Cá chết bất thường dưới đập ngăn mặn ở Quảng Ngãi, cơ quan chức năng vào cuộc

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Cá chết nổi rải rác tại đập ngăn mặn Đức Lợi (xã Long Phụng, Quảng Ngãi) bốc mùi hôi. Chính quyền địa phương đã phối hợp các cơ quan chức năng kiểm tra, lấy thông tin để xác định nguyên nhân.

Ngày 17.9, ghi nhận của phóng viên Báo Thanh Niên tại khu vực đập ngăn mặn Đức Lợi (xã Long Phụng, Quảng Ngãi) cho thấy, có nhiều cá chết nổi trên mặt nước, một số đã bắt đầu phân hủy. Phần lớn cá chết là rô phi, kích thước khoảng bằng bàn tay.

Đáng chú ý, nước trong khu vực đập có màu đen ngòm, kèm mùi hôi. Dọc khu vực đập, cá chết xuất hiện rải rác. Tuy nhiên, gần khu vực này vẫn có một số người dân thả lưới đánh bắt cá.

Cá nổi lên ngáp rồi chết

Theo một số người dân địa phương, tình trạng cá chết bắt đầu xuất hiện khoảng 4 - 5 ngày trước. Cá nổi lên mặt nước, liên tục ngáp rồi yếu dần và chết.

Ông Đỗ Tấn Trạng (71 tuổi, ở thôn Đức Lợi, xã Long Phụng) cho biết trước đây nước tại khu vực đập không có màu đen và mùi hôi như những ngày qua. "Cá cứ nổi lên ngáp ngáp, rồi chết. Đi ngang qua đập là thấy và nghe mùi hôi thối", ông Trạng nói.

Theo ông Trạng, những ngày qua nước tại đập có màu đen, trong khi nước từ khu vực đồng ruộng chảy xuống mà ông quan sát thường có màu đỏ. Mùi hôi từ khu vực đập cũng ảnh hưởng đến sinh hoạt của người dân sống gần đó, nhất là những lúc có gió, mùi hôi theo hướng gió bay vào khu dân cư.

Nước dưới đập ngăn mặn Đức Lợi có màu đen, bốc mùi hôi

ẢNH: HẢI PHONG

Người dân địa phương cho rằng thời điểm cá chết xảy ra sau những trận mưa lớn ngày 12 - 13.9. Sau khi người dân thu hoạch lúa, rơm rạ còn lại trên đồng ruộng chưa được thu gom. Khi mưa lớn, nước từ các cánh đồng cuốn theo lượng lớn chất hữu cơ, rơm rạ phân hủy và chảy về hệ thống kênh, mương rồi tập trung tại khu vực đập.

Một số người dân nhận định khi nguồn nước này hòa với nước thủy triều lên, môi trường nước thay đổi, có thể khiến lượng ô xy trong nước giảm, làm cá bị thiếu ô xy và chết.

Tuy nhiên, đây mới là nhận định ban đầu của người dân và địa phương, chưa phải kết luận chính thức về nguyên nhân cá chết.

Chính quyền đề nghị ngành chức năng xác định nguyên nhân

Trao đổi với phóng viên Báo Thanh Niên, ông Nguyễn Tấn Dương, Trưởng phòng Xây dựng, nông nghiệp và môi trường xã Long Phụng, cho biết khoảng 2 ngày trước, chính quyền địa phương nhận được tin báo của người dân về tình trạng cá chết tại đập ngăn mặn Đức Lợi.

Sau khi tiếp nhận thông tin, địa phương đã cử cán bộ xuống hiện trường kiểm tra, tìm hiểu tình hình.

Theo ông Dương, qua kiểm tra bước đầu, địa phương nhận định tình trạng cá chết có thể liên quan đến lượng nước lớn từ đồng ruộng đổ về sau các trận mưa ngày 12 - 13.9.

"Thời điểm đó người dân đang vào mùa gặt, rơm rạ sau thu hoạch chưa được thu gom nên có thể phân hủy, làm nước đục, gây thiếu ô xy, dẫn đến tình trạng cá chết", ông Dương nói.

Tuy nhiên, lãnh đạo xã Long Phụng cho biết, địa phương chưa thể xác định chính xác nguyên nhân cá chết chỉ dựa trên quan sát hiện trường. Vì vậy, xã đã đề xuất phối hợp với các ngành chức năng của tỉnh Quảng Ngãi để kiểm tra, hỗ trợ xác định nguyên nhân.

Tình trạng cá chết nổi rải rác tại đập ngăn mặn Đức Lợi, xã Long Phụng, Quảng Ngãi, đang đặt ra yêu cầu sớm xác định chất lượng nguồn nước và mức độ ảnh hưởng đến đời sống người dân. Ghi nhận ngày 17.9 cho thấy phần lớn cá chết là rô phi, kích thước khoảng bằng bàn tay, một số đã phân hủy, trong khi nước dưới đập chuyển màu đen và bốc mùi hôi. Theo người dân địa phương, hiện tượng bắt đầu xuất hiện khoảng 4 đến 5 ngày trước, với biểu hiện cá nổi lên mặt nước, liên tục ngáp, yếu dần rồi chết. Ông Đỗ Tấn Trạng, 71 tuổi, ở thôn Đức Lợi, cho biết màu nước và mùi hôi những ngày qua khác thường, ảnh hưởng đến sinh hoạt của các hộ dân lân cận, nhất là khi gió đưa mùi vào khu dân cư. Dù vậy, gần khu vực cá chết vẫn có người thả lưới đánh bắt, cho thấy cần kịp thời cảnh báo trong lúc nguyên nhân chưa được làm rõ. Diễn biến bất thường xảy ra sau các trận mưa lớn ngày 12 và 13.9, đúng thời điểm người dân thu hoạch lúa nhưng rơm rạ trên đồng chưa được thu gom. Nước mưa có thể đã cuốn chất hữu cơ và rơm rạ phân hủy qua hệ thống kênh, mương về khu vực đập, làm nước đục và gia tăng nguy cơ suy giảm ô xy hòa tan. Khi nguồn nước này gặp nước thủy triều, môi trường sống của cá có thể biến động, song đây mới là nhận định ban đầu của người dân và chính quyền địa phương, chưa phải kết luận chính thức. Ông Nguyễn Tấn Dương, Trưởng phòng Xây dựng, nông nghiệp và môi trường xã Long Phụng, cho biết địa phương nhận tin báo khoảng 2 ngày trước và đã cử cán bộ kiểm tra hiện trường. Chính quyền bước đầu nhận định cá chết có thể liên quan lượng nước lớn từ đồng ruộng đổ về sau mưa, nhưng không thể xác định nguyên nhân chỉ bằng quan sát. Việc phối hợp cơ quan chức năng kiểm tra, thu thập thông tin và đánh giá nguồn nước là cần thiết để phân biệt hiện tượng thiếu ô xy do phân hủy hữu cơ với những tác nhân khác, đồng thời có biện pháp bảo đảm môi trường và an toàn cho người dân.