Ngày 25/8, tròn một năm ông Trần Lưu Quang nhận nhiệm vụ Bí thư Thành ủy TPHCM. Trước đó một ngày, Quốc hội đã thông qua Luật Phát triển đô thị, mở ra cơ hội vàng cho TPHCM và các đô thị đặc biệt.
Một năm trôi qua trong bối cảnh TPHCM vừa sắp xếp, hợp nhất, vừa triển khai nhiều nhiệm vụ cải cách, với yêu cầu "vừa chạy vừa xếp hàng" để từng bước ổn định tổ chức, vận hành và mở ra không gian phát triển mới.
Ông Trần Lưu Quang trong ngày nhận chức vụ Bí thư Thành ủy TPHCM (Ảnh: Trịnh Nguyễn).
Trên cương vị người đứng đầu Đảng bộ thành phố, ông Trần Lưu Quang đã cùng tập thể lãnh đạo TPHCM tập trung xây dựng, hoàn thiện các cơ chế, chính sách và triển khai những công việc cụ thể. Thành quả bước đầu đã thể hiện tinh thần "nói được làm được, làm ra kết quả thật" như chính ông từng phát biểu.
Từ hoàn thiện thể chế đến mở rộng không gian phát triển
Trong bối cảnh không gian phát triển của các địa phương được mở rộng, việc xây dựng khung thể chế, pháp luật tương thích trở thành yêu cầu quan trọng.
Với Nghị quyết 260 của Quốc hội về sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị quyết 98; Nghị quyết 09 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển TPHCM trong kỷ nguyên mới và Luật Phát triển đô thị vừa được Quốc hội thông qua, thành phố có thêm cơ sở về tầm nhìn, định hướng, pháp lý và công cụ thực thi cho mục tiêu tăng trưởng.
Đối với TPHCM, việc tập trung xây dựng bộ thể chế tiến bộ, vượt trội này là thành quả của ý chí, năng lực và trách nhiệm tập thể. Song, vai trò của người đứng đầu với tư duy khoa học, bám sát thực tiễn cùng tư chất hành động là điều kiện tiên quyết để đoàn tàu tăng tốc, về đích.
Bí thư Trần Lưu Quang thực hiện bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 (Ảnh: Nam Anh).
Ngày 25/8/2025, phát biểu nhận nhiệm vụ, Bí thư Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang từng nói về mong muốn "cuộc sống tốt đẹp hơn của gần 14 triệu dân thành phố".
Mong muốn ấy đã được bắt đầu bằng việc tháo dỡ hàng rào những khu đất công bị bỏ hoang nhiều năm, chuyển thành công viên, không gian sinh hoạt công cộng cho người dân. Những "lá phổi nhỏ" của thành phố đang dần được hồi sinh.
Nhờ chủ trương trên, thành phố có một không gian dành cho tưởng niệm và hàn gắn, cho ký ức tập thể mà từ đó, con người biết cách đi tới tương lai bền vững hơn. Cùng với đó là cam kết về định hướng chỉnh trang đô thị, với quan điểm "chung cư cao tầng sẽ không mọc ở trung tâm nữa".
Tại khu Mả Lạng, chợ Gà - Gạo, mục tiêu chỉnh trang đô thị được đặt cùng yêu cầu bố trí tái định cư tại chỗ cho các hộ dân trong dự án. Đây là một hướng tiếp cận để vừa cải thiện bộ mặt đô thị, vừa kiến tạo cuộc sống tốt đẹp hơn cho một bộ phận dân cư ở khu đất này.
Chỉnh trang đô thị và tạo động lực phát triển
Một năm qua, Bí thư Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang còn thể hiện được chiều sâu năng lực kiến tạo trong định hướng phát triển thành phố.
Khi đặt vấn đề không xây cao ốc tại khu lõi trung tâm nhằm hạn chế kẹt xe, ô nhiễm, thành phố đồng thời tính đến việc giãn dân ra các khu vực vành đai, ngoại thành gắn với phát triển mạng lưới giao thông công cộng.
Trong quan hệ với doanh nghiệp, tinh thần "cùng thắng" được thể hiện qua việc trực tiếp lắng nghe, tìm đúng địa chỉ để tháo gỡ khó khăn. Cùng với định hướng tạo dựng các doanh nghiệp nội địa lớn, thành phố cũng tập trung hỗ trợ thực chất cho doanh nghiệp vừa và nhỏ.
Bí thư Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang khảo sát công trình chỉnh trang công viên tại khu đất Nhà thi đấu Phan Đình Phùng (Ảnh: Bảo Quyên).
Ở các lĩnh vực được xác định là trụ cột như khoa học công nghệ, chuyển đổi số... yêu cầu đặt ra là tạo điều kiện để hình thành sản phẩm đầu ra. Việc thành lập đô thị khoa học công nghệ, lấy Becamex làm trụ cột được xem là một lựa chọn nhằm khai thác nền tảng có sẵn, rút ngắn khoảng cách từ nghiên cứu đến sản phẩm và thị trường, hướng tới đưa thành tựu khoa học phục vụ con người.
Trong lĩnh vực khởi nghiệp công nghệ, ông Trần Lưu Quang thể hiện tinh thần cởi mở, sẵn sàng lắng nghe các startup, qua đó tạo thêm không gian cho những ý tưởng và mô hình mới.
Bí thư Thành ủy TPHCM cũng mang đến tinh thần cởi mở, học hỏi và hợp tác cùng phát triển với những định chế tài chính mới, những mô hình kinh tế mở. Trung tâm Tài chính quốc tế tại TPHCM, Khu Thương mại tự do, Trung tâm Đổi mới sáng tạo, cảng trung chuyển quốc tế… là minh chứng rõ nét khi Trung ương đã chọn và “yên tâm khi giao việc lớn”.
Nói thật, làm thật, chịu trách nhiệm thật
Một trong những thông điệp được ông Trần Lưu Quang nhiều lần nhấn mạnh là yêu cầu tạo ra kết quả có thể nhìn thấy, đánh giá và đo đếm.
“Năm 2026 của TPHCM không phải là năm chạy thử, mà là năm nghĩ thật, làm thật, chịu trách nhiệm thật, đo đếm thật để tạo ra kết quả thật, có thể nhìn thấy và đánh giá được”, Bí thư Trần Lưu Quang phát biểu tại hội nghị tổng kết công tác năm 2025 và nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm năm 2026 về thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị, Đề án 204 của Ban Bí thư và Đề án 06 của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số.
Trong công tác sắp xếp đội ngũ, ông cũng lưu ý việc bố trí, sắp xếp công chức cần có lộ trình, triển khai linh hoạt, hài hòa; khuyến khích chuyển đổi trong nội bộ cấp xã và đào tạo thực chất.
Bí thư Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang cùng các nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, TPHCM dự lễ khởi công các công trình, dự án nhân kỷ niệm 50 năm thành phố mang tên Bác (Ảnh: Nam Anh).
Tại phiên thảo luận của Quốc hội, ông từng nêu quan điểm: "Luật phải có sự cạnh tranh. Luật tạo động lực ở chỗ để người ta đọc luật xong hào hứng muốn làm".
Những phát biểu này cho thấy yêu cầu xuyên suốt là đưa chủ trương, cơ chế vào thực tiễn, đồng thời tạo động lực để đội ngũ cán bộ thực hiện công việc với tinh thần trách nhiệm.
Một năm không phải để vẽ một chân dung, mà là dịp nhìn lại những kết quả thành phố đã và đang tạo dựng. Điều đáng chú ý là các sản phẩm được kỳ vọng phải có khả năng kiểm chứng từ đối tác, doanh nghiệp đến người dân - những người trực tiếp thụ hưởng.
Tại lễ nhận nhiệm vụ, ông Trần Lưu Quang từng nói: "Đừng nghĩ mình ở đâu đấy, là người TPHCM gốc, hay đến từ Bình Dương, đến từ Vũng Tàu, mà thay vào đó hãy suy nghĩ và hành động với trách nhiệm cao nhất, trong kỷ nguyên mới, một không gian phát triển mới".
Quan điểm này đặt trách nhiệm đối với thành phố lên trên xuất thân, địa phương hay vùng miền, trong bối cảnh TPHCM đang bước vào một không gian phát triển mới.
Trước ông Trần Lưu Quang, nguyên Bí thư Thành ủy TPHCM Nguyễn Văn Nên cũng từng nói rằng so với thời gian gắn bó với thành phố, ông hiểu TPHCM còn ít hơn rất nhiều người. Vì vậy, tình yêu, sự đòi hỏi và kỳ vọng của người dân dành cho thành phố là rất lớn, rất đáng trân trọng.
Một năm sau ngày nhận nhiệm vụ, Bí thư Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang đang có được tình cảm và sự kỳ vọng ấy, ở nhiều người. Sự kỳ vọng đối với người đứng đầu Đảng bộ thành phố cũng được đặt trong yêu cầu tạo ra những kết quả cụ thể, để người dân có thể cảm nhận và đánh giá trong đời sống thực tế.