VKSND TP Hà Nội đã ban hành cáo trạng truy tố 65 bị can trong vụ án xảy ra tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương và một số đơn vị liên quan.
Một trong những hồ sơ giám định tâm thần được xác định đã bị làm giả là trường hợp của Bùi Thị Thanh Thủy (62 tuổi). Liên quan hồ sơ này, Lê Văn Thưởng (36 tuổi), cựu điều tra viên Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội, bị truy tố về các tội Đưa hối lộ và Làm sai lệch hồ sơ vụ án.
Giả bỏ ăn, thức đêm và nghe tiếng nói trong đầu
Theo cáo trạng, ngày 11/1/2019, Thủy bị Công an quận Thanh Xuân (cũ) khởi tố về tội Mua bán trái phép chất ma túy. Vụ án sau đó được chuyển đến Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội.
Ngày 26/9/2019, Thủy tiếp tục bị khởi tố, tạm giam về tội Vận chuyển trái phép chất ma túy.
Trong thời gian bị giam giữ, Thủy được một người có biệt danh “Thuấn ổi” - người bị cáo buộc bán ma túy cho Thủy nhưng chưa xác định được nhân thân - nhờ người chuyển lời rằng nếu không khai ra Thuấn, người này sẽ lo “chạy” bệnh án tâm thần cho Thủy.
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Viện Pháp y tâm thần Trung ương (Ảnh: S.P.).
Ngày 10/10/2019, Cơ quan Cảnh sát điều tra trưng cầu Viện Pháp y tâm thần Trung ương giám định đối với Thủy. Thời điểm này, nữ bị can không có bệnh án tâm thần, chỉ có nhận xét của gia đình, hàng xóm và trại tạm giam về việc Thủy có biểu hiện khác thường.
Ngày 5/11/2019, Thủy được đưa đến Viện để theo dõi giám định nội trú. Hội đồng giám định gồm ông Ngô Văn Vinh, khi đó là Viện trưởng, làm chủ trì; ông Trần Văn Trường, Phó viện trưởng, là thành viên và ông Hoàng Viết Hải, Trưởng khoa Khám bệnh và Cận lâm sàng, làm thư ký.
Cáo trạng nêu trong thời gian theo dõi, Thủy được những người cùng giám định hướng dẫn cách giả các triệu chứng tâm thần như bỏ ăn, thức đêm, giả vờ có người nói trong đầu, còn gọi là “ảo thanh”.
Khi Hội đồng giám định thăm khám, Thủy thực hiện các biểu hiện giả theo hướng dẫn.
Ngày 26/12/2019, Hội đồng ban hành kết luận, xác định tại thời điểm giám định, Thủy bị trầm cảm nặng kèm triệu chứng loạn thần, mã bệnh F32.3; mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Trên cơ sở kết luận này, ngày 21/2/2020, VKSND TP Hà Nội quyết định áp dụng biện pháp chữa bệnh bắt buộc đối với Thủy tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương.
Tuy nhiên, quá trình chữa bệnh, Thủy trốn khỏi cơ sở điều trị, tiếp tục thực hiện hành vi mua bán trái phép chất ma túy và bị khởi tố ngày 14/10/2022.
Cựu điều tra viên bị cáo buộc đưa 250 triệu đồng
Ngày 1/3/2023, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội tiếp tục trưng cầu Viện Pháp y tâm thần Trung ương giám định tâm thần lần thứ hai đối với Thủy.
Ngày 15/5/2023, Lê Văn Thưởng, điều tra viên thụ lý vụ án, bàn giao Thủy cho Viện để theo dõi nội trú.
Hội đồng giám định lần này do ông Trần Văn Trường, khi đó là Phó viện trưởng, làm chủ trì; ông Dương Văn Lương, Phó viện trưởng, là thành viên và ông Dương Văn Biết, Phó trưởng khoa Giám định, làm thư ký.
Theo cáo trạng, trong thời gian theo dõi, Thủy tiếp tục giả các triệu chứng tâm thần vì cho rằng “Thuấn ổi” sẽ tiếp tục lo kết quả giám định cho mình.
Sau đó, Thưởng liên hệ, đặt vấn đề với ông Biết và được người này dẫn đến phòng làm việc của ông Trường, ông Lương. Tại đây, Thưởng bị cáo buộc đưa ông Trường và ông Biết mỗi người 100 triệu đồng, đưa ông Lương 50 triệu đồng để Thủy được kết luận đủ điều kiện đi chữa bệnh bắt buộc.
Ngày 29/6/2023, Hội đồng giám định họp và thống nhất xác định Thủy mất khả năng nhận thức, điều khiển hành vi. Bản kết luận được ban hành ngày 14/7/2023.
Trên cơ sở đề xuất của Thưởng, ngày 28/8/2023, cơ quan điều tra có công văn đề nghị áp dụng biện pháp chữa bệnh bắt buộc đối với Thủy. Ba ngày sau, VKSND TP Hà Nội chấp thuận và Thưởng bàn giao nữ bị can cho Viện.
Làm việc với cơ quan điều tra, Thưởng không thừa nhận việc đưa tiền cho ba thành viên Hội đồng giám định. Tuy nhiên, VKS cho rằng tài liệu, chứng cứ thu thập được đủ căn cứ xác định cựu điều tra viên đã đưa tổng cộng 250 triệu đồng để làm sai lệch kết luận giám định đối với Thủy.
Cáo trạng nhận định dù biết kết luận giám định không khách quan, Thưởng vẫn đề xuất áp dụng biện pháp chữa bệnh bắt buộc, khiến vụ án phải tạm đình chỉ. Sau đó, Thủy tiếp tục phạm tội đặc biệt nghiêm trọng trong thời gian chữa bệnh.
Đối với người đưa tiền cho Thưởng và đối tượng “Thuấn ổi”, cơ quan điều tra chưa xác định được nhân thân nên đã tách tài liệu để tiếp tục làm rõ. Hành vi, tài liệu liên quan lần giám định đầu tiên của Thủy vào năm 2019 cũng được tách để điều tra, xử lý sau.