Đêm mưa, người dân vẫn lặng lẽ đến dâng hương tại Nghĩa trang Liệt sĩ TP.HCM

Đêm thứ hai sau lễ truy điệu các liệt sĩ tại công viên Lê Thị Riêng, những nén nhang tiếp tục được thắp lên, gửi gắm lòng biết ơn của người dân thành phố đến những người đã ngã xuống vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Trên những lối đi, làn khói hương mỏng manh bay lên trong màn mưa, có người mang bó hoa trắng, người chuẩn bị lẵng trái cây, người chỉ cầm trên tay chai nước hay vài nén nhang. Mỗi người một cách bày tỏ, nhưng tất cả đều gặp nhau ở lòng thành kính và niềm tự hào về thế hệ cha anh.

Thắp cho các anh hùng những nén nhang, lòng thương vô cùng 

Giữa những hàng mộ, chúng tôi gặp chị Phan Yến (46 tuổi, ngụ phường Bình Quới) đang loay hoay tìm lại một phần mộ mà chị vừa đi ngang qua, không thấy có lá cờ Tổ quốc phủ lên. Đôi mắt chị đỏ hoe. Giữa không gian trang nghiêm, chị dừng lại, lặng người rất lâu khi được hỏi về cảm xúc của mình trong lần đầu đến viếng các liệt sĩ.

Những giọt nước mắt lặng lẽ chảy dài trên gương mặt chị.

“Cảm thấy mình còn thiếu sót nhiều, cần phải cố gắng nhiều hơn nữa. Lần đầu đến đây, mình thấy yên bình và đẹp quá. 

Mình thấy sự hy sinh của những con người nằm dưới đất để mang lại trên bầu trời với tiếng chim, tiếng máy bay. Thấy mừng vì các bác được ở một nơi thật đẹp, đúng với thời của các bác với cây xanh, chim hót”, chị Yến nghẹn ngào.

Nỗi xúc động ấy cũng bắt nguồn từ câu chuyện của chính gia đình chị. Ba chị từng tham gia cách mạng từ năm 16 tuổi, thuộc Tiểu đoàn 307 trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp. Những năm tháng chiến tranh đã đi qua, nhưng ký ức về đồng đội vẫn luôn là nỗi niềm day dứt trong lòng người cựu chiến binh.

Chị kể khi còn sống, ba thường nói đùa rằng “may quá mình được sống” như một cách tự an ủi bản thân. Nhưng đằng sau câu nói tưởng chừng nhẹ nhàng ấy là nỗi buồn khó nguôi ngoai. Bởi dù bản thân may mắn trở về, ông vẫn phải chứng kiến quá nhiều đồng đội nằm lại nơi chiến trường.

“Ba sống nhưng đồng đội ra đi nhiều quá nên ba rất buồn”, chị Yến nhắc lại lời tâm sự của ba.

Dẫu đến muộn nhưng lòng biết ơn vẫn vẹn nguyên

Với anh Nguyễn Thái Duy (31 tuổi, TP Đồng Nai), công việc khiến anh không thể có mặt trong ngày truy điệu và an táng hôm qua 14-10. Vì vậy, anh tranh thủ gác lại những bộn bề thường nhật, đến nghĩa trang vào tối nay để thắp nén nhang tưởng nhớ các liệt sĩ.

Đứng trước những phần mộ, anh Duy thành kính gửi lời thăm hỏi bằng cách xưng hô gần gũi như với những người thân trong gia đình.

“Hôm nay con ghé thăm các bác, con thắp hương cho các bác nén nhang. Giờ đây các bác đã có nơi chôn cất đàng hoàng, không phải nằm ở nơi lạnh lẽo như trước nữa”, anh Duy bày tỏ.

• Đêm nay, nhiều người dân đến dâng hương các liệt sĩ công viên Lê Thị Riêng tại Nghĩa trang liệt sĩ TP.HCM

Với anh Duy, việc có mặt tại nghĩa trang, dù muộn hơn một ngày, vẫn là cách để bày tỏ lòng biết ơn đối với những người đã dành cả cuộc đời cho độc lập, tự do của dân tộc.

Trong dòng người đến viếng, sự tri ân không chỉ dừng lại ở việc dâng hoa, thắp nhang. Đó còn là mong mỏi để hành trình tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tiếp tục được thực hiện, để những người đã hy sinh sớm được xác định danh tính và trở về với gia đình, quê hương.

Cùng đoàn của Đại học Quốc gia TP.HCM đến viếng nghĩa trang, anh Nguyễn Huỳnh Minh Phúc (29 tuổi) bày tỏ mong muốn các chiến sĩ làm nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ luôn có đủ sức khỏe, được trang bị đầy đủ cơ sở vật chất và phương tiện hỗ trợ để hoàn thành nhiệm vụ.

Anh Phúc mong rằng danh tính của các liệt sĩ sẽ sớm được xác định, để các anh, các chị có thể trở về với đất mẹ và để những gia đình còn đau đáu chờ tin người thân có thêm cơ hội tìm thấy sự đoàn tụ sau nhiều năm xa cách.

Cùng mẹ che ô đến nghĩa trang khi trời đã tối, bé Tô Nguyễn Quỳnh Anh (học sinh Trường tiểu học Lê Văn Việt, phường Long Bình) không giấu được niềm tự hào khi nói về những người đã hy sinh vì đất nước.

“Mọi người đã tìm ra được hài cốt của các anh. Con tự hào vì ngày xưa các anh đã đánh giặc, đem lại hòa bình, độc lập, tự do cho chúng ta. Con sẽ cố gắng học thật giỏi để xứng đáng với công sức của các anh”, Quỳnh Anh bày tỏ.

Trong đêm thứ hai tại Nghĩa trang Liệt sĩ thành phố, mỗi người đến viếng mang theo một câu chuyện riêng, nhưng thứ giao nhau giữa họ là lòng biết ơn và niềm tự hào. 

Người nhớ về người cha từng đi qua chiến tranh, người áy náy vì chưa thể đến viếng đúng ngày, người mong các liệt sĩ sớm được xác định danh tính, người gửi gắm bài học yêu nước vào một đứa trẻ.

Đêm rồi sẽ qua, màn mưa rồi sẽ tạnh, nhưng lòng tri ân vẫn còn ở lại. Bởi sự hy sinh của các anh hùng liệt sĩ không chỉ thuộc về quá khứ, điều đó còn hiện diện trong từng ngày bình yên của hiện tại.

58 năm đằng đẵng trôi qua, những liệt sĩ đã ngã xuống trong mùa xuân Mậu Thân 1968 oanh liệt nằm lại nơi Nghĩa trang Đô Thành (nay là công viên Lê Thị Riêng) cũng được trở về.