thành tích, giảm sổ sách, cuộc thi và công việc ngoài chuyên môn, thay vì làm phát sinh thêm thủ tục cho cơ sở giáo dục và giáo viên.
Bộ GD&ĐT yêu cầu rà soát trong toàn ngành các loại hồ sơ, sổ sách, báo cáo, kỳ thi, cuộc thi, hội thi, hội thao, phong trào thi đua; tinh gọn hoặc bãi bỏ những hoạt động không thiết thực, gây áp lực thành tích.
Việc báo cáo, thống kê được định hướng thực hiện trên môi trường số theo nguyên tắc “một dữ liệu chỉ thu thập một lần”, sử dụng cho nhiều mục đích quản lý, giảm tối đa hồ sơ và báo cáo trùng lặp.
Bộ GD&ĐT quy định không huy động, điều động giáo viên thực hiện nhiệm vụ hành chính, tham gia phong trào ngoài chức năng, nhiệm vụ. Các cơ sở giáo dục không tự đặt thêm hồ sơ, sổ sách không cần thiết, phải cắt giảm các cuộc họp, phong trào hình thức.
Ngay trong tháng 9/2026, các đơn vị, sở giáo dục và đào tạo, cơ sở giáo dục phải xây dựng kế hoạch triển khai; thực hiện rà soát, loại bỏ những cuộc thi, kỳ thi, hội thi, hội thao, phong trào hình thức, gây áp lực thành tích.