Tại dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) bản mới nhất trình Bộ Tư pháp thẩm định, Bộ Xây dựng bổ sung một chương về nhà ở cho thuê tại dự thảo để thể chế hóa quan điểm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về ưu tiên phát triển loại hình bất động sản này, nhất là tại các đô thị lớn.
Bộ đề xuất cơ quan có thẩm quyền trong quá trình lập, thẩm định, duyệt quy hoạch đô thị và nông thôn phải dành quỹ đất để phát triển nhà ở cho thuê. Các quỹ đất này phải nằm ở phường (thuộc đô thị đặc biệt, loại I, II, III); khu vực định hướng phát triển giao thông công cộng (TOD); gần khu công nghiệp, khu chế xuất; gần các trường đại học, cao đẳng.
Tại các dự thảo tham vấn ý kiến trước đây, quy định về bố trí quỹ để xây nhà ở cho thuê chưa được đề cập. Thời gian qua, nhiều chuyên gia cũng kiến nghị nên đầu tư, xây dựng nhà ở cho thuê tại các khu vực gần trung tâm hoặc phát triển. Theo chuyên gia, mô hình này "sẽ khó thành công" nếu bị đặt ở ngoại ô hay vùng sâu, vùng xa.
Bộ Xây dựng dự kiến tổng nguồn vốn dành cho phát triển nhà ở cho thuê khoảng 86.597 tỷ đồng, tương ứng đầu tư 145.889 căn. Trong đó, vốn tư nhân chiếm hơn 86%, còn lại là ngân sách địa phương.
Nhà ở cho thuê do tư nhân xây dựng cũng có tệp khách rộng hơn so với nhà từ nguồn vốn ngân sách. Cụ thể, doanh nghiệp có thể cho cá nhân nước ngoài thuê (gồm chuyên gia, nhà khoa học, người lao động thuê).
Để thu hút doanh nghiệp đầu tư nhà ở cho thuê, Bộ Xây dựng cũng đề xuất nhiều ưu đãi. Trong đó, chủ đầu tư có thể được miễn tiền sử dụng đất, thuê đất hay được hưởng ưu đãi thuế VAT, thuế thu nhập doanh nghiệp.
Đồng thời, doanh nghiệp cũng được dành một tỷ lệ diện tích đất ở, sàn nhà ở trong dự án xây nhà thương mại để bán. Chủ đầu tư cũng có thể được vay lãi suất ưu đãi, vay vốn của Nhà nước tại Ngân hàng Phát triển Việt Nam.
Theo dự thảo, giá thuê nhà do chủ đầu tư thỏa thuận với người dân theo cơ chế thị trường. Mức giá này được xác định trên nguyên tắc tính đủ các chi phí như vốn đầu tư xây dựng, bảo trì, vận hành, lợi nhuận theo phương án kinh doanh..., nhưng loại trừ các khoản ưu đãi từ Nhà nước.
Đến nay, một số địa phương bắt đầu thúc đẩy các dự án nhà cho thuê. Tháng 6, Hà Nội khởi công ba dự án với hơn 8.000 căn, tổng vốn khoảng 30.000 tỷ đồng. Hải Phòng cũng khởi công dự án nhà lưu trú cho công nhân, chuyên gia trị giá 1.100 tỷ đồng, cung cấp hơn 1.000 căn hộ cho thuê tại khu công nghiệp Đại An mở rộng.
Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) dự kiến được trình Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp cuối năm nay.
Anh Tú