Điểm danh những hàng cổ thụ rợp bóng làm nên dấu ấn phố Hà Nội

Nguồn ảnh: Tiền Phong

Từ những gốc sao đen trên phố Lò Đúc đến hàng xà cừ ở Kim Mã, nhiều cây cổ thụ đã tồn tại qua các giai đoạn phát triển của Hà Nội, trở thành một phần cảnh quan và ký ức đô thị. Vành đai 2,5 vừa thông xe kỹ thuật, nút giao Cầu Giấy đã ùn ứ Cuộc thi nhặt rác lần đầu tổ chức ở Hà Nội Diện mạo đường phố...

VIDEO: Những hàng cây cổ thụ giữa lòng Hà Nội.

Theo đề án quản lý, phát triển hệ thống cây xanh, công viên, vườn hoa và mặt nước được UBND TP Hà Nội phê duyệt ngày 12/10, mỗi tuyến phố sẽ trồng chủ yếu một loài cây, trường hợp đặc biệt không quá hai loài.

Trên phố Lò Đúc hiện có hơn 130 cây sao đen, phần lớn khoảng 120 năm tuổi.

Các cây được đánh số để phục vụ quản lý, chăm sóc. Nhiều gốc cây có đường kính gần một mét.

Có nguồn gốc từ vùng nhiệt đới Nam Á, sao đen thích nghi với khí hậu nóng ẩm. Trên phố Bà Huyện Thanh Quan, hai hàng sao đen vươn cao, tỏa bóng mát nhưng không che khuất không gian đường phố.

Trên phố Kim Mã, hàng xà cừ cổ thụ thân lớn chạy dọc dải phân cách, hai bên là những hàng bằng lăng, tạo thành nhiều tầng cây xanh. Các hàng cây góp phần tạo không gian xanh giữa phố phường Hà Nội.

Có nguồn gốc từ châu Phi, xà cừ được người Pháp đưa vào Việt Nam từ cuối thế kỷ XIX để trồng lấy bóng mát ven đường. Trên phố Kim Mã, nhiều cây xà cừ cổ thụ có chu vi gốc 3-5 m, được đánh số để quản lý.

Những hàng bàng lá nhỏ (còn gọi là bàng Đài Loan) được trồng thẳng hàng trên nhiều tuyến phố Hà Nội như đường Láng, Kim Mã, góp phần tạo bóng mát và cảnh quan đồng bộ.

Những tán bàng lá nhỏ trên nhiều tuyến phố Hà Nội chuyển màu theo mùa, gợi khung cảnh mùa thu ở các nước ôn đới. Mỗi cây bàng trưởng thành có chiều cao trung bình 10-20 m.

Trên phố Đào Tấn, hai hàng hoa sữa chạy dọc hai bên đường, thường nở rộ vào tháng 10-11, tạo nên nét đặc trưng của mùa Thu Hà Nội. Dải phân cách giữa đường được trồng bàng lá nhỏ (bàng Đài Loan), góp phần tăng diện tích cây xanh trên tuyến phố.

Hoa sữa được trồng trên nhiều tuyến phố Hà Nội như Đào Tấn, Nguyễn Du, Quán Thánh, Nguyễn Chí Thanh, Duy Tân, Trần Duy Hưng, Trung Hòa... Trong đó, phố Đào Tấn và Nguyễn Du có những hàng hoa sữa lâu năm, tán lá dày, tạo dấu ấn riêng cho cảnh quan và được nhiều người gọi là “phố hoa sữa”.

Những hàng cây lâu năm gắn liền với sự đổi thay của Hà Nội, từ những con phố cũ đến diện mạo đô thị hôm nay.

Theo đề án quản lý và phát triển hệ thống cây xanh được Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội phê duyệt ngày 12/10, mỗi tuyến phố sẽ định hướng trồng chủ yếu một loài cây để tạo diện mạo đồng bộ. Từ hơn 130 gốc sao đen khoảng 120 năm tuổi trên phố Lò Đúc đến hàng xà cừ cổ thụ chu vi 3 đến 5 mét ở Kim Mã, các hàng cây lâu năm đều được đánh số quản lý chặt chẽ. Hệ thống cổ thụ này không chỉ làm dịu vi khí hậu mà còn lưu giữ trầm tích lịch sử qua từng giai đoạn phát triển của thủ đô. Bên cạnh các chủng loại truyền thống, cấu trúc mảng xanh đô thị đang được tổ chức lại theo mô hình đa tầng và thích ứng cảnh quan hiện đại. Dọc dải phân cách các tuyến đường như Kim Mã, đường Láng hay Đào Tấn, những hàng bàng lá nhỏ cao từ 10 đến 20 mét được trồng thẳng tắp, kết hợp hài hòa cùng các tầng cây bản địa như bằng lăng và sao đen. Sự đan xen này vừa tối ưu hóa diện tích che phủ, vừa định hình không gian sinh thái ngăn nắp cho các trục giao thông trọng điểm. Đặc biệt, bản sắc mùa thu Hà Nội tiếp tục được khẳng định qua những tuyến phố rợp bóng hoa sữa lâu năm như Đào Tấn, Nguyễn Du hay Quán Thánh. Tán lá dày cùng mùa hoa nở rộ vào tháng 10 và tháng 11 tạo nên dấu ấn thị giác lẫn cảm xúc đặc trưng cho người dân. Những di sản xanh ấy chính là gạch nối bền vững giữa nét cổ kính nghìn năm và nhịp sống đô thị hóa ngày càng mở rộng.