Chiến sự Ukraine 12/10: Căng thẳng tiếp diễn ở điểm nóng Kharkov

Bóng tối bao trùm Kiev

Trang tin Rybar cho biết, hàng chục UAV tập kích các kho bãi trong thành phố Kiev và khu vực lân cận. Tình trạng cắt điện khẩn cấp theo lệnh của Ukrenergo đã được ghi nhận tại thủ đô cũng như ở Sumy. Nguyên nhân được cho là do hư hại lưới điện sau các đợt tấn công của quân đội Nga (RFAF).

Bộ Quốc phòng Nga thông báo đánh trúng trung tâm dữ liệu Tenet ở Odessa, một trung tâm hậu cần tại Ternivka (vùng Mykolaiv) và một tàu chở hàng khô trên biển Đen. Vào cuối ngày 11/10, UAV Geran phản lực tập kích Ivano-Frankivsk, trong khi Kiev lại mất điện.

Quân đội Ukraine (AFU) phóng hàng trăm UAV vào lãnh thổ Nga. Thiệt hại đáng kể nhất là vụ tấn công trúng trung tâm dữ liệu Yandex ở Vladimir, gây gián đoạn dịch vụ trên diện rộng. Công ty này xác nhận cơ sở hạ tầng bị hư hại và cơ sở đã phải ngừng hoạt động hoàn toàn.

Theo kênh Military Summary, cuộc tấn công ban đêm của Ukraine cũng đánh trúng trung tâm dữ liệu thứ ba gần Moscow, gây gián đoạn hệ thống công nghệ thông tin trên toàn nước Nga - nhưng lại hoàn toàn bỏ qua cơ sở hạ tầng năng lượng, lần đầu tiên kể từ khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra yêu cầu.

Một vụ hỏa hoạn bùng phát tại sân bay Sochi, gây hư hại cho tòa nhà hành chính, đám cháy sau đó đã được dập tắt. Các mảnh vỡ cũng được tìm thấy tại một khu dân cư và trong khuôn viên khách sạn nhưng không có thương vong nào.

Tình hình năng lượng toàn cầu đang ở mức báo động, buộc Mỹ phải tìm đến nguồn cung dầu diesel từ Nga ngay trước thềm cuộc bầu cử giữa kỳ. Đồng thời, Washington cũng đang gia tăng áp lực, buộc Kiev phải kiềm chế, không tấn công vào các nhà máy lọc dầu.

Các cuộc đàm phán giữa Washington và Kiev dường như không tiến triển như Ukraine mong muốn khi 2 đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Jared Kushner công bố kế hoạch dỡ bỏ lệnh trừng phạt Moscow của Tổng thống Trump.

Ông Trump thúc giục Ukraine sớm tổ chức bầu cử, đồng thời nói rằng "đã đến lúc Ukraine cần một tổng thống mới". Tỷ phú Elon Musk cũng ủng hộ quan điểm của nhà lãnh đạo Mỹ khi quyết định không cung cấp dịch vụ Starlink cho Ukraine để tiến hành các cuộc tấn công tầm xa vào sâu trong lãnh thổ Nga.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hối hả gọi điện cho các nhà lãnh đạo châu Âu để tìm kiếm sự ủng hộ.

Sự yên tĩnh ở Sumy biến mất

Cụm tác chiến phương Bắc RFAF đẩy mạnh hoạt động tại những khu vực vốn yên tĩnh trước đó thuộc mặt trận Sumy. Đầu tuần trước, có tin quân đội Nga đã triển khai các hoạt động tích cực tại các huyện Miropolsky và Krasnopolsky, chiếm được làng Malaya Rybitsa, theo trang tin Readovka.

Cuộc tấn công kể trên buộc lực lượng Kiev phải tập trung quân số tại khu vực Grunovka - Sennoe - Gnilitsa - Osoyevka. Tuyến phòng thủ này có công sự tương đối vững chắc, nhưng vấn đề là AFU không có các vị trí phòng thủ dự bị nào ở phía sau nó, tức là gần hơn với vùng ngoại ô phía đông thành phố Sumy.

Xa hơn một chút về phía nam, tại huyện Krasnopolsky, các đơn vị Moscow bắt đầu gây sức ép lên lực lượng Kiev trong khu vực rừng nằm giữa Pokrovka và Novodmitrovka, ngay tại các cửa ngõ dẫn vào trung tâm huyện.

Những hành động quấy phá này ngăn cản Ukraine cơ động lực lượng trong khu vực đó, ngay cả khi họ cần thực hiện điều này một cách khẩn cấp.

Như vậy, vào đầu tuần, phía Nga không chỉ gây ra mối đe dọa đối với Sumy thông qua khả năng đột phá vào vành đai rừng bao quanh thành phố từ hướng bắc, mà còn bắt đầu tạo tiền đề cho một cuộc đột phá vào trung tâm hành chính tỉnh từ hướng đông.

Tuy nhiên, đến giữa tuần, quân đội Ukraine đã giành lại quyền kiểm soát khu vực xung quanh các ngôi làng Mogritsa và Malaya Rybitsa, dù gặp không ít khó khăn. Mặc dù vậy, nguy cơ RFAF tiếp cận được vành đai rừng bảo vệ Sumy vẫn còn hiện hữu.

Cũng trên hướng Sumy, Cụm tác chiến phương Bắc RFAF chiếm được làng Kiyanitsa, một trong những điểm cuối cùng còn lại của tuyến phòng thủ từng che chắn cho Sumy từ phía bắc.

Hiện tại, Ukraine chỉ còn giữ lại được khu vực Khrapovshchina. Tuyến phòng thủ tổng thể của lực lượng Kiev ở phía bắc trung tâm tỉnh đã bị phá vỡ nhưng trên thực tế họ vẫn cố gắng bám trụ tại những vị trí còn sót lại.

Việc ổn định tình hình là điều tối quan trọng đối với AFU. Mùa thu và mùa đông là thời điểm lý tưởng cho các hoạt động tác chiến trong những cánh rừng rậm rạp với nhiều cây lá kim, nơi binh sĩ có thể dễ dàng ẩn nấp trước UAV. Do đó, Ukraine cần khôi phục lại tình hình ở phía bắc Sumy để khi mùa đông đến, chiến tuyến sẽ chạy qua các cánh đồng ở vùng ngoại vi thay vì xuyên qua rừng.

Tuy nhiên, việc tái chiếm các vị trí riêng lẻ sẽ trở nên vô nghĩa nếu tuyến phòng thủ tổng thể dọc theo sông Oleshnya thất thủ. Trong khi đó, Bộ tư lệnh tác chiến phương Bắc của Ukraine đang thiếu hụt lực lượng và khó có thể trông chờ vào sự tăng viện đáng kể.

Sự kiên trì của AFU trong việc giữ lại một phần tuyến phòng thủ này có thể được giải thích dễ dàng. Việc duy trì quyền kiểm soát các điểm phòng thủ riêng lẻ cho phép sử dụng chúng làm bàn đạp để tiến hành hàng loạt cuộc phản công quy mô lớn, trong khi vành đai rừng bao quanh trung tâm tỉnh đóng vai trò là khu vực tập kết lực lượng.

Quân đội Ukraine từng áp dụng chiến thuật tương tự tại Liman (Lyman) và các khu rừng gần sông Seversky Donets trước khi Quân đoàn số 3 AFU tham chiến. Vì vậy, việc chấp nhận tổn thất để phòng thủ các đoạn còn lại của tuyến Oleshnya ở phía bắc Sumy cũng có thể được lý giải theo cùng một logic này.

Vòng vây khổng lồ ở Kharkov tiến đến giai đoạn cuối

Theo Readovka, Cụm tác chiến phương Bắc RFAF ở khu vực đông bắc Kharkov đang bước vào giai đoạn cuối cùng của việc khép vòng vây khổng lồ tại Vovchansk. Khi lực lượng Kiev mắc kẹt dần bị xóa sổ hoặc bắt giữ, các nguồn lực và khí tài sẽ được giải phóng để quân đội Nga thực hiện mục tiêu chính: phá vỡ khu vực phòng thủ kiên cố Velykyi Burluk của Ukraine.

Hai Tập đoàn quân số 44 và số 14 RFAF bắt đầu chọc thủng phần phía bắc của vành đai phòng thủ vòng ngoài dọc theo sông Polnaya. Các đơn vị Moscow vượt sông Polnaya gần Losevka và giao tranh giành quyền kiểm soát Sosnovy Bor - nơi phần lớn đã bị Ukraine bỏ lại.

Gần các ngôi làng Ukrainske và Shevchenkove, binh sĩ Nga vượt sông, chiếm giữ các khu vực rừng và những khe cạn, đồng thời chuẩn bị cho cuộc tấn công vào Kotovka. Ở phía đông khu vực đó, RFAF chiếm được làng Annopolye.

Giao tranh vẫn đang tiếp diễn tại Prikolotnoye, một mắt xích quan trọng trong tuyến phòng thủ này của AFU. Trong khi đó, Tập đoàn quân số 11 RFAF, sau khi quét sạch khu vực Olkhovatka, đã bắt đầu tập trung về hướng Maly Burluk để chuẩn bị cho một cuộc tấn công.

Rõ ràng rằng cánh phía tây tuyến phòng thủ của Ukraine dọc theo sông Polnaya đã cơ bản sụp đổ. Tuy nhiên, ở phía nam con sông, họ vẫn duy trì một tuyến phòng thủ dự bị dọc theo đường O-210823 nhưng có quy mô và mức độ kiên cố kém hơn nhiều so với tuyến phòng thủ chính.

Ngoài khu vực con lộ này, phía Kiev vẫn chưa xây dựng được hệ thống công sự hoàn chỉnh nào. Do đó, mặc dù việc xóa sổ "túi phòng thủ Vovchansk" chưa hoàn tất, tình hình hiện tại đã cho phép quân đội Nga bắt đầu hoạt động tấn công tích cực nhắm vào mục tiêu chính ở khu vực đông bắc tỉnh Kharkov.

Nguy cơ bị chọc thủng tuyến phòng thủ dự bị sẽ buộc Bộ chỉ huy Kiev phải tái bố trí lực lượng, từ đó gây ra sự mất cân bằng tại các khu vực khác nhau thuộc cụm phòng thủ Velykyi Burluk.

Kênh Military Summary xác nhận, các đơn vị Kiev mắc kẹt trong khu vực giữa "chảo lửa" Kharkov đã bị xóa sổ, AFU chỉ còn giữ được 4 ngôi làng nhưng số phận của chúng coi như cũng đã được định đoạt. 

Trang tin Rybar cho hay, giao tranh vẫn tiếp diễn trong vòng vây ở phía bắc Prikolotnoye. Bộ Quốc phòng Nga thông báo giải tỏa Reznikovo và Kupino. Hình ảnh từ Komissarovo cho thấy Ukraine phản công vào các vị trí của Nga, đồng thời phía Kiev cũng phát động một cuộc tấn công cơ giới hóa ở phía tây Anishchino.

Vòng vây Dobropillia khép chặt

Tập đoàn quân số 51 RFAF đã khép chặt vòng vây quanh Dobropillia và ngăn chặn đối phương phá vây, giải thoát cho lực lượng đồn trú tại đây. Thành quả này đạt được nhờ vào việc quân đội Nga đánh giá chính xác tình hình thực tế cũng như các hành động tiềm tàng của đối phương - cụ thể là ý định mở cuộc phản công giải vây từ phía tây và tây bắc thành phố, Readovka nhận xét.

Bằng cách buộc Bộ chỉ huy Kiev phải hành động theo kịch bản mà mình mong muốn, lực lượng Moscow đã đẩy tiền tuyến đến sát các cửa ngõ dẫn vào thị trấn Belozerske.

Sự mong manh của lực lượng Ukraine đồn trú tại đây cùng nguy cơ bị quân đội Nga bao vây đã tạo ra tác động đáng kể: quân đội Ukraine buộc phải ưu tiên bảo vệ Belozerske thay vì giải vây cho Dobropillia.

Bộ chỉ huy Kiev nhanh chóng phản ứng. Lữ đoàn đặc nhiệm độc lập số 12 thuộc Vệ binh Quốc gia Ukraine, với sự hỗ trợ từ các đơn vị AFU, đã tấn công từ hướng Belozerske và buộc một số mũi xung kích của Nga phải rút khỏi làng Novovodanoye - nơi nằm trong vùng xám.

AFU cũng tấn công các vị trí của Tập đoàn quân số 51 RFAF tại Zolotoy Kolodez, dẫn đến giao tranh ác liệt. Mặc dù tập hợp được lực lượng bí mật để phản công và giành lại một số vị trí đã mất trước đó, họ vẫn không thể duy trì đà tiến công.

Có vẻ như Ukraine sẽ gia tăng áp lực tại khu vực này. Mọi dấu hiệu đều cho thấy lực lượng Kiev đang có ý định chọc thủng phòng tuyến theo hướng nam, xuất phát từ tuyến Novovodanoye - Zolotoy Kolodez, nhằm chiếm giữ cụm các ngôi làng và thị trấn gồm Rubezhnoye, Stepi, Volnoye và Kucherov Yar.

Động thái này được cho là nhằm gây sức ép lên lực lượng Moscow đang bao vây Dobropillia cũng như các đơn vị RFAF đang tiến về Druzhkovka từ hướng tây nam.

Trang tin Rybar xác nhận, tại mặt trận Dobropillia, giao tranh dữ dội vẫn tiếp diễn, cả ở khu vực trung tâm thành phố lẫn tại sườn phía bắc. Bộ Quốc phòng Nga thông báo rằng Cụm tác chiến Trung tâm RFAF đã giải tỏa Petrovka và Novotroitskoye.

Ukraine rút lui, bỏ lại một phần công sự ở Zaporizhia

Lữ đoàn bộ binh cơ giới cận vệ số 36 thuộc Tập đoàn quân binh chủng hợp thành cận vệ số 29 RFAF đạt được thành công đáng kể trong giao tranh tại khu vực phía bắc Zaporizhia. Họ chiếm được các ngôi làng Golubkovo và Samoylovka. Đối phương không thể giữ vững vị trí và buộc phải bỏ lại một phần mạng lưới công sự dã chiến rộng khắp nằm giữa các ngôi làng này.

Mục tiêu tiếp theo tại sườn phía tây trong khu vực trách nhiệm của Tập đoàn quân số 29 RFAF sẽ là cụm các ngôi làng: Novoukrainka, Novokasyanovka, Trudovoye và Sorochino. Trọng tâm của Nga tại khu vực này là khu định cư kiểu đô thị Novonikolayevka - một trung tâm hậu cần then chốt, nơi tiếp nhận nguồn cung ứng cho quân đội Ukraine đang phòng thủ dọc theo sông Verkhnyaya Tersa.

Việc chọc thủng tuyến phòng thủ này vẫn là ưu tiên hàng đầu đối với Cụm tác chiến phương Đông RFAF. Tại các khu vực trung tâm và phía đông thuộc phạm vi trách nhiệm của mình, Tập đoàn quân số 29 đã một lần nữa bẻ gãy nỗ lực của Ukraine nhằm phá vỡ hệ thống phòng thủ của họ và tiếp cận các tuyến đường liên lạc của các lực lượng lân cận.

Giờ đây, khi Tập đoàn quân số 29 RFAF đã ổn định được tình hình và làm suy kiệt Quân đoàn số 7 AFU, họ có thể tiếp tục tạo tiền đề cho việc chọc thủng tuyến phòng thủ của đối phương dọc theo sông Verkhnyaya Tersa.

Tuyến phòng thủ dọc con sông này ban đầu được xây dựng như một tuyến dự bị nhằm hỗ trợ cho tuyến phòng thủ dọc sông Gaichur. Tuy nhiên, do AFU đã mất các vị trí dọc sông Gaichur, nên các công sự này giờ đây trở thành chốt chặn cuối cùng để ngăn chặn sự sụp đổ của toàn bộ "cấu trúc phòng thủ" ở phía bắc Orekhov.

Việc chiếm được Novomykolaivka sẽ thực sự "cắt đứt" khả năng duy trì sức mạnh của các đơn vị Kiev tại nửa phía bắc của tuyến phòng thủ này, qua đó tạo điều kiện cho Tập đoàn quân số 36 RFAF phát huy thế chủ động.

Theo Rybar, giao tranh ác liệt vẫn tiếp diễn dọc theo toàn bộ chiến tuyến thuộc tỉnh Zaporizhia. Lực lượng Moscow đạt được những bước tiến chiến thuật ở phía bắc Verkhnyaya Tersa, trong khi xuất hiện bằng chứng cho thấy AFU đang tiến lên ở khu vực xa hơn về phía nam. Hoạt động của các nhóm nhỏ binh sĩ Ukraine đang gia tăng tại Orekhov, và họ cũng đã bị phát hiện có mặt trở lại tại khu vực Malaya Tokmachka.

Trong khi đó, kênh Front Bird đưa tin, tại khu vực Orekhov, 2 Cụm tác chiến Dnepr và phương Đông RFAF đang tiến hành chiến dịch tấn công phối hợp nhằm bao vây một trung tâm phòng thủ trọng yếu của Ukraine.

Giao tranh đã lan trực tiếp vào nội thị. Tập đoàn quân số 58 RFAF đang tham gia chiến đấu trên đường phố ngay tại thị trấn, từng bước đẩy lực lượng phòng thủ của đối phương ra khỏi các quận trung tâm về phía bắc và phía tây, đồng thời đột phá từ hướng đông bắc về phía ngôi làng lân cận Preobrazhenka.

Vòng vây đang nhanh chóng siết chặt ở hai bên sườn. Ở phía tây bắc, quân đội Nga áp sát Yurkovka và Tavriysk, cắt đứt tuyến đường trực tiếp cuối cùng dẫn đến thành phố Zaporizhia. Tuyến đường phía đông bắc dẫn tới Novonikolaevka đã bị RFAF chặn lại gần Lubitskoye, còn ở phía nam, giao tranh đang diễn ra để giành quyền kiểm soát Omelnyk.

Binh sĩ Nga cho biết việc mất các tuyến đường này khiến lực lượng Kiev chỉ còn lại những cánh đồng trống trải ở phía bắc để di chuyển, đẩy hệ thống phòng thủ tại Orekhov đến bờ vực sụp đổ hoàn toàn.

Diễn biến nóng tại Liman và Sloviansk: Nga bất lợi lớn

Xung quanh Kupyansk, Cụm tác chiến phương Tây RFAF đang củng cố vị trí chiến thuật tại Kupyansk-Uzlovoy, đồng thời tiến hành sơ tán dân thường. Sự hiện diện của binh sĩ Nga tại Kupyansk đang dần gia tăng, đồng thời họ cũng đạt được những bước tiến chiến thuật tại các khu vực lân cận, theo Rybar.

Về phía Liman (Lyman), các đơn vị Kiev tiếp tục tấn công gần khu dân cư Zarechnoye. Thông tin chi tiết đang dần lộ diện từ các hình ảnh ghi lại gần đây: một phần đáng kể diện tích rừng nằm giữa Zarechnoye và Liman đã rơi vào quyền kiểm soát của AFU.

Tình hình tại mặt trận Sloviansk cũng vẫn rất căng thẳng đối với quân đội Nga. Các báo cáo về những đợt phản công của Ukraine đang được xác nhận, giao tranh ác liệt đang diễn ra ở phía bắc rừng Dolgiy nhằm tranh giành các vạt rừng dẫn tới tuyến Krivaya Luka - Kaleniki. Các vị trí của AFU nằm trong những hàng cây giữa Orekhovatka và Rai-Aleksandrovka đã bị tập kích.

Ukraine tuyên bố bẻ gãy các đợt xung phong của Nga

Ukrainska Pravda đưa tin, báo cáo tác chiến tối 11/10 của Bộ Tổng tham mưu Ukraine cho biết: "Tính từ đầu ngày, đã có 231 cuộc đụng độ. Cụ thể, phía Nga thực hiện 31 đợt tấn công theo hướng Konstantinovka và 29 đợt theo hướng Pokrovsk".

Bộ Tổng tham mưu Ukraine khẳng định lực lượng phòng vệ đã cơ bản đẩy lùi các nỗ lực xâm nhập của đối phương ở Slobozhansky và Kursk, Kupyansk, Liman, Sloviansk, Konstantinovka, Pokrovsk, Aleksandrovsky, Huliaipole và Orekhov.