Cú hích lớn cho nội địa hóa

Ưu đãi khủng cho các nhà cung ứng

Là một trong những nhà cung cấp cho VinFast, ông Nguyễn Bình Minh, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Công nghệ và thiết bị CNC Hà Nội, cho biết trước đó đã có hơn 25 năm kinh nghiệm cung cấp cho các tập đoàn của Nhật Bản tại VN. Nếu với các doanh nghiệp nước ngoài, nhà cung ứng đa số là liên danh hoặc nước ngoài, thì với VinFast, nhiều doanh nghiệp VN đã trở thành nhà cung cấp chính linh kiện cho cả ô tô và xe máy điện. "Với quy mô mở rộng rất nhanh tại VN và 2 nhà máy tại Indonesia và Ấn Độ, đây là cơ hội rất lớn với nhà cung cấp như CNC", ông Minh chia sẻ.

Ông Dương Minh Hải, Phó tổng giám đốc phụ trách sản xuất Công ty CP Công nghiệp Kimsen, cho biết sản phẩm linh kiện nhôm của Kimsen không chỉ cung cấp cho VinFast trong nước mà còn được xuất khẩu sang các nhà máy của VinFast tại Indonesia và Ấn Độ để phục vụ lắp ráp hoàn thiện xe. Doanh nghiệp này cũng đã phát triển cung cấp linh kiện cho các tập đoàn đa quốc gia với sản lượng xuất khẩu hiện chiếm khoảng 50%.

ẢNH: VINFAST

Những doanh nghiệp như Kimsen hay CNC đều háo hức đón nhận những cam kết ưu đãi "khủng" mà Vingroup đưa ra. Chia sẻ trước gần 1.000 doanh nghiệp tham dự hội nghị, bà Thái Thị Thanh Hải, Phó chủ tịch Tập đoàn Vingroup kiêm Phó chủ tịch Công ty VinFast toàn cầu, cho biết Vingroup sẽ ưu đãi 50% tiền thuê đất trong 3 năm đầu và 30% trong 5 năm tiếp theo cho các đối tác đặt nhà máy tại các khu công nghiệp của Vinhomes và VinFast, đồng thời chia sẻ hạ tầng logistics và hệ thống cảng biển nước sâu.

Theo lãnh đạo Vingroup, chuỗi cung ứng của tập đoàn đang hướng tới 4 định hướng lớn là tăng cường nội địa hóa, phát triển nhà cung cấp VN, phát triển đối tác chiến lược, hợp tác dài hạn và đồng hành phát triển. Mỗi doanh nghiệp sẽ có chiến lược khác nhau về chuỗi cung ứng. Trong đó, Vingroup sẽ có chiến lược xây dựng chuỗi cung ứng tập trung, tìm kiếm những đối tác chiến lược để hợp tác dài hạn cùng đồng hành, phát triển, cùng đi và có sự hiện diện của Vingroup và đối tác.

"Đối tác cung ứng cho Vingroup không chỉ cung ứng cho Vingroup tại VN mà còn mở nhà máy ở Ấn Độ, Indonesia hay Bắc Mỹ, đồng hành và phát triển lâu dài để xây dựng đối tác ở cấp độ chiến lược chứ không phải là hợp đồng mua bán. Với định hướng như vậy, từ chỗ làm việc với nhà cung cấp nhỏ, dần dần sẽ mở rộng và dồn sản lượng, không hẳn tăng số lượng nhà cung cấp mà mở rộng tăng năng lực và quy mô của doanh nghiệp", bà Hải chia sẻ.

Bên cạnh đó, Vingroup cũng đặt mục tiêu chuẩn hóa, hệ sinh thái với nhiều công ty trong nhiều lĩnh vực khác nhau sẽ được chuẩn hóa từ tiêu chuẩn, quy trình, mặt hàng, tập trung năng lực, sản xuất một số mặt hàng có chất lượng và sức cạnh tranh.

Để hỗ trợ mở rộng chuỗi cung ứng, theo bà Hải, Vingroup sẽ thúc đẩy hoạt động mua sắm tập trung. Hiện Vingroup có 3 trung tâm mua sắm tập trung về công nghệ - công nghiệp, hoạt động xây dựng và nhà thầu cho dự án hạ tầng và các hàng hóa dịch vụ còn lại. 3 trung tâm này sẽ thúc đẩy doanh nghiệp trong hoạt động mua sắm, giao dịch tập trung và thuận lợi hơn trong quá trình hợp tác với Vingroup.

Doanh nghiệp đầu tàu kiến tạo hệ sinh thái

Thông tin thêm, ông Nguyễn Quốc Hoàn, Giám đốc cung ứng của Vingroup, cho biết từ chương trình phát triển nhà cung ứng cách đây 1 năm, Vingroup đã hợp tác với 55 nhà cung cấp nội địa tại VN được bổ sung mới. Có 108 cụm linh kiện lớn được nội địa hóa thành công như thân vỏ, trục cầu, động cơ, dây điện, bộ điều khiển thân xe, điều hòa, ghế, đèn, linh kiện nhựa, nội thất, ngoại thất.

Dù vậy, ông Hoàn cho rằng sự tham gia của doanh nghiệp VN vẫn còn hạn chế. Rào cản trong triển khai là sự quyết tâm của doanh nghiệp đang còn sự do dự đầu tư mở rộng, nâng cao năng lực sản xuất. Năng lực R&D và quản lý chuỗi cung ứng còn hạn chế khi hàng loạt linh kiện cốt lõi phụ thuộc công nghệ và gia công chế tác ở nước ngoài. Việc phát triển chuỗi cung ứng còn bị động. Hệ thống quản lý chất lượng chưa chặt chẽ, chuẩn chỉnh để đạt yêu cầu công nghệ ô tô và các ngành có yêu cầu chính xác cao về mặt công nghệ. Tốc độ ra quyết định và triển khai của doanh nghiệp còn khá chậm chạp…

"Vingroup mong muốn doanh nghiệp có khát vọng về phát triển, chiến lược dài hạn và quyết tâm mạnh mẽ nâng cao năng lực nội địa. Tập đoàn sẽ đồng hành hợp tác dài hạn và phát triển, bằng cách bao tiêu đầu ra, cam kết sản lượng, dự báo sản lượng liên tục để doanh nghiệp luôn cảm thấy an toàn trong việc đầu tư phát triển sản xuất", ông Hoàn nói.

Đồng thời, ông Hoàn cho biết: Với các chính sách ưu đãi tiền thuê mặt bằng, Vingroup sẽ đầu tư hạ tầng logistics, cảng biển và kho bãi giúp các doanh nghiệp triển khai nhanh chóng các bước đầu tư và kinh doanh sản xuất. Nâng cao năng lực R&D và chuỗi cung ứng trên cơ sở chia sẻ thông tin thị phần, chuỗi cung ứng, chia sẻ đối tác có tiềm năng.

Vingroup cũng sẽ có đội ngũ chuyên ngành hỗ trợ tư vấn nâng cao quản lý chất lượng và năng lực nhà cung cấp, tăng khả năng cạnh tranh của nhà cung cấp. Gắn với cơ chế phối hợp, thúc đẩy, phản hồi và giám sát để thường xuyên đánh giá năng lực nhà cung cấp, nhận diện năng lực, cách thức và cung cách triển khai trong tương lai.

Từ kinh nghiệm phát triển của các tập đoàn lớn trên thế giới như Hyundai của Hàn Quốc, hay Toyota Nhật Bản, PGS-TS Nguyễn Hồng Sơn, nguyên Phó trưởng ban Chính sách, chiến lược T.Ư, cho rằng VN rất cần có doanh nghiệp đầu tàu, là hạt nhân kiến tạo chuỗi cung ứng. Theo ông, Vingroup có thể đóng vai trò một doanh nghiệp đầu tàu, là hạt nhân kiến tạo chuỗi cung ứng và hệ sinh thái công nghiệp bền vững của VN hiện nay.

Đặc biệt, các doanh nghiệp trong hệ sinh thái của Vingroup như VinFast, VinMetal… đều có quy mô lớn và đang tăng trưởng rất nhanh. VinFast hiện vận hành 4 nhà máy ô tô điện tại VN, Ấn Độ và Indonesia, với tổng công suất tối đa hơn 1 triệu xe/năm. Một chiếc ô tô gồm khoảng 30.000 chi tiết, linh kiện, đòi hỏi mạng lưới nhà cung ứng nhiều tầng và năng lực điều phối chặt chẽ của doanh nghiệp đầu tàu.

Trong khi đó, theo kế hoạch, tổ hợp sản xuất thép công nghiệp - công nghệ cao của VinMetal sẽ có công suất 6 triệu tấn trong giai đoạn 1 (năm 2027) và lên tới hơn 20 triệu tấn, quy mô hàng đầu Đông Nam Á. Với công ty VinSpeed, hàng loạt tuyến đường sắt tốc độ cao và metro đang triển khai như Hà Nội - Quảng Ninh, Bến Thành - Cần Giờ, 5 tuyến Metro Hà Nội, dự kiến hoàn thành trong năm 2029 - 2030.

"Xây dựng và phát triển doanh nghiệp đầu tàu, đặc biệt là doanh nghiệp tư nhân có năng lực dẫn dắt, hạt nhân kiến tạo chuỗi cung ứng và hệ sinh thái công nghiệp bền vững ở VN là yêu cầu quan trọng để góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2045. Thông qua kiến tạo chuỗi giá trị và hệ sinh thái công nghiệp bền vững, doanh nghiệp đầu tàu và các doanh nghiệp trong chuỗi có thể kết nối với mục tiêu tăng trưởng, phát triển năng lực nội sinh", nguyên Phó trưởng ban Chính sách, chiến lược T.Ư nhìn nhận.