Bỏ qua điều hướng

Diễn Câu thơ yên ngựa, tri ân tổ nghiệp

Diễn Câu thơ yên ngựa, tri ân tổ nghiệp
Nguồn ảnh: Tuổi Trẻ

Tối 18-9, Sân khấu cải lương mới Đại Việt đã biểu diễn vở cải lương Câu thơ yên ngựa. Đây là vở diễn đầu tiên nằm trong các hoạt động hướng đến giỗ tổ sân khấu trong các ngày 11, 12 và 13-8 âm lịch.

Diễn Câu thơ yên ngựa, tri ân tổ nghiệp - Ảnh 1.

Nghệ sĩ Tú Sương vai Thượng Dương hoàng hậu và nghệ sĩ Quế Trân vai Linh Nhân thái hậu trong vở Câu thơ yên ngựa - Ảnh: LINH ĐOAN

Câu thơ yên ngựa (tác giả: Hoàng Yến, chuyển thể và nhuận sắc: Ngọc Văn - Thanh Tòng) do NSƯT Hoa Hạ đạo diễn là bản dựng mới nhất của kịch bản cải lương kinh điển này.

Nhớ tiền nhân đã tạo nên Câu thơ yên ngựa

Sân khấu Đại Việt diễn vở Câu thơ yên ngựa vào dịp giỗ tổ sân khấu năm nay là dựa vào việc "trưng cầu ý kiến", do khán giả lựa chọn mà diễn.

Sở dĩ khán giả mê vở này bởi đây là kịch bản đánh dấu sự biến chuyển vượt bậc của gia tộc hát bội - cải lương tuồng cổ Minh Tơ - Thanh Tòng có trăm năm theo nghiệp hát. Vở hội tụ rất nhiều sự sáng tạo từ xây dựng kịch bản, tới dàn dựng, âm nhạc, vũ đạo, diễn xuất…

TIN LIÊN QUAN

Sự đầu tư tâm sức đó của những người con trong gia tộc khiến Câu thơ yên ngựa trở thành vở cải lương tuồng cổ sử Việt nổi tiếng, là niềm tự hào của Đoàn Minh Tơ. Vở không chỉ đáp ứng yêu cầu nghệ thuật mà còn hấp dẫn, khiến mỗi đêm diễn đầy ắp khán giả.

Không chỉ gói gọn trong dòng tộc, vở còn được dựng lại nhiều lần với các thế hệ nghệ sĩ khác nhau. Câu thơ yên ngựa còn được đưa ra nước ngoài lưu diễn, được GS.TS Trần Văn Khê hết lời khen ngợi.

Sau gần 50 năm ra mắt, đến nay Câu thơ yên ngựa vẫn liên tục được sử dụng làm trích đoạn phô diễn tài năng cho các thí sinh tham gia các cuộc thi cải lương chuyên nghiệp.

Một đoạn trích trong vở Câu thơ yên ngựa - Video: LINH ĐOAN

Bản dựng mới của đạo diễn Hoa Hạ là sự tiếp bước của thế hệ thứ 5, thứ 6 nhà Minh Tơ đầy bản lĩnh, tự tin như Tú Sương, Quế Trân, Điền Trung, Lê Thanh Thảo, Tú Quyên, Hồng Quyên… bên cạnh sự yểm trợ của các tiền bối Công Minh, Thanh Sơn, nhạc sĩ Minh Tâm. Ngoài ra còn có các nghệ sĩ bên ngoài như Bảo Trí, Võ Minh Lâm, Minh Trường, Nhã Thi, Lâm Minh Nghiêm…

Chọn diễn vở vào dịp giỗ tổ sân khấu, những người thực hiện cũng xem như là cơ hội để tri ân, nhớ đến công lao của người đi trước đã miệt mài, chăm chút, gìn giữ và truyền lại cho thế hệ sau những vở diễn chuẩn mực, khuôn thước. Trên cơ sở đó mà người làm cải lương hôm nay sáng tạo, phát huy để giữ cải lương bền bỉ trong dòng chảy cuộc sống hiện đại.

Diễn Câu thơ yên ngựa, tri ân tổ nghiệp - Ảnh 2.

Cảnh Lý Thường Kiệt (Võ Minh Lâm đóng) viết bài thơ thần Nam quốc sơn hà - Ảnh: LINH ĐOAN

Mong muốn được diễn vào dịp giỗ tổ sân khấu

Soạn giả Hoàng Song Việt, Giám đốc Sân khấu cải lương mới Đại Việt, trước đây từng là người cùng Hữu Quốc thành lập nhóm Thắp sáng niềm tin để vun đắp cho các tài năng trẻ cải lương.

Ông xúc động nói vì một số lý do, nên từ khi thành lập đến giờ Đại Việt mới có thể lần đầu tiên diễn vở đúng vào dịp giỗ tổ sân khấu.

Sự kiện này khiến ông nhớ lại những năm điều hành nhóm Thắp sáng niềm tin, cứ đêm 11-8 âm lịch là đoàn ông lên màn diễn chương trình tổng hợp. Doanh thu từ đêm diễn sẽ dành tặng các phần quà cho nghệ sĩ nghèo và tổ chức buổi tiệc ấm cúng mừng giỗ tổ sân khấu.

Diễn Câu thơ yên ngựa, tri ân tổ nghiệp - Ảnh 3.

Lớp diễn được chờ đợi trong Câu thơ yên ngựa, lớp Xử án Thượng Dương - Ảnh: LINH ĐOAN

"Những đêm diễn đó không khí cực kỳ ấm cúng. Rất nhiều nghệ sĩ ngôi sao đến với chương trình của các em trẻ như Minh Vương, Lệ Thủy, Vũ Linh, Tài Linh… Cứ anh chị nào rảnh là ghé ca hát mừng ngày đặc biệt của sân khấu.

Vãn hát xong cũng cỡ 12h, vậy là đoàn chúng tôi bước luôn qua chính giỗ (12-8 âm lịch), lên đèn, sửa soạn cúng kiếng từ nửa khuya kéo dài đến ngày hôm sau. Thiêng liêng và vui lắm.

Nhiều nghệ sĩ kỳ cựu tới kỳ trống dâng hương (đánh những hồi trống đầu tiên vào lúc 12h đêm theo đúng nghi thức giỗ tổ sân khấu) cho đoàn như nghệ sĩ Diệp Lang, Huỳnh Nga, Trường Sơn, Vũ Linh…" - ông Việt bồi hồi nhớ lại.

Diễn Câu thơ yên ngựa, tri ân tổ nghiệp - Ảnh 4.

Nghệ sĩ Bảo Trí vai Vệ Uông và Lâm Minh Nghiêm vai Lý Ngân - Ảnh: LINH ĐOAN

Nhóm Thắp sáng niềm tin sau đó chuyển thành đoàn 3 của Nhà hát Trần Hữu Trang. Từ khi không còn nhóm hát của mình, ông Việt ngưng tổ chức chương trình văn nghệ giỗ tổ cũng hơn chục năm nay.

Nay diễn lại đúng dịp đặc biệt, ông Việt tìm lại cảm xúc đặc biệt ngày xưa. Bởi người nghệ sĩ diễn vào dịp này như được nhận lộc từ tổ. Họ được hóa trang, được ca hát, được bước lên sân khấu trình diễn trước khán giả. Và xem như họ được "ra mắt" tổ nghiệp cho một năm tới hoạt động nghề thuận lợi, thăng hoa.

Diễn Câu thơ yên ngựa, tri ân tổ nghiệp - Ảnh 6.‘Cháy vé’ suất hát mừng giỗ tổ sân khấu của Đoàn Huỳnh Long

Tối 20-9, tại rạp Hồng Liên (TP.HCM), Đoàn cải lương tuồng cổ Huỳnh Long sẽ tổ chức đêm diễn mừng giỗ tổ sân khấu với vở Ngũ long đại phá âm dương trận.

Việc Sân khấu cải lương mới Đại Việt đưa kiệt tác "Câu thơ yên ngựa" lên rạp vào tối 18-9 đánh dấu cột mốc quan trọng trong chuỗi hoạt động hướng đến ngày giỗ tổ sân khấu truyền thống vào giữa tháng 8 âm lịch. Việc lựa chọn tác phẩm này dựa trên ý kiến đồng thuận của số đông khán giả, thể hiện sức sống bền bỉ của một kịch bản cải lương tuồng cổ sử Việt kinh điển sau gần nửa thế kỷ ra mắt. Đằng sau đêm diễn thành công là nỗ lực kết nối dòng chảy nghệ thuật giữa các thế hệ nghệ sĩ nhằm tôn vinh những giá trị chuẩn mực do tiền nhân gầy dựng. Dưới sự dàn dựng của đạo diễn, NSƯT Hoa Hạ trên nền kịch bản của tác giả Hoàng Yến và bản chuyển thể từ Ngọc Văn, Thanh Tòng, vở diễn đã tái hiện sống động cột mốc vàng của gia tộc Minh Tơ. Lực lượng biểu diễn kết hợp hài hòa giữa dàn nghệ sĩ thế hệ thứ 5, thứ 6 như Tú Sương, Quế Trân, Điền Trung cùng sự hỗ trợ vững chắc từ các tiền bối Công Minh, Thanh Sơn và nhạc sĩ Minh Tâm. Sự góp mặt của những tên tuổi giàu thực lực như Võ Minh Lâm, Minh Trường hay Nhã Thi càng làm tăng tính hấp dẫn và chiều sâu cho từng lớp diễn lịch sử. Theo soạn giả Hoàng Song Việt, Giám đốc Sân khấu Đại Việt, đây là lần đầu tiên đơn vị tổ chức được suất diễn quy mô đúng vào dịp giỗ tổ sau nhiều năm chờ đợi. Đêm diễn không đơn thuần là không gian thưởng thức nghệ thuật mà còn mang ý nghĩa tri ân sâu sắc đến những người đã cống hiến trọn đời cho bộ môn cải lương. Thông qua việc làm mới một di sản sân khấu chuẩn mực, các nghệ sĩ hôm nay khẳng định tinh thần tiếp nối và khát vọng giữ gìn bản sắc dân tộc trong đời sống hiện đại.