Bộ trưởng Tài chính Mỹ 3 lần quả quyết giá dầu sẽ giảm

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent vừa đưa ra nhận định đáng chú ý khi cho rằng giá dầu thô có thể hạ nhiệt sâu, dao động trong khoảng 40 đến 50 USD/thùng sau khi căng thẳng tại khu vực Trung Đông chấm dứt. Theo ông, sự xuất hiện của các dòng cung ứng mới sẽ đưa thị trường bước vào trạng thái thặng dư đáng kể, từ đó kéo giảm áp lực lạm phát và hạ nhiệt lợi suất trái phiếu.

Đây là lần thứ 3 trong vòng một tháng người đứng đầu ngành tài chính Mỹ đưa ra dự báo về xu hướng giảm của giá dầu. Tuy nhiên, diễn biến trên các sàn giao dịch quốc tế hiện vẫn đang phản ánh bức tranh đan xen giữa kỳ vọng chính sách và các điều kiện thực tế của chuỗi cung ứng.

Diễn biến dự báo và phản ứng của các nhà giao dịch

Theo phân tích từ chuyên trang tài chính The Street, thị trường dầu mỏ luôn phản ứng rất nhạy với các thông tin chính sách. Giá dầu thô giao dịch hàng ngày không chỉ căn cứ trên lượng dầu hiện có, mà phần lớn phản ánh kỳ vọng về cán cân cung - cầu trong vòng 3 đến 6 tháng tới. Do đó, những phát biểu từ một quan chức trực tiếp tham gia điều hành và đàm phán như Bộ trưởng Tài chính Mỹ thường được giới đầu tư đặc biệt quan tâm.

Giai đoạn đầu tháng 8, những tín hiệu tích cực đã nhanh chóng tạo hiệu ứng lên bảng điện tử. Ngày 4/8, trả lời phỏng vấn trên chương trình "Squawk Box" của kênh CNBC, ông Bessent cho biết tiến trình lưu thông qua eo biển Hormuz - tuyến hàng hải vận chuyển khoảng 20% lượng dầu mỏ toàn cầu - có thể đạt được đồng thuận trong thời gian ngắn. Phản ứng trước thông tin này, giá dầu Brent đóng cửa phiên giảm 5,3% xuống 79,36 USD/thùng, trong khi dầu WTI giảm 5,7% xuống 75,77 USD/thùng.

Dù vậy, mức độ ảnh hưởng của các phát biểu tiếp theo bắt đầu có sự điều chỉnh khi thị trường ghi nhận thêm nhiều biến số mới. Ngày 20/8, ông Bessent tái khẳng định quan điểm các bên đều hướng đến mục tiêu hạ nhiệt giá năng lượng. Đến ngày 31/8, bên lề hội nghị G20 tại North Carolina, ông tiếp tục chia sẻ với CNBC rằng "giá dầu sẽ giảm".

Thực tế giao dịch sau đó cho thấy thị trường có sự điều chỉnh riêng. Dữ liệu từ Trading Economics và Fortune ghi nhận giá dầu Brent trong các phiên đầu tháng 9 đã vượt mốc 90 USD/thùng và chạm mức quanh 96 USD/thùng, trong khi dầu WTI tiến sát 90 USD/thùng.

Giới quan sát nhận định, thị trường năng lượng đang chịu tác động lớn từ các yếu tố vận hành vật chất, như hoạt động đình công làm giảm công suất lọc dầu tại Nga hay việc tàu vận tải gặp sự cố an toàn tại eo biển Hormuz, đòi hỏi thêm thời gian để dòng hàng hóa thực tế được khơi thông.

Bài toán lãi suất và áp lực nợ công

Theo ghi nhận của hãng tin Bloomberg, biến động neo cao của giá dầu trong những tuần gần đây đã tác động trực tiếp đến thị trường tài chính Mỹ. Giá nhiên liệu tăng làm gia tăng kỳ vọng lạm phát, từ đó đẩy lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm lên mức cao nhất kể từ năm 2023. Bản thân ông Bessent cũng thừa nhận: "Mức tương quan giữa lãi suất và giá dầu hiện đang cao nhất từ trước đến nay".

Đằng sau những phát biểu liên tục của ông Bessent là một thông điệp quan trọng gửi tới Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Trả lời FXStreet, ông nhấn mạnh: "Theo truyền thống, bạn không tăng lãi suất khi nền kinh tế đang chịu một cú sốc nguồn cung". Đây được xem là nỗ lực định hướng chính sách, mở đường để Fed có thể hạ lãi suất nhằm hỗ trợ tăng trưởng kinh tế, thay vì tiếp tục thắt chặt tiền tệ trước áp lực giá dầu.

Thách thức càng đè nặng khi khối nợ liên bang Mỹ vừa cán mốc kỷ lục 40.000 tỷ USD. Động thái mới đây từ quỹ tài sản quốc gia Na Uy (đề xuất giảm khoảng 75 tỷ USD lượng trái phiếu Kho bạc Mỹ đang nắm giữ) đã làm dấy lên quan ngại về nhu cầu đối với nợ công của Washington. Dù ông Bessent đã trấn an rằng quỹ này chỉ muốn tái cơ cấu sang trái phiếu của Fannie Mae và Freddie Mac để tìm kiếm lợi suất tốt hơn, việc lợi suất trái phiếu neo cao do giá dầu vẫn là bài toán hóc búa đối với nền kinh tế.

Nỗi lo "trả giá hai lần" của người tiêu dùng

Đối với người tiêu dùng phổ thông, khoảng cách giữa các tuyên bố chính sách và thực tế đời sống đang hiển hiện rõ ràng nhất tại các trạm xăng. Số liệu từ Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA) cho thấy giá xăng trung bình tại Mỹ đã chạm mức 4,1 USD/gallon vào ngày 2/9, cao hơn đáng kể so với cùng kỳ năm trước.

Một phép tính kinh tế đơn giản phản ánh sức ép trực tiếp lên chi tiêu hộ gia đình: một người lái xe trung bình 13.000 dặm mỗi năm với mức tiêu hao khoảng 25 dặm/gallon sẽ tiêu thụ hết 520 gallon xăng. Khi giá nhiên liệu tăng hơn 1 USD/gallon kể từ thời điểm xung đột bùng phát, chi phí đi lại của một cá nhân sẽ phát sinh thêm gần 550 USD mỗi năm.

Đáng ngại hơn, nếu giá năng lượng không thể hạ nhiệt về vùng 40-50 USD/thùng như dự báo của ông Bessent, người dân sẽ phải đối mặt với kịch bản chịu thiệt kép. Lạm phát dai dẳng do giá xăng dầu sẽ khiến cơ quan quản lý tiền tệ trì hoãn việc cắt giảm lãi suất.

Khi đó, người tiêu dùng không chỉ phải trả thêm tiền tại trụ bơm xăng mỗi tuần, mà còn phải gánh thêm chi phí đắt đỏ hơn từ các khoản vay mua nhà, vay mua ô tô hay dư nợ thẻ tín dụng.

Rõ ràng, mọi dự báo lạc quan về giá năng lượng chỉ thực sự mang lại giá trị khi những chuyến tàu chở dầu thực tế cập bến an toàn, thay vì chỉ dừng lại ở những phát biểu mang tính kỳ vọng trên truyền hình.