Egyosint, tài khoản X chuyên theo dõi chiến sự Trung Đông, hôm nay công bố ảnh vệ tinh thương mại chụp căn cứ Prince Hassan ở Jordan, cho thấy hai vệt đen nghi là vết cháy sém do cuộc tập kích của Iran gây ra trước đó một ngày. Một vệt nằm trên đường băng, trong khi vết còn lại xuất hiện tại khu nhà chứa máy bay kiên cố.
"Căn cứ này là nơi đóng quân của các máy bay không người lái MQ-4C Mỹ, chuyên thực hiện nhiệm vụ do thám và trinh sát ngoài khơi Iran hàng ngày. Nếu vết cháy được xác nhận là do đòn đánh trực tiếp của tên lửa đạn đạo, đường băng có thể ngừng hoạt động trong một thời gian", tài khoản này nhận định.
Vệt đen (khoanh đỏ) trong ảnh vệ tinh chụp căn cứ Prince Hassan hôm 30/8 và 2/9. Ảnh: X/EGYOSINT
OSINT Technical, tài khoản mạng xã hội X chuyên phân tích dữ liệu tình báo nguồn mở, cùng ngày đăng video khoảnh khắc tên lửa đạn đạo Iran lao xuống mặt đất và tạo ra vụ nổ ở khu vực gần thành phố Aqaba tại Jordan. Căn cứ đồn trú Titin của thủy quân lục chiến Mỹ cũng nằm gần đô thị này.
Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, chưa bình luận về thông tin.
Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) trước đó thông báo đã tiến hành cuộc tập kích quy mô lớn bằng tên lửa đạn đạo nhằm vào các nhà chứa UAV tầm xa RQ-4 và MQ-9 Reaper của Mỹ tại căn cứ không quân Prince Hassan ở Jordan, nhằm đáp trả đòn đánh trước đó của đối phương.
Lực lượng này tuyên bố đòn đánh nhằm vào căn cứ Prince Hassan đã phá hủy một số UAV, khiến phi công và kỹ thuật viên Mỹ thiệt mạng, trong khi cuộc tập kích căn cứ Titin cũng "hạ sát nhiều binh sĩ, xóa sổ cơ sở hạ tầng và một số trực thăng".
Quân đội Jordan tuyên bố đã đánh chặn 10 trong số 13 tên lửa do Iran phóng vào nước này, ba quả còn lại rơi xuống khu vực trống trải. Một quan chức Mỹ nói với Al Jazeera rằng không có thương vong hay thiệt hại nghiêm trọng tại căn cứ Titin, song không đề cập căn cứ Prince Hassan.
Ảnh vệ tinh căn cứ có UAV 130 triệu USD Mỹ nghi trúng đòn của Iran
Khoảnh khắc được cho là tên lửa đạn đạo Iran đánh trúng địa điểm gần Aqaba, Jordan trong video đăng hôm 2/9. Video: X/Osinttechnical
UAV tầm xa RQ-4 Global Hawk do tập đoàn Northrop Grumman của Mỹ sản xuất, có tốc độ tối đa 630 km/h, trần bay 18.000 m, có thể vận hành liên tục trong hơn 34 giờ, được trang bị các hệ thống radar khẩu độ tổng hợp và trinh sát quang điện tử - hồng ngoại hiện đại. Mỗi chiếc có giá xuất xưởng khoảng 130 triệu USD, chưa tính chi phí phát triển và thiết bị trinh sát nâng cao.
MQ-4C Triton là UAV dành cho hải quân Mỹ, được phát triển từ mẫu RQ-4 Global Hawk. Hệ thống Triton có nhiệm vụ cung cấp dữ liệu tình báo, trinh sát và do thám theo thời gian thực tại các vùng đại dương rộng lớn và duyên hải gần bờ, cũng như tham gia hoạt động tuần thám biển, tìm kiếm cứu hộ và hỗ trợ trinh sát cơ P-8A Poseidon.
Mỗi máy bay MQ-4C có giá xuất xưởng 180-230 triệu USD, tùy lô sản xuất. Hải quân Mỹ ban đầu dự định đặt mua 70 chiếc, nhưng sau đó cắt giảm đơn hàng còn 27 máy bay. Theo trang tin chuyên ngành Inside Defense, toàn bộ dự án Triton đã tiêu tốn khoảng 13 tỷ USD, khiến giá mỗi phi cơ MQ-4C có thể lên tới hơn 600 triệu USD nếu tính cả chi phí nghiên cứu và phát triển.
Tính năng UAV MQ-4C của hải quân Mỹ. Bấm vào ảnh để xem đầy đủ
Giao tranh bùng phát trở lại giữa Mỹ và Iran sau khi Washington cuối tháng trước tập kích hai bệ phóng rocket của Iran tại đảo Larak. Mỹ khi đó tuyên bố phát hiện quân nhân Iran đang chuẩn bị phóng rocket mang thủy lôi vào eo biển Hormuz. Iran sau đó tấn công căn cứ đồn trú của Mỹ ở khu vực để đáp trả.
Giao tranh nối lại trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump đang đẩy mạnh nỗ lực gây sức ép với Iran bằng biện pháp kinh tế thay vì hoạt động quân sự. Dù vậy, lãnh đạo Mỹ hôm 25/8 cảnh báo bất kỳ tàu thuyền nào tìm cách thả thêm thủy lôi "đều sẽ bị phá hủy ngay lập tức".
Phạm Giang (Theo Tasnim, Al Jazeera, AFP)