Chủ tịch HUBA Mai Hữu Tín: Doanh nhân làm 'việc khó' bằng cả trái tim, thành công sẽ mở lối

Nhân Ngày Doanh nhân Việt Nam (13-10), ông Mai Hữu Tín - Chủ tịch Liên đoàn Doanh nghiệp TP.HCM (HUBA) - đã chia sẻ với Tuổi Trẻ về sứ mệnh chuyển đổi mô hình, tinh thần tự hoàn thiện, bản lĩnh dấn thân vào "việc khó" để doanh nghiệp lớn mạnh và phát triển đất nước.

Doanh nhân đang bước vào "cuộc chạy đua" cấp bách

* Thế hệ doanh nhân hiện nay đang đứng trước những năm cuối cùng của cơ cấu dân số vàng, trong khi Nghị quyết 19-NQ/TW cũng xác định yêu cầu cấp bách phải chuyển đổi sang mô hình phát triển mới. Cuộc chạy đua với thời gian này có gì khác biệt và áp lực hơn so với các thế hệ trước?

- Doanh nhân Việt Nam đang bước vào một giai đoạn mà "cuộc chạy đua" theo tôi là cấp bách hơn bởi chúng ta không còn nhiều thời gian nữa trước khi thời kỳ dân số vàng trôi qua.        

Những quốc gia phát triển xung quanh chúng ta như Nhật Bản, Hàn Quốc hay Trung Quốc đều đã đi qua thời kỳ hoàng kim này, và đang đối mặt với những khó khăn từ giai đoạn già hóa dân số. Trong khi đó, hiện nay chúng ta đang sở hữu một lực lượng lao động vừa đông đảo, vừa trẻ trung, năng động và tràn đầy khát khao cống hiến. 

Bên cạnh đó, cuộc chạy đua bây giờ cũng khác biệt hơn vì những thay đổi vô cùng mạnh mẽ về công nghệ cũng như chuẩn mực quản trị mà thế giới đặt ra buộc chúng ta phải tuân thủ và cố gắng theo bằng. Nói vậy không có nghĩa là các thử thách của chúng ta hiện nay lớn hơn của các thế hệ trước. Mỗi thế hệ được lịch sử giao cho một nhiệm vụ khác nhau.

* Để 15 năm tới không trôi qua lãng phí và không rơi vào "bẫy già hóa dân số trước khi kịp giàu", doanh nghiệp TP.HCM cần ưu tiên điều gì nhất ngay từ hôm nay?

- Ưu tiên thứ nhất là chất lượng nguồn nhân lực mà chúng ta cần có, bắt đầu từ tri thức của chính doanh nhân và ý thức nâng chất đội ngũ trong từng doanh nghiệp. Việc làm và việc học cần song hành với nhau ở mọi lúc, mọi nơi. 

Vì quỹ thời gian không còn nhiều, chúng ta buộc phải làm nhiều hơn, nhanh hơn và thông minh hơn. Bản thân tôi luôn chủ động đặt mình và đồng đội của mình vào "trạng thái khẩn cấp" chính là vì lý do đó.

• 

  Ngày Doanh nhân Việt Nam 13-10: Doanh nghiệp làm mới mình để vươn xa

• 

  Ngày Doanh nhân Việt Nam 13-10: Bán đi cơ nghiệp ngàn tỉ vì lo ngại thanh lọc của thị trường

* Nghị quyết 19-NQ/TW đặt trọng tâm vào đổi mới mô hình tăng trưởng. Với tư cách vừa là một doanh nhân, vừa là người đứng đầu HUBA, ông đánh giá các chính sách và thực thi hiện nay đã đủ thông thoáng để tạo điều kiện doanh nghiệp "vươn mình"?

- Tôi không đánh giá, và tôi không nghĩ những nhà làm chính sách của Việt Nam đặt ra câu hỏi doanh nhân Việt Nam "đã đủ giỏi hay đủ sức" vươn mình hay chưa. Tiến hóa là một quá trình cần sự điều chỉnh liên tục để phù hợp với mọi hoàn cảnh và thay đổi. 

Cách nghĩ thú vị hơn của cả hai phía - từ góc độ quản lý nhà nước của người làm chính sách và góc độ tuân thủ chính sách của doanh nhân - là tự tin chọn chuẩn đối sánh cao nhất của thế giới để luôn nhìn lại mình, hoàn thiện mình, và giữ niềm tin vào khả năng vượt khó, khả năng học hỏi của người Việt Nam để tiến bước. 

Khi chúng ta nghĩ chúng ta đủ thì chắc là có người khác đang vượt qua chúng ta vì họ tin họ chưa đủ. Điều quan trọng hơn là tôi nhìn thấy thái độ tích cực, cầu thị, cởi mở của thế hệ lãnh đạo hiện tại. 

Khi Nhà nước và doanh nghiệp hợp tác, hiểu nhau, cùng phấn đấu vì sự phát triển chung của đất nước, và không chấp nhận hài lòng với bất kỳ thành tựu nào, thì chúng ta mới còn lửa trong lòng để chấp nhận những thử thách mới và không dừng lại.

Kiên cường làm "việc khó" bằng khối óc và trái tim

* Các doanh nghiệp sắp trải qua một năm có thể nói là không hề dễ dàng khi thế giới và thị trường có nhiều biến động. Theo ông, đâu là năng lực thích ứng quan trọng nhất mà đội ngũ doanh nhân Việt đã tôi luyện được?

- Tôi sẽ không dùng từ "đã". Tôi luôn tin dân tộc Việt Nam là một dân tộc xuất sắc về tính kiên cường. Tôi cũng nhìn thấy tính kiên cường đó ở doanh nhân Việt Nam. Nhưng chỉ như vậy thì chưa đủ. Một doanh nhân đủ năng lực thích ứng cần dùng hết cả bàn tay, khối óc và trái tim. Nếu kiên cường chỉ để thật vất vả làm việc dễ với rất nhiều cạnh tranh thì khó giàu được. 

Kết hợp kiên cường làm việc vất vả ở những mảng khó ít cạnh tranh và có trái tim đủ lớn để dẫn dắt toàn bộ đội ngũ dốc lòng kéo cả doanh nghiệp đi thật nhanh thì cơ hội thành công mới lớn hơn.

* TP.HCM đã và đang nỗ lực hiện thực hóa các cơ chế đặc thù vượt trội để tháo gỡ điểm nghẽn hạ tầng và đầu tư. Doanh nghiệp thực tế đã hưởng lợi như thế nào từ những chính sách này, thưa ông?

- Trong vai trò đại biểu Hội đồng nhân dân TP.HCM, tôi thấy rõ những nỗ lực đó, cụ thể là ở các nghị quyết và quyết định thực thi Luật Phát triển đô thị. Vẫn còn quá sớm để những ý định và quy định tốt đẹp này phát huy tính tích cực. 

Tôi mong các doanh nghiệp, dù là thành viên HUBA hay chưa, hãy dành thời gian thích đáng nghiên cứu thật kỹ các văn bản pháp lý mạnh mẽ này để chuẩn bị thật tốt cho doanh nghiệp của chính mình. 

Thực tế sẽ cho biết chúng ta cần làm thêm gì, và tôi biết chúng ta sẽ không ngại tiếp tục thay đổi để tìm kiếm sự phù hợp.

* Để doanh nghiệp không chỉ phát triển ở sân nhà mà còn tự tin vươn ra chiếm lĩnh thị trường quốc tế, doanh nhân cần thêm những "trợ lực" trọng yếu nào bên cạnh sự nỗ lực của doanh nghiệp?

- Tôi có thể liệt kê rất nhiều trợ lực cần có như hỗ trợ xúc tiến thương mại và đầu tư ra nước ngoài thật hiệu quả, tín dụng xuất khẩu với chi phí vốn cạnh tranh, ngoại giao khôn khéo tạo sân chơi công bằng cho doanh nghiệp Việt ở mọi nơi, xóa bỏ mọi rào cản về luật lệ không cần thiết giúp doanh nghiệp giảm chi phí, hoàn thuế VAT tự động nhanh chóng... 

Tôi hiểu là chúng ta không đủ nguồn lực để làm tất cả các việc trên được cùng lúc. Nhưng không chỉ doanh nghiệp phải cạnh tranh, Nhà nước cũng phải cạnh tranh và từng người dân cũng phải cạnh tranh.

Khi đó thì chúng ta mới tạo ra được lợi thế cạnh tranh quốc gia.

Một nền kinh tế mạnh không thể thiếu những doanh nghiệp mạnh, phía sau mỗi doanh nghiệp là những doanh nhân dám nghĩ khác, bền bỉ dựng xây những giá trị thương hiệu lớn.