Các tỉnh phải chấm dứt tình trạng trả hồ sơ đất đai nhiều lần

Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu các tỉnh, thành chấm dứt tình trạng người dân phải trả hồ sơ đất đai nhiều lần, khiến thời gian giải quyết kéo dài và phát sinh không ít bức xúc. Động thái này xuất hiện sau nhiều phản ánh cho thấy hồ sơ do người dân trực tiếp nộp thường bị yêu cầu bổ sung nhiều lần, trong khi hồ sơ thông qua người được ủy quyền hoặc “cò” lại được xử lý nhanh hơn. Theo yêu cầu mới, địa phương phải kiểm soát chặt toàn bộ quy trình tiếp nhận, hướng dẫn và giải quyết hồ sơ, bảo đảm thủ tục minh bạch, thống nhất, đúng quy định. Khi hồ sơ chưa đầy đủ hoặc chưa hợp lệ, cơ quan tiếp nhận chỉ được hướng dẫn người dân bổ sung một lần duy nhất, kèm toàn bộ nội dung cần hoàn thiện. Cách làm này nhằm thay thế tình trạng hồ sơ bị trả đi trả lại từng phần, khiến người dân phải nhiều lần đi lại, mất thời gian, phát sinh chi phí và khó theo dõi tiến độ. Nếu hồ sơ không đủ điều kiện giải quyết, cơ quan có thẩm quyền phải trả lời bằng văn bản, nêu rõ lý do cùng căn cứ pháp lý để người dân biết, thực hiện hoặc khiếu nại. Đối với hồ sơ bị giải quyết quá thời hạn, đơn vị xử lý phải có văn bản xin lỗi người dân, đồng thời làm rõ trách nhiệm của tổ chức và cá nhân liên quan. Thông tin về trách nhiệm này sẽ được sử dụng trong quá trình đánh giá cán bộ, xem xét khen thưởng hoặc áp dụng hình thức kỷ luật khi có vi phạm. Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu các địa phương coi thời hạn giải quyết là cam kết phục vụ, không để sự chậm trễ kéo dài mà thiếu giải trình cụ thể. Một nội dung khác được nhấn mạnh là việc tiếp nhận hồ sơ do người được ủy quyền thực hiện phải tuân thủ pháp luật về dân sự và pháp luật đất đai. Địa phương cần theo dõi, phát hiện những trường hợp lợi dụng việc ủy quyền để kinh doanh dịch vụ trái phép, trốn thuế hoặc can thiệp tiêu cực vào quy trình hành chính. Tuy nhiên, việc kiểm soát không được biến thành rào cản đối với người dân hợp pháp, nhất là những người không thể trực tiếp đến cơ quan tiếp nhận hồ sơ. Hồ sơ do người dân tự nộp và hồ sơ do người được ủy quyền nộp phải được xử lý công bằng, công khai, không trường hợp nào được ưu tiên về thời gian hoặc quy trình. Nguyên tắc này nhằm giải quyết nghi vấn lâu nay rằng người thông qua “cò” có thể được tiếp nhận thuận lợi hơn, trong khi người dân trực tiếp thực hiện lại phải chờ đợi. Bộ yêu cầu các tỉnh, thành rà soát, bố trí cán bộ có chuyên môn, am hiểu pháp luật tại bộ phận một cửa để hướng dẫn đúng, đủ, không gây phiền hà. Các địa phương phải công khai thủ tục, thành phần hồ sơ, nghĩa vụ tài chính, thời hạn giải quyết và kết quả xử lý trên cổng thông tin điện tử cùng tại nơi tiếp nhận. Việc công khai đầy đủ giúp người dân chủ động chuẩn bị giấy tờ, ước tính chi phí, theo dõi tiến độ và nhận biết sớm những yêu cầu không phù hợp. Bộ cũng đề nghị đẩy mạnh tiếp nhận, trả kết quả trực tuyến, đồng thời kết nối cơ sở dữ liệu đất đai với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Khi các cơ sở dữ liệu được kết nối, người dân có thể giảm việc nộp lại những giấy tờ mà cơ quan nhà nước đã có thông tin, qua đó rút ngắn quy trình. Song song với cải cách thủ tục, Bộ yêu cầu tăng cường thanh tra, kiểm tra công vụ tại những địa bàn có nhiều phản ánh về giải quyết hồ sơ đất đai. Cán bộ có hành vi nhũng nhiễu, chậm trễ hoặc can thiệp trái quy định vào hồ sơ phải bị xử lý nghiêm, thay vì chỉ nhắc nhở nội bộ. Những trường hợp vi phạm hoặc có uy tín thấp phải được điều chuyển ngay khỏi bộ phận tiếp nhận hồ sơ, nơi trực tiếp tiếp xúc và hướng dẫn người dân, doanh nghiệp. Các tỉnh, thành cũng phải công khai đường dây nóng, hộp thư điện tử và địa chỉ tiếp nhận phản ánh về nhũng nhiễu, tiêu cực trong thủ tục đất đai. Theo VnExpress, các yêu cầu này đặt trọng tâm vào việc trả hồ sơ một lần, giải quyết đúng hạn và bảo đảm mọi người dân được phục vụ công bằng.