Dịch vụ công trực tuyến ‘vì người dân’, kinh nghiệm từ nước Pháp

Buổi trao đổi nằm trong khuôn khổ chuyến công tác Việt Nam 5 ngày (từ ngày 5 đến 10-10) của đoàn chuyên gia cấp cao Pháp về dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và công nghệ số, được tổ chức vào đúng Ngày Chuyển đổi số quốc gia của Việt Nam.

Ông Eric Soulier, Tham tán hợp tác và hoạt động văn hóa (Đại sứ quán Cộng hòa Pháp tại Việt Nam), chia sẻ trong tiến trình hiện đại hóa hành chính, các công cụ AI mang lại nhiều hỗ trợ thiết thực như tối ưu hóa quy trình ra quyết định, đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm tải áp lực cho đội ngũ công chức và nâng cao hiệu quả phục vụ người dân.

Tuy nhiên, AI cũng đặt ra những bài toán lớn về bảo toàn dữ liệu hệ thống công quyền, bảo vệ chủ quyền quốc gia và bảo đảm nguyên tắc minh bạch.

Những vấn đề này được các chuyên gia Pháp cập nhật, giải đáp tới các nhà quản lý Việt Nam.

Trong đó, chủ đề thiết kế dịch vụ công lấy người dân làm trung tâm do bà Aline Jarneau, chuyên gia AI, dự án Hợp tác chính phủ điện tử Pháp - Việt, trình bày thu hút sự quan tâm lớn của các công chức, nhà lãnh đạo ở Việt Nam.

Dịch vụ công trực tuyến vì người dân thì cơ quan hành chính cũng hưởng lợi

Lâu nay, câu chuyện nhiều người dân Việt Nam khó tiếp cận các dịch vụ công trực tuyến, mất rất nhiều thời gian để thực hiện các thủ tục hành chính là điều trăn trở không chỉ từ phía người dân mà cả từ phía các nhà lãnh đạo, các công chức.

Bà Aline Jarneau nêu những lý do cũng như ích lợi to lớn khi thiết kế dịch vụ số "vì người dân và cùng với người dân".

• Đội hình áo xanh đến tận nhà hỗ trợ người dân làm dịch vụ công trực tuyến

• Nhiều xã ở TP.HCM mang chuyển đổi số đến gần người dân

• Từ bản đồ số Thiềng Liềng đến 'chiến sĩ chuyển đổi số' vì người dân

Khi thiết kế dịch vụ công trực tuyến lấy người dùng làm trung tâm sẽ phải dựa trên nhu cầu, cách sử dụng, khả năng và những hạn chế thực tế của người dùng, thay vì chỉ dựa trên logic vận hành nội bộ của tổ chức.

"Đơn giản hóa và tạo thuận lợi cho người dân trong các thủ tục hành chính là một phần trong sứ mệnh của dịch vụ công", bà Aline Jarneau nói.

Và khi sứ mệnh này được thực hiện tốt, dịch vụ dễ tiếp cận với người dân, thì chính cơ quan hành chính cũng được hưởng lợi.

Bởi khi người dùng hiểu mình cần làm gì và có thể thực hiện đúng vào thời điểm thích hợp, họ sẽ chủ động và tự chủ hơn. Điều này có thể giúp tránh sai sót, hồ sơ không đầy đủ và những yêu cầu hỗ trợ lặp đi lặp lại.

Nhờ đó cán bộ hành chính sẽ được giảm thời gian dành cho việc giải quyết những khó khăn có thể tránh được. Từ đó cơ quan hành chính có thể dành nhiều nguồn lực hơn cho việc hỗ trợ những trường hợp phức tạp và cải thiện chất lượng dịch vụ công.

Công chức, viên chức sử dụng AI: phải có trách nhiệm và đạo đức

Bài chia sẻ của bà Manon Lafitte, chuyên gia dữ liệu số, dự án Hợp tác chính phủ điện tử Pháp - Việt, về chủ đề trí tuệ nhân tạo (AI) phục vụ đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức cũng thu hút sự quan tâm của các nhà lãnh đạo ở Việt Nam.

Bà khẳng định việc sử dụng AI đã giúp các công chức, viên chức nhà nước được giải phóng nhiều sức lao động, làm việc hiệu quả hơn. Nhưng bà cũng nhấn mạnh nguyên tắc cần phải sử dụng có trách nhiệm và có đạo đức.

"Hai năm vừa rồi tất cả các cơ quan bộ ngành của Pháp đã xây dựng hiến chương về sử dụng AI để đảm bảo công chức viên chức nhà nước sử dụng AI có trách nhiệm và có đạo đức", bà Manon Lafitte cho hay.

Ngoài ra, các chuyên gia chia sẻ kinh nghiệm về phương pháp tái thiết kế quy trình hành chính, cắt giảm các thủ tục rườm rà, chồng chéo thông qua ứng dụng dữ liệu và AI.

Mục tiêu cốt lõi là xây dựng một hệ thống chính quyền số vận hành minh bạch, nhanh chóng và tinh gọn phục vụ người dân cũng như vấn đề bảo vệ an toàn dữ liệu quốc gia và dữ liệu cá nhân của người dân trước các nguy cơ an ninh mạng phức tạp.

Những đội hình "Bình dân học vụ số" tại TP.HCM không chỉ dừng ở một phong trào, các bạn trẻ vẫn tiếp tục hành trình hướng dẫn người dân cài ứng dụng, sử dụng dịch vụ công trực tuyến, kích hoạt tài khoản định danh điện tử... và có mặt trên từng cây số.