
Một người đàn ông lội qua dòng nước sau khi cây cầu gần đó bị sập do lũ quét chết người gây ra bởi mưa lớn tại Indonesia, tháng 11-2025 - Ảnh: REUTERS
Ngày 12-10, cơ quan theo dõi khí hậu của Liên minh châu Âu (EU) cho biết hiện tượng El Nino đang mạnh lên đã phá kỷ lục nhiệt độ tại một khu vực trọng yếu thuộc Thái Bình Dương trong tháng 9. Đây là dấu hiệu cho thấy mẫu hình thời tiết này đang gia tăng sức mạnh đến mức đặc biệt.
Nhiều tháng qua, các nhà dự báo thời tiết toàn cầu cảnh báo đợt El Nino này có khả năng trở thành đợt mạnh nhất từng được ghi nhận. Kỷ lục mới nhất đã bị xô đổ ngay cả khi hiện tượng chưa đạt đỉnh, dự kiến vào cuối năm nay.
Là pha nóng lên trong chu kỳ khí hậu tự nhiên, El Nino làm tăng nhiệt độ bề mặt nước biển ở vùng nhiệt đới Thái Bình Dương. Điều này kích hoạt những thay đổi thời tiết có thể làm gia tăng nguy cơ hạn hán, lũ lụt, đồng thời khiến tình trạng biến đổi khí hậu do con người gây ra thêm trầm trọng.
Hiện tượng này thường lặp lại theo chu kỳ 2-7 năm một lần và kéo dài khoảng 9-12 tháng.
Theo Dịch vụ Biến đổi khí hậu Copernicus, nhiệt độ bề mặt nước biển tại vùng giám sát El Nino đặc trưng ở Thái Bình Dương (gọi là Nino3.4) đạt mức cao nhất lịch sử là 29,7°C vào tháng trước.
Cơ quan giám sát của EU nhận định mức nhiệt này đã vượt đỉnh của các kỳ El Nino mạnh trước đây, vào các năm 1982/1983, 1997/1998 và 2015/2016.
Tuy nhiên, trong tuyên bố gửi Hãng tin AFP, Copernicus nêu rõ họ "vẫn chưa thể khẳng định đợt El Nino hiện tại là đợt mạnh nhất từng được ghi nhận".
Nguyên nhân là khi biến đổi khí hậu làm đại dương nóng lên, các đợt El Nino gần đây có thể trông mạnh hơn những đợt trong quá khứ, gây khó khăn cho việc so sánh dữ liệu lịch sử.
Cũng cần lưu ý không phải cơ quan dự báo nào cũng dùng chung một thước đo để đánh giá El Nino. Ngày 9-10, Cơ quan Khí tượng Nhật Bản cho biết các điều kiện El Nino đã đạt "cường độ mạnh nhất từng được ghi nhận", với nhiệt độ tại khu vực giám sát cao hơn bình thường 4°C.
Trong khi El Nino tích tụ thêm sức mạnh, nhiệt độ bề mặt nước biển trung bình toàn cầu trong tháng 9 đã chạm mốc 21,05°C, vượt kỷ lục trước đó là 20,92°C ghi nhận cùng kỳ năm 2023. Các chuyên gia cảnh báo đợt El Nino này nhiều khả năng sẽ đẩy nhiệt độ toàn cầu lên mức kỷ lục mới vào năm 2027.
Tổ chức Khí tượng thế giới (WMO) cảnh báo El Nino đang mạnh lên nhanh chóng, có thể trở thành một trong những đợt mạnh nhất kể từ năm 1950, kéo theo nguy cơ nắng nóng, hạn hán và lũ lụt gia tăng trên toàn cầu.