Sáng 24/8, Quốc hội thông qua Nghị quyết quy định cơ chế, chính sách đặc thù tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thực hiện các dự án, công trình phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027.
Trước khi Quốc hội biểu quyết, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn thay mặt Chính phủ trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về dự thảo nghị quyết.
Nghị quyết dành một điều quy định việc thi công trên quỹ đất chưa hoàn thiện thủ tục. Cơ chế này áp dụng với diện tích đất hình thành từ hoạt động lấn biển thuộc Dự án xây dựng kè và san lấp mặt bằng Trung tâm tổ chức hội nghị APEC và các công trình chức năng tại đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang.
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn (Ảnh: Media QH).
Được giao đất lấn biển theo từng phần
Theo nghị quyết, trong thời gian dự án kè và san lấp mặt bằng chưa được nghiệm thu, bàn giao, xác định giá trị quỹ đất và chưa đủ điều kiện giao, cho thuê đất nhưng đã san lấp mặt bằng, UBND tỉnh An Giang được giao hoặc cho thuê từng phần diện tích đất hình thành từ hoạt động lấn biển.
Quỹ đất này được giao cho các chủ đầu tư, nhà đầu tư để thực hiện Dự án Trung tâm tổ chức hội nghị APEC theo loại hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT) và các dự án, công trình chức năng.
Với phần diện tích đất lấn biển đã được UBND tỉnh An Giang bàn giao cho nhà đầu tư dự án BT để thi công công trình thuộc dự án đối ứng trước khi nghị quyết có hiệu lực, tỉnh được sử dụng làm quỹ đất thanh toán cho nhà đầu tư.
Việc giao, cho thuê diện tích này thuộc trường hợp không đấu giá quyền sử dụng đất, không đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án có sử dụng đất.
Thời hạn thuê đất được tính từ thời điểm chủ đầu tư dự án kè và san lấp mặt bằng bàn giao cho nhà đầu tư dự án BT để thi công.
Báo cáo tiếp thu, giải trình của Chính phủ cho biết dự thảo trước đó đề xuất thời hạn cho thuê đất là 70 năm. Tuy nhiên, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính cho rằng hồ sơ chưa đề cập thời hạn hoạt động của dự án, nên quy định trên có thể dẫn đến chênh lệch giữa thời hạn hoạt động của dự án đầu tư và thời hạn cho thuê đất.
Tiếp thu ý kiến này, Chính phủ đã bỏ quy định riêng về thời hạn cho thuê đất 70 năm. Thời hạn cho thuê đất sẽ được thực hiện theo pháp luật đất đai, với mức tối đa 70 năm, thay vì quy định thành chính sách đặc thù trong nghị quyết.
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Mô hình nhà hát đa năng trong cụm công trình phục vụ APEC 2027 (Ảnh: CTV).
Xác định giá đất tại thời điểm phê duyệt thiết kế cơ sở
Giá trị quỹ đất thanh toán cho nhà đầu tư được xác định theo giá đất cụ thể. Thời điểm xác định giá đất là khi hồ sơ thiết kế cơ sở của dự án đối ứng được phê duyệt.
Thời gian tính giá trị quyền sử dụng đất bắt đầu từ thời điểm bàn giao mặt bằng cho nhà đầu tư. Hợp đồng hoặc phụ lục hợp đồng BT sẽ ghi nhận khối lượng, giá trị công trình nhà đầu tư đã thi công trước.
Đây là căn cứ để UBND tỉnh An Giang thanh toán bằng quỹ đất và ghi nhận nhà đầu tư đã hoàn thành nghĩa vụ tài chính về đất đai đối với diện tích này. Tỉnh và nhà đầu tư phải bù trừ phần chênh lệch giữa giá trị quyết toán hoàn thành công trình BT và giá trị quỹ đất thanh toán theo quy định của pháp luật về đầu tư theo phương thức đối tác công tư.
Hợp đồng và phụ lục hợp đồng BT cũng là căn cứ để nhà đầu tư được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất.
Nhà đầu tư được thế chấp quyền sử dụng đất nhưng không được chuyển nhượng trong thời gian thế chấp. Chủ đầu tư, nhà đầu tư và nhà thầu phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính với Nhà nước.
Trong thời gian toàn bộ dự án kè và san lấp chưa được nghiệm thu, bàn giao, xác định giá trị quỹ đất và chưa đủ điều kiện giao, cho thuê đất, chủ đầu tư được nghiệm thu, bàn giao từng phần diện tích đã san lấp cho các chủ đầu tư, nhà đầu tư thực hiện công trình trên quỹ đất.
Kiểm toán trước khi phê duyệt quyết toán
UBND tỉnh An Giang có trách nhiệm kiểm tra, xác định khối lượng và giá trị các hạng mục đã thi công trước khi hoàn thiện thủ tục. Việc xác định dựa trên hồ sơ thiết kế bản vẽ thi công được phê duyệt, tài liệu dự án và hồ sơ do chủ đầu tư, nhà đầu tư, nhà thầu cung cấp.
Các bên cung cấp hồ sơ phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính đầy đủ, trung thực của tài liệu, cũng như độ chính xác của khối lượng và giá trị phần công việc đề nghị xác định.
Trong 6 tháng kể từ khi nghị quyết có hiệu lực, cơ quan, tổ chức, chủ đầu tư, nhà đầu tư và nhà thầu phải hoàn thành hồ sơ, tài liệu làm căn cứ ghi nhận khối lượng, giá trị công trình đã thi công. Trường hợp cần thiết, UBND tỉnh An Giang được quyết định gia hạn một lần, tối đa thêm 6 tháng.
Kiểm toán Nhà nước thực hiện kiểm toán báo cáo quyết toán vốn đầu tư dự án đầu tư công, dự án PPP hoàn thành và giá trị quỹ đất thanh toán cho nhà đầu tư dự án BT trước khi UBND tỉnh An Giang phê duyệt quyết toán toàn bộ các dự án, công trình thuộc phạm vi nghị quyết.
Nghị quyết đồng thời yêu cầu không hợp pháp hóa sai phạm có tính chất vụ lợi, không loại trừ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân có sai phạm vì mục đích này. HĐND tỉnh An Giang giám sát quá trình thực hiện, bảo đảm công khai, minh bạch, không để trục lợi chính sách, tham nhũng, lãng phí, thất thoát hoặc lấn chiếm đất đai trái phép.