Theo phản ánh của một công dân, căn cứ bản án đã có hiệu lực thi hành của Tòa án nhân dân thành phố, ông Nguyễn Văn A. cùng các đồng thừa kế được hưởng 50m2 trong tổng diện tích 150m2 đất của bà Nguyễn Thị B.
Ngày 27/9/2024, UBND thành phố ban hành quyết định quy định một số nội dung thuộc lĩnh vực đất đai trên địa bàn. Theo đó, diện tích tối thiểu được phép tách thửa là 80m2.
Theo quy định tại Điều 146 Luật Đất đai năm 2024, thửa đất nêu trên không đủ điều kiện để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ).
Tuy nhiên, ngày 11/12/2025, Quốc hội ban hành Nghị quyết số 254/2025/QH15 về một số cơ chế, chính sách tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tổ chức thi hành Luật Đất đai.
Theo khoản 3 Điều 11 của nghị quyết, trường hợp thửa đất được phân chia theo bản án đã có hiệu lực thi hành trước ngày 1/8/2024 thuộc diện được xem xét cấp giấy chứng nhận.
Dù vướng mắc về diện tích được tháo gỡ, quá trình tổ chức thi hành bản án lại phát sinh một vấn đề khác liên quan đến lối đi và ranh giới thửa đất.
Theo phản ánh, trước khi tách thửa, khu đất có hai mặt ngõ. Nội dung bản án thể hiện việc tách trả toàn bộ phần diện tích mặt thửa đất đang sử dụng cho bên được thi hành án, phần đất còn lại 100m2 có ngõ đi.
Tuy nhiên, trên thực tế, toàn bộ phần mặt ngõ thuộc phía người phải thi hành án đã được xây dựng nhà kiên cố. Muốn tạo lối đi cho phần đất còn lại, gia đình phải đục tường phía sau căn nhà. Điều này dẫn đến tình trạng hồ sơ thể hiện thửa đất có ngõ đi nhưng thực tế lại không có lối đi thuận tiện, khiến việc tổ chức thi hành án gặp khó khăn.
Trước tình huống trên, người dân đặt vấn đề liệu ông Nguyễn Văn A. có thể thỏa thuận điều chỉnh ranh giới thửa đất, giữ nguyên tổng diện tích được hưởng nhưng thay đổi vị trí, ranh giới để gia đình bà Nguyễn Thị B. có lối đi thuận tiện hay không. Việc thỏa thuận như vậy có vi phạm pháp luật?
Trả lời vấn đề trên, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, đây là vụ việc cụ thể, cần căn cứ hồ sơ lưu trữ và các quy định cụ thể do địa phương ban hành theo thẩm quyền để xem xét, giải quyết. Do chưa có đầy đủ thông tin và cơ sở pháp lý liên quan đến vụ việc, Bộ không thể đưa ra câu trả lời cụ thể.
Tuy nhiên, Bộ dẫn quy định tại khoản 3 Điều 11 Nghị quyết số 254/2025/QH15 của Quốc hội về điều kiện tách thửa, hợp thửa đất.
Theo đó, việc tách thửa đất, hợp thửa đất quy định tại điểm d khoản 1 Điều 220 Luật Đất đai phải bảo đảm có lối đi kết nối với đường giao thông công cộng hoặc được người sử dụng đất liền kề đồng ý cho đi qua để kết nối với đường giao thông công cộng.
Đáng chú ý, nghị quyết cũng quy định trường hợp người sử dụng đất dành một phần diện tích của thửa đất ở hoặc thửa đất có đất ở và đất khác trong cùng thửa đất để làm lối đi thì khi thực hiện thủ tục tách thửa hoặc hợp thửa không bắt buộc phải chuyển mục đích sử dụng đất đối với phần diện tích dành làm lối đi.
Trên cơ sở quy định này, Bộ nhấn mạnh việc tách thửa đất, hợp thửa đất quy định tại điểm d khoản 1 Điều 220 của Luật Đất đai phải bảo đảm có lối đi kết nối với đường giao thông công cộng hoặc được người sử dụng đất liền kề đồng ý cho đi qua để kết nối với đường giao thông công cộng.
Đối với những vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện thủ tục hành chính về đất đai, Bộ đề nghị người dân gửi phản ánh, kiến nghị đến UBND cấp tỉnh hoặc Sở Nông nghiệp và Môi trường nơi có đất để được giải đáp, hướng dẫn.