Binh sĩ Ukraine (Ảnh: Facebook).
Binh sĩ Oleksandr của quân đội Ukraine đã suýt mất mạng sau khi băng qua cánh đồng đầy mìn và dòng sông nằm trong tầm ngắm của pháo binh Nga và tiếp đến là một bầy thiết bị bay không người lái góc nhìn thứ nhất (FPV) săn lùng anh.
"Lúc đó tôi kiểu như vĩnh biệt mọi người nhưng các chỉ huy lại nói qua bộ đàm rằng: 'Đừng có nghĩ linh tinh, mọi chuyện sẽ ổn thôi”, người lính Ukraine 37 tuổi chia sẻ.
Oleksandr là một thành viên tham gia chiến dịch Vivaldi - chiến dịch phản công cho đến gần đây vẫn được coi là tối mật của Ukraine tại Donetsk, vùng Donbass.
Bên cạnh việc giành lại gần 300km2 lãnh thổ và 16 ngôi làng tính đến ngày 14/10, chiến dịch đã chứng minh rằng trên tuyến đầu vốn đang bị bão hòa bởi máy bay không người lái (UAV) và rơi vào thế giằng co, bộ binh Ukraine vẫn có khả năng tiến quân với số lượng đáng kể. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là mọi thứ diễn ra dễ dàng.
Vượt sông
Nhiệm vụ đầu tiên của các binh sĩ Ukraine là phải băng qua một bãi mìn dày đặc. Sống sót qua đợt đó, họ phải tiếp tục vượt sông. Nếu vượt sông thành công, họ mới có cơ hội giành lại làng Shandryholove ở Donetsk.
Những người đã qua bờ bên kia cần được tiếp viện càng sớm càng tốt, nhưng nhiệm vụ đó không hề dễ dàng khi vài cây cầu gỗ bắc qua sông đã bị phá hủy, trong khi UAV và pháo binh Nga liên tục giám sát khu vực.
Cách tốt nhất để giữ mạng sống là liên tục di chuyển, không ở lại một vị trí quá lâu khiến UAV và pháo binh Nga kịp xác định tọa độ chính xác.
Để giành lại ngôi làng có diện tích vỏn vẹn chưa đầy 0,2km2, Ukraine đã mất hơn một tháng.
Việc tiến quân gặp khó khăn do mìn ở khắp nơi. Để giảm thiểu rủi ro cho binh sĩ trong quá trình tiến quân, Ukraine tận dụng UAV tập kích các vị trí của Nga trước khi bộ binh tiến lên.
Ukraine phản công ở Donetsk (Bản đồ: Kyiv Independent).
Khởi đầu lặng lẽ
Oleksandr, người có biệt danh tác chiến là "Marine”, thuộc nhóm 3 binh sĩ đầu tiên tiến vào.
Ban đầu không gian yên lặng một cách đáng sợ. Họ bị FPV của Nga phát hiện và một bầy UAV lập tức ập đến ngay sau đó.
Trong khoảng 4 giờ, họ chạy zigzag qua những đống đổ nát của ngôi làng trong nỗ lực tuyệt vọng nhằm né tránh bầy UAV trên không, đồng thời phải cố bám theo các con đường bê tông để tránh vướng phải mìn.
Cả 3 đều sống sót nhưng một UAV đã lao thẳng vào cánh cửa mà Oleksandr vừa sập lại sau lưng, khiến tất cả họ bị găm mảnh vỡ và đều bị chấn thương sọ não nhẹ.
Thách thức lớn để giành lại làng Shandryholove là việc quân đội Nga đã chuẩn bị một mạng lưới phòng thủ ngầm sâu rộng, chủ yếu tận dụng các hầm nhà.
Do các ngôi nhà trong làng hầu như đã bị phá hủy hoàn toàn, nên quân đội Ukraine rất khó đánh giá từ hình ảnh UAV xem liệu có căn hầm nào bên dưới đống đổ nát hay không. Tuy nhiên, lực lượng Nga trong làng đã bị kiệt sức vì thời tiết lạnh giá khi cuộc tấn công bắt đầu.
Mở rộng chiến dịch phản công
Shandryholove chỉ là một trong số nhiều ngôi làng nhỏ mà Ukraine đặt mục tiêu giành lại trong chiến dịch phản công này.
Tốc độ tiến quân thay đổi theo từng ngày, có khi tiến 2km trong một ngày, trong khi đôi khi phải mất 4 ngày mới tiến được 200m.
Lực lượng tiên phong của đợt tiến quân gồm các binh sĩ thường được gửi đi theo từng cặp để thực hiện thao tác phong tỏa sau tuyến phòng thủ của đối phương để chặn đường hậu cần và ngăn bộ binh Nga nhận tiếp viện hoặc lui về phía sau.
Điều quan trọng là họ phải tiến vào các vị trí của Nga một cách im lặng để binh sĩ Nga bên trong không kịp báo động cho cấp trên rằng quân Ukraine đang tiến đến.
Quân đội Nga phản ứng khác nhau trước cuộc tấn công của Ukraine. Nga có thể đáp trả bằng những đợt pháo kích và oanh tạc bằng UAV cực kỳ dữ dội, kết hợp rải mìn, nhưng cũng có thể đột ngột im ắng trong 1-2 ngày.
Ngoài hoạt động của bộ binh, một khía cạnh then chốt khác của chiến dịch Vivaldi là năng lực tấn công UAV tầm trung của Ukraine. Đối với Trung đoàn Thiết bị bay Không người lái Riêng biệt số 21 Kraken của Ukraine, các mục tiêu của họ bao gồm các kho đạn dược, căn cứ sửa chữa và kho chứa nhiên liệu của Nga tại Donbass.
Khi tuyên bố kết thúc giai đoạn 4 của chiến dịch Vivaldi, các chỉ huy Ukraine tin rằng Ukraine đã đạt được mục tiêu chính và dự đoán tốc độ của cuộc phản công sẽ chậm lại từ từ, đặc biệt là khi mùa đông đang đến gần.