Chú robot bé con giống hệt người thật

Tại Đại học Tokyo, các nhà khoa học vừa giới thiệu Nobi, robot hình hài một em bé chín tháng tuổi, trong dự án thiết kế và chế tạo robot đặc biệt. Sự xuất hiện của Nobi gây chú ý vì robot này không mang dáng vẻ máy móc quen thuộc, mà được tạo hình gần như một đứa trẻ đang lớn. Nhóm robot học thuộc Đại học Tokyo và Đại học Osaka đặt tên Nobi từ một cách viết tắt tiếng Nhật, mang nghĩa giản dị là “chú bé 9 tháng tuổi”. Nobi cao 71cm, nặng 7,9kg, gần tương đương tầm vóc và cân nặng của một em bé chín tháng tuổi bình thường. Kích thước ấy giúp robot trở nên dễ hình dung, đồng thời khiến người quan sát có cảm giác đang nhìn thấy một đứa trẻ thật thay vì một thiết bị nghiên cứu. Trong buổi giới thiệu, một thầy giáo của Đại học Tokyo có tên Yasuyi đã bế Nobi trên tay, càng làm hình ảnh robot trở nên tự nhiên và gần gũi. Bề mặt cơ thể Nobi được phủ lớp da mềm, mịn làm từ chất dẻo poliurethan, vật liệu giúp robot có ngoại hình giống da trẻ nhỏ hơn. Bên dưới lớp da ấy là 600 bộ cảm biến, cho phép Nobi tiếp nhận thế giới xung quanh thông qua những kênh cơ bản như sờ, nhìn và nghe. Hệ thống cảm biến dày đặc biến cơ thể nhỏ bé của Nobi thành một mạng lưới thu nhận thông tin, thay vì chỉ là lớp vỏ bên ngoài. Trong màn ra mắt, Nobi đưa tay cố với lấy một con búp bê, hành động đơn giản nhưng gợi rõ cách trẻ nhỏ thường khám phá vật thể trước mắt. Robot cũng biết đập tay, đập chân, rồi có thể ngồi lên khi đã được nạp đủ điện, theo cách ví von là “no điện”. Những cử động ấy khiến người xem liên tưởng đến một em bé đang phản ứng tự nhiên trước đồ vật, âm thanh và người xung quanh. Nobi không được thiết kế chỉ để đứng yên tạo dáng, mà còn thể hiện những hành vi vận động phù hợp với trẻ nhỏ cùng lứa tuổi phát triển. Chú robot có thể tự đứng dậy, sau đó lẫm chẫm tập đi, những động tác chưa vững nhưng giàu ý nghĩa trong nghiên cứu robot giống người. Việc mô phỏng các bước vận động ban đầu giúp các nhà khoa học quan sát cách một cơ thể nhân tạo giữ thăng bằng và phản ứng khi di chuyển. Một điểm đáng chú ý khác nằm ở khả năng tò mò quan sát, bởi Nobi liên tục tiếp nhận thông tin về môi trường thay vì chỉ thực hiện một chuỗi động tác được lập trình cứng. Những gì robot nhìn, nghe và cảm nhận được đều được ghi vào bộ nhớ, tạo nền tảng cho quá trình hình thành trí tuệ của Nobi. Cách lưu giữ trải nghiệm này được mô tả tương tự quá trình trẻ nhỏ tích lũy hiểu biết qua từng lần tiếp xúc với thế giới. Sau khi ghi nhận thông tin, Nobi có thể tự xử lý dữ liệu và phản ứng trước các tình huống, tạo cảm giác giống một đứa trẻ đang học hỏi từng ngày. Robot được giới thiệu với trí tuệ tương đương trẻ bình thường ở lứa tuổi chín tháng, nghĩa là đang tìm hiểu môi trường bằng quan sát và hành động. Khả năng phản ứng ấy cho thấy mục tiêu của nhóm nghiên cứu không chỉ là làm robot trông giống người, mà còn mô phỏng một phần quá trình phát triển ban đầu. Nobi vì thế trở thành ví dụ nổi bật cho hướng nghiên cứu robot có hình dáng, cảm giác và hành vi gần với con người trong môi trường đời thường. Từ lớp da poliurethan, 600 cảm biến đến khả năng với đồ vật, ngồi, đứng dậy và tập đi, từng chi tiết đều phục vụ việc tái hiện một em bé chín tháng tuổi. Dù vẫn cần nạp điện để hoạt động, Nobi đã cho thấy robot có thể được xây dựng như một cơ thể biết cảm nhận, ghi nhớ, học hỏi và phản ứng trước thế giới xung quanh.