Cuộc chiến tranh trong túi áo: Robot thông tin

Trong danh mục sản phẩm hiện tại và tương lai của iRobot, robot không chỉ xuất hiện trong phòng khách với nhiệm vụ dọn dẹp như Roomba, mà còn hướng đến những môi trường nguy hiểm hơn nhiều. Công ty từng phát triển các hệ thống phục vụ chiến tranh, gồm thiết bị trực tiếp điều khiển vũ khí trên chiến trường, chẳng hạn khả năng phóng lựu đạn, cùng những hệ thống chống hỏa lực. Bên cạnh các sản phẩm quân sự đó, Roomba vẫn là robot nổi tiếng nhất của iRobot, tạo nên sự tương phản đặc biệt giữa việc lau dọn gia đình và hoạt động nơi chiến trường. Một dự án đáng chú ý của iRobot mang tên Ember, tập trung chế tạo những microrobot nhỏ gọn phục vụ các nhiệm vụ quân sự và thông tin liên lạc. Dự án đã hoàn tất tốt giai đoạn tạo nguyên mẫu, đồng thời hình dạng robot cũng được công bố công khai, trước khi bước vào các thử nghiệm thực địa. Ember được xem là một thành viên tiềm năng trong gia đình PackBot, dòng robot từng được phát triển cho nhiều hoạt động hỗ trợ lực lượng vũ trang. Tên gọi “tên ranh mãnh tí hon” phần nào gợi lên kích thước nhỏ, tính linh hoạt và khả năng hoạt động âm thầm của Ember trong những khu vực khó tiếp cận. Robot có thể liên lạc với các thiết bị khác, đồng thời lăn qua lại để vượt qua những chướng ngại vật không quá lớn trên đường di chuyển. Nhờ kết hợp khả năng cơ động với truyền thông tin, Ember không chỉ là một cỗ máy di chuyển, mà còn có thể trở thành mắt xích trong mạng lưới chiến trường. Theo thông báo của iRobot, Ember được tạo ra trong chương trình LANdroids thuộc Bộ Quốc phòng Mỹ, với mục tiêu xây dựng những robot nhỏ phục vụ thông tin liên lạc nhanh chóng tại chiến trường. Ý tưởng cốt lõi là triển khai một mạng lưới không dây bằng nhiều robot, giúp duy trì kết nối trong những địa hình hoặc công trình nơi liên lạc thông thường gặp khó khăn. Hợp đồng dành cho chương trình này dự kiến hoàn thành trong ba năm, với tổng giá trị 2,5 triệu đôla. Mẫu robot cuối cùng của chương trình phải đáp ứng nhiều yêu cầu thực tế, trong đó khối lượng không được vượt quá 450 g để binh sĩ có thể mang theo dễ dàng. Robot cũng cần đủ “trí tuệ” để phát hiện và tự vượt qua chướng ngại vật khi hoạt động trên những địa điểm gồ ghề, không bằng phẳng. Tuy nhiên, điều được nhấn mạnh nhất là giá thành phải thấp, không quá 100 đôla mỗi con, để có thể triển khai số lượng lớn khi cần thiết. Mức giá thấp khiến Ember được thiết kế theo hướng có thể chấp nhận mất mát trong những tình huống nguy hiểm, sau đó nhanh chóng thay thế bằng các robot khác. Cách sử dụng này khác với việc bảo vệ tuyệt đối từng thiết bị đắt tiền, bởi số lượng lớn có thể giúp mạng lưới tiếp tục hoạt động ngay cả khi một số robot bị loại khỏi nhiệm vụ. Hình ảnh những robot nhỏ được triển khai dày đặc từng xuất hiện trong nhiều bộ phim, nhưng Ember cho thấy ý tưởng ấy đã tiến gần hơn đến thực tế quân sự. Trên thực tế, Ember đã được các lực lượng vũ trang chấp nhận để hỗ trợ một số hoạt động trên chiến trường, thay vì chỉ tồn tại trong phòng thí nghiệm hoặc bản mô phỏng. Robot có thể kết nối với nhiều thiết bị khác nhau, gồm videocamera, micro và các cảm biến hóa học, qua đó thu thập thêm thông tin từ môi trường xung quanh. Những khả năng này biến một robot nhỏ bé thành nền tảng có thể đảm nhận nhiều vai trò tùy theo thiết bị được gắn kèm. Một người lính có thể mang theo ngay lập tức vài “trợ thủ” Ember, sau đó ném chúng vào chiến trường hoặc đưa vào những tòa nhà đang bị bao vây để thu thập thông tin. Các robot sẽ liên lạc với chủ nhân, liên lạc lẫn nhau và kết nối với những trung tâm điều khiển nhằm báo cáo tình hình, đồng thời thực hiện nhiệm vụ được giao. Viễn cảnh đó cho thấy chiến tranh tương lai có thể diễn ra giữa con người cùng những robot do con người điều khiển, định hướng và phối hợp trong một mạng lưới thông minh.