Có thể sản xuất nhựa từ lông gà

Mỗi năm, hàng triệu tấn lông gia cầm bị vứt bỏ sau hoạt động giết mổ trên khắp thế giới, tạo ra một nguồn phế thải khổng lồ nhưng chưa được khai thác hiệu quả. Từ thứ thường bị xem là rác này, các nhà khoa học tại Đại học Nebraska, Mỹ, đã tìm cách tạo ra một loại nhựa nhẹ hơn và thân thiện với môi trường hơn nhựa truyền thống. Phát hiện được BBC đưa tin sau cuộc hội thảo của Hiệp hội Hóa học Mỹ diễn ra vào ngày 31/3, thu hút sự chú ý nhờ hướng tận dụng vật liệu sinh học quen thuộc. Lông gà không chỉ là những sợi mảnh nhẹ nhàng bao phủ cơ thể gia cầm, mà còn chứa thành phần chủ yếu là chất sừng, tương tự tóc và móng tay của con người. Chất sừng vốn có độ bền nhất định, tuy nhiên các nhà nghiên cứu nhận thấy đặc tính này có thể được điều chỉnh để vật liệu trở nên cứng hơn mà vẫn giảm khối lượng. Khi trộn chất sừng với một số hợp chất hóa học phù hợp, nhóm nghiên cứu kỳ vọng tạo ra vật liệu mới vừa nhẹ, vừa đủ bền cho những ứng dụng vốn cần nhựa thông thường. Giáo sư Yiqi Yang, chuyên gia hóa học tại Đại học Nebraska, cùng các đồng nghiệp đã xử lý lông gà bằng hỗn hợp nhiều hóa chất, trong đó có methyl acrylate. Quá trình này biến những chiếc lông gia cầm thành một dạng nhựa có đặc tính khác biệt đáng kể so với nguyên liệu ban đầu vốn mềm, xốp và dễ bị bỏ đi. Thay vì để lông gà tiếp tục tích tụ tại các cơ sở giết mổ, công nghệ mới mở ra khả năng biến nguồn phế thải này thành vật liệu có giá trị kinh tế. Các thử nghiệm của nhóm nghiên cứu cho thấy sản phẩm làm từ lông gà có khả năng chịu lực tốt hơn một số loại nhựa truyền thống đang được sử dụng phổ biến. Vật liệu này đồng thời chống thấm nước hiệu quả, đặc điểm quan trọng đối với nhiều sản phẩm cần hạn chế sự xâm nhập của hơi ẩm trong quá trình sử dụng. Những kết quả ban đầu cho thấy lông gà không chỉ có thể thay thế một phần nguyên liệu thông thường, mà còn tạo ra loại nhựa sở hữu nhiều ưu điểm đáng chú ý. Điểm đặc biệt khác nằm ở thành phần sản phẩm, bởi polyethylene và polypropylene không còn xuất hiện trong loại “nhựa lông gà” do nhóm nghiên cứu phát triển. Đây là hai hợp chất hữu cơ thường được tách từ dầu mỏ, đồng thời giữ vai trò quan trọng trong nhiều công thức sản xuất nhựa truyền thống hiện nay. Việc loại bỏ chúng giúp công nghệ mới giảm sự phụ thuộc vào nguyên liệu có nguồn gốc dầu mỏ, dù vẫn dựa trên quá trình xử lý hóa học để biến đổi chất sừng. Theo giáo sư Yang, công nghệ sản xuất nhựa truyền thống thường sử dụng chất sừng như một loại phụ gia được trộn cùng polyethylene và polypropylene. Nghiên cứu của nhóm ông đi theo hướng khác, biến trực tiếp lông gia cầm thành vật liệu có tính chất tương tự hai hợp chất thường dùng này. Vì vậy, hỗn hợp mới không cần bổ sung polyethylene hoặc polypropylene, qua đó tạo nên cách tiếp cận khác trong việc chế tạo vật liệu nhựa. Lông gia cầm bị thải ra với khối lượng rất lớn mỗi năm, nhưng nếu không được xử lý, chúng có thể trở thành nguồn rác gây nguy cơ cho môi trường. Nguyên nhân nằm ở tốc độ phân hủy khá lâu của lông, khiến chúng tồn tại trong thời gian dài thay vì nhanh chóng biến mất như nhiều loại chất thải hữu cơ khác. Khi được chuyển hóa thành nhựa, lượng lông bị đưa ra môi trường có thể giảm, đồng thời các cơ sở giết mổ có thêm phương án xử lý nguồn phế liệu này. Các nhà khoa học nhận định việc sản xuất nhựa từ lông gà có thể mang lại lợi ích đồng thời cho kinh tế và môi trường trong tương lai. Hàng triệu USD có khả năng được tạo ra từ một nguồn nguyên liệu trước đây thường bị vứt bỏ, trong khi lượng chất thải cần xử lý cũng giảm đáng kể. Từ những chiếc lông tưởng như vô dụng, nghiên cứu của Đại học Nebraska gợi mở triển vọng phát triển vật liệu nhẹ, bền, chống thấm và ít phụ thuộc dầu mỏ hơn.