Di cốt song táng 2.500 tuổi được tìm thấy ở đảo Lý Sơn

Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Các chuyên gia khảo cổ nhận định bộ di cốt còn khá nguyên vẹn được tìm thấy trong mộ song táng ở đặc khu Lý Sơn, tỉnh Quảng Ngãi đã 2.500 tuổi.

Bảo tàng tổng hợp tỉnh Quảng Ngãi đang lưu giữ di cốt một người nam và một người nữ được tìm thấy trong mộ song táng tại đặc khu Lý Sơn.

Song táng là kiểu chôn cất hai người trong cùng một khuôn viên lăng mộ hoặc sát cạnh nhau trong huyệt mộ. Mộ song táng được phát hiện trong cuộc khai quật khảo cổ tại di chỉ văn hóa xóm Ốc ở đặc khu Lý Sơn vào năm 1997.

Di cốt song táng 2.500 tuổi được tìm thấy ở đảo Lý Sơn - 1 — Bộ di cốt song táng được tìm thấy tại đảo Lý Sơn (Ảnh: Quốc Triều).

Các chuyên gia khảo cổ nhận định, bộ di cốt song táng này là của cư dân Sa Huỳnh (thuộc nền văn hóa Sa Huỳnh), có niên đại cách đây 2.500 năm. Bộ di cốt sau đó được đưa về bảo quản, lưu giữ một cách nghiêm ngặt tại Bảo tàng tổng hợp tỉnh Quảng Ngãi.

Theo Tiến sĩ Đoàn Ngọc Khôi, nguyên Phó Giám đốc Bảo tàng tổng hợp tỉnh Quảng Ngãi, bộ di cốt song táng được phát hiện tại di chỉ xóm Ốc còn nguyên vẹn nhất so với các nơi khác, rất có giá trị về mặt nghiên cứu văn hóa Sa Huỳnh. Phát hiện này cho thấy ngoài tục táng bằng mộ chum, mộ vò, cư dân Sa Huỳnh còn có tục táng bằng mộ đất.

Khi khai quật, các chuyên gia khảo cổ tìm thấy bên trong mộ có bộ di cốt cùng nhiều đồ tùy táng. Trong đó, trên di cốt người nữ có một mũi tên nằm ở cánh tay bên trái và chiếc nhẫn bằng vỏ ốc ở cánh tay phải. Kết quả nghiên cứu sau đó cho thấy đây là di cốt của một người nam khoảng 60 tuổi và người nữ khoảng 25 tuổi.

Di cốt song táng 2.500 tuổi được tìm thấy ở đảo Lý Sơn - 2 — Bên trong mộ có nhiều đồ tùy táng (Ảnh: Quốc Triều).

Điều đặc biệt là di cốt có niên đại khoảng 2.500 năm nhưng còn khá nguyên vẹn. Các chuyên gia khảo cổ nhận định địa chất ở đảo Lý Sơn khá đặc biệt đã giúp bảo quản bộ di cốt.

Trong đất có chứa lượng lớn vỏ nhuyễn thể, môi trường canxi hóa tốt nên giúp giữ cho xương cốt không bị tiêu hủy sau hàng nghìn năm.

Theo Tiến sĩ Đoàn Ngọc Khôi, trên đảo Lý Sơn vẫn còn những mộ táng của cư dân Sa Huỳnh và không loại trừ còn những bộ di cốt song táng nằm dưới lòng đất. Nếu có một dự án khai quật sẽ giúp các chuyên gia khảo cổ tìm kiếm thêm các mộ táng nhằm nghiên cứu, bảo tồn tại chỗ để phát huy hết giá trị của văn hóa Sa Huỳnh.

Phát hiện di cốt song táng 2.500 tuổi tại di chỉ Xóm Ốc, huyện đảo Lý Sơn (Quảng Ngãi) đã mang đến những giá trị nghiên cứu quan trọng cho ngành khảo cổ học Việt Nam. Được khai quật từ năm 1997 và hiện bảo quản nghiêm ngặt tại Bảo tàng Tổng hợp tỉnh Quảng Ngãi, bộ di cốt thuộc về một nam giới khoảng 60 tuổi và một nữ giới khoảng 25 tuổi thuộc nền văn hóa Sa Huỳnh. Sự tồn tại của di chỉ này chứng minh bên cạnh hình thức táng bằng vò chum quen thuộc, cư dân Sa Huỳnh cổ đại còn thực hiện tục táng bằng mộ đất. Bộ di cốt duy trì trạng thái khá nguyên vẹn sau hơn hai thiên kỷ nhờ điều kiện địa chất đặc thù của vùng đất núi lửa Lý Sơn. Môi trường đất chứa hàm lượng lớn vỏ nhuyễn thể tạo ra cơ chế canxi hóa tối ưu, giúp ngăn chặn quá trình phân hủy tự nhiên của xương cốt. Bên trong huyệt mộ, các nhà khoa học còn ghi nhận nhiều đồ tùy táng độc đáo như chiếc nhẫn bằng vỏ ốc đeo ở tay phải và một mũi tên nằm ở cánh tay trái di cốt người nữ. Theo nhận định của giới chuyên gia, kết quả khai quật không chỉ phản ánh đời sống vật chất và nghi lễ mai táng phong phú mà còn mở ra triển vọng phát lộ thêm các mộ táng tương tự lòng đất Lý Sơn. Việc xây dựng các dự án khai quật và bảo tồn tại chỗ trong tương lai sẽ giúp phát huy tối đa giá trị di sản của nền văn hóa Sa Huỳnh. Đây được xem là tiền đề quan trọng để phục vụ công tác nghiên cứu khoa học cũng như phát triển du lịch di sản bền vững tại địa phương.