Đồng Nai là địa bàn rộng, phát triển nhanh, có nhiều không gian động lực như đô thị sân bay Long Thành, các khu công nghiệp, logistics, khu đô thị mới, hành lang sông Đồng Nai, vùng sinh thái và vùng biên.
Vì vậy, Đồng Nai khẳng định việc phát triển đô thị thông minh không đơn thuần là đầu tư thêm hệ thống công nghệ, mà phải là công cụ hỗ trợ thành phố quản lý tốt hơn các vấn đề đang đặt ra trong quá trình phát triển, đó là phương thức quản trị đô thị dựa trên dữ liệu.
Đây là quan điểm về phát triển đô thị đang được Ủy ban Nhân dân thành phố Đồng Nai tổ chức lấy ý kiến nhân dân đối với dự thảo "Đề án phát triển đô thị thông minh thành phố giai đoạn 2026-2030."
Theo Ủy ban Nhân dân thành phố Đồng Nai trong quản lý đô thị hiện nay, nhiều vấn đề như giao thông, ngập, môi trường, chất thải, chiếu sáng, cấp nước, thoát nước, phản ánh hiện trường, dịch vụ công, y tế, giáo dục, an toàn đô thị đều cần dữ liệu để theo dõi, phân tích và xử lý kịp thời.
Thực tế cho thấy nếu chỉ dựa vào báo cáo định kỳ hoặc xử lý theo từng vụ việc phát sinh thì chính quyền khó có cái nhìn đầy đủ, nhất là đối với một đô thị có quy mô lớn và nhiều khu vực phát triển nhanh như Đồng Nai. Vì vậy, phát triển đô thị thông minh của thành phố cần đặt dữ liệu ở vị trí trung tâm.
Các dữ liệu về quy hoạch, xây dựng, giao thông, logistics, môi trường, hạ tầng kỹ thuật, khu công nghiệp, khu đô thị, dịch vụ công, phản ánh hiện trường, y tế, giáo dục, văn hóa, du lịch, an sinh và an toàn đô thị cần được từng bước chuẩn hóa, cập nhật và kết nối theo lộ trình.
Dữ liệu không chỉ là việc thu thập và lưu trữ, quan trọng hơn là dữ liệu phải dùng được cho điều hành. Dữ liệu cần có đơn vị chịu trách nhiệm, có tần suất cập nhật, có cơ chế chia sẻ, có phân quyền khai thác và có bảng thông tin tổng quan phục vụ chỉ đạo. Đây là điều kiện để Trung tâm điều hành thông minh (IOC) và các hệ thống đô thị thông minh không chỉ hiển thị thông tin, mà thực sự hỗ trợ ra quyết định.
Trong giai đoạn 2026-2030, thành phố Đồng Nai sẽ tập trung những vấn đề ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân, hoạt động của doanh nghiệp. Cùng đó, tập trung vào một số bài toán có tính đặc thù của địa phương như: Quản trị khu vực đô thị sân bay Long Thành; quản lý giao thông-logistics gắn với khu công nghiệp, sân bay, cảng, tuyến liên vùng; quản lý môi trường khu công nghiệp và hành lang sông Đồng Nai; quản lý phát triển khu đô thị mới, khu đô thị thông minh; và nâng cao dịch vụ cho người dân, công nhân, chuyên gia, nhà đầu tư.
Ủy ban Nhân dân thành phố Đồng Nai cho rằng với việc phát triển đô thị thông minh, đến năm 2030, thành phố hình thành mô hình đô thị thông minh dựa trên dữ liệu, phục vụ quản trị hiệu quả một đô thị công nghiệp-logistics-sân bay-sông nước-sinh thái-cửa khẩu-đa trung tâm; lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm, góp phần nâng cao chất lượng sống, chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp và năng lực cạnh tranh của thành phố.
Thành phố Đồng Nai xác định các chỉ tiêu cụ thể đến năm 2030 như: 100% khu vực công cộng có wifi miễn phí tốc độ cao, phủ sóng 5G đạt 95% dân số, thí điểm 6G tại khu vực trọng điểm; 70% hệ thống thông tin của thành phố vận hành trên nền tảng điện toán đám mây; 100% hồ sơ, kết quả giải quyết thủ tục hành chính được số hóa; tỷ trọng đóng góp của kinh tế số trong GRDP đạt từ 30%; 100% đồ án quy hoạch đô thị lập mới, điều chỉnh có nội dung tích hợp giải pháp đô thị thông minh; 100% đèn tín hiệu giao thông tại các tuyến đường trục chính và các nút giao trọng điểm được tích hợp dữ liệu theo thời gian thực, phát hiện sớm ùn tắc, tai nạn, cảnh báo và hỗ trợ điều hành giao thông linh hoạt; 100% người dân có hồ sơ sức khỏe điện tử; 100% học sinh, giáo viên có tài khoản học tập số; 50% trang trại, hợp tác xã nông nghiệp sử dụng nền tảng số phục vụ quản trị hoạt động trồng trọt, chăn nuôi.
Theo Sở Khoa học và Công nghệ Đồng Nai, hiện nay thành phố đã thành lập, kiện toàn "Ban Chỉ đạo về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số" và triển khai "Đề án 6 thành phố Đồng Nai."
Thành phố cũng đã ban hành "Chiến lược dữ liệu," "khung kiến trúc số," "Khung kiến trúc dữ liệu," "Danh mục dữ liệu chủ chuyên ngành, dữ liệu dùng chung và dữ liệu mở." Đây là các nền tảng quan trọng giúp định hướng phát triển đô thị thông minh của thành phố không đi theo hướng rời rạc từng ứng dụng, mà có cơ sở kiến trúc, dữ liệu và quản trị.
Sau khi hợp nhất địa giới hành chính với tỉnh Bình Phước, thành phố Đồng Nai có diện tích 12.737km2, dân số khoảng 4,5 triệu người, gồm 95 đơn vị hành chính cấp xã, trong đó có 72 xã và 23 phường.
Quy mô không gian, dân số và số lượng đơn vị hành chính lớn đang đặt ra yêu cầu cao về quản lý quy hoạch, quản lý phát triển đô thị, phân bổ hạ tầng, tổ chức cung cấp dịch vụ đô thị và theo dõi biến động trên địa bàn./.
(TTXVN/Vietnam+)