Phòng Nghiên cứu AI năng lượng UTP-FPT được hai bên ký kết thành lập tại lễ khai mạc Hội nghị Kỹ thuật, khoa học và công nghệ thế giới - ESTCON2026 diễn ra mới đây, trước sự chứng kiến của Bộ trưởng Khoa học, Công nghệ và Đổi mới Malaysia. Theo kế hoạch, phòng nghiên cứu sẽ chính thức hoạt động từ tháng 11/2026.
Hợp tác hướng tới xây dựng một hệ sinh thái hợp tác dài hạn giữa UTP và FPT, bao gồm nghiên cứu, hạ tầng số, tư vấn, thương mại hóa công nghệ và phát triển nhân tài. Hai bên kỳ vọng hoạt động của phòng nghiên cứu góp phần thúc đẩy một tương lai năng lượng an toàn, hiệu quả và bền vững hơn cho ASEAN cũng như các khu vực khác.
Theo thỏa thuận, UTP phát huy thế mạnh về nghiên cứu và kết nối với ngành năng lượng, trong khi FPT đóng góp vị thế trong lĩnh vực AI, kỹ thuật số và năng lực triển khai công nghệ.
Phòng Nghiên cứu AI năng lượng tập trung 4 trụ cột gồm: Trung tâm đào tạo chuyên sâu; hợp tác nghiên cứu và phát triển (R&D); tư vấn và thương mại hóa tài sản trí tuệ; và đào tạo chuyên môn. Các trụ cột này hướng tới phát triển những giải pháp thực tiễn, hỗ trợ thương mại hóa công nghệ, phát triển nguồn nhân lực AI và năng lượng, qua đó góp phần chuyển đổi ngành năng lượng theo hướng bền vững.
Trong trụ cột hợp tác R&D, nền tảng Unified AI Brain sẽ đóng vai trò cốt lõi trong việc chia sẻ và kết nối toàn bộ nghiên cứu, hạ tầng, dữ liệu ngành, các mô hình AI, nền tảng số và tri thức vận hành. Nền tảng này cho phép các dự án đơn lẻ được kết nối thành một hệ sinh thái AI có khả năng mở rộng trên quy mô công nghiệp, hỗ trợ thương mại hóa kết quả nghiên cứu và phát triển các công nghệ mới.
Để sớm tạo ra những kết quả cụ thể, hai bên xác định bốn sáng kiến ban đầu, gồm: hệ thống mô phỏng AI động dựa trên nguyên lý vật lý dành cho các hệ thống Lò phản ứng hạt nhân Mô-đun nhỏ (Small Modular Reactor - SMR); các giải pháp lõi số (Digital Core) và phân tích địa tầng ứng dụng AI; chuẩn hóa, tính toán và xác thực dữ liệu carbon cho ngành năng lượng bằng AI; và các ứng dụng Smart Campus, sử dụng AI để hỗ trợ vận hành khuôn viên thông minh và bền vững.
Các sáng kiến trên sử dụng Unified AI Brain làm nền tảng chung, đồng thời ứng dụng AI, lượng tử, UAV và an ninh mạng nhằm thúc đẩy nghiên cứu, đổi mới và đưa công nghệ vào triển khai thực tế.
Bên cạnh nghiên cứu và phát triển công nghệ, Phòng Nghiên cứu AI năng lượng mở ra cơ hội để các nhà nghiên cứu và sinh viên tiếp cận các chương trình học thuật, hướng dẫn sau đại học, trao đổi sinh viên, đào tạo nâng cao năng lực gắn với nhu cầu doanh nghiệp và các chương trình đào tạo chuyên sâu về AI, năng lượng, số hóa và công nghệ tiên tiến.
Thông qua hợp tác, các nhà nghiên cứu, sinh viên và doanh nghiệp có điều kiện cùng giải quyết những bài toán năng lượng thực tiễn và khám phá các công nghệ mới.
Ông Trần Hồng Chung, Giám đốc Công ty FPT Malaysia, Tập đoàn FPT, cho biết: “Thông qua tăng cường hợp tác với UTP, chúng tôi đặt mục tiêu phát triển các giải pháp thông minh ứng dụng AI và nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng những yêu cầu ngày càng phức tạp của ngành năng lượng trong quá trình chuyển đổi theo hướng bền vững. FPT cam kết tiên phong thúc đẩy chuyển đổi AI và phát triển nguồn nhân lực chuyên sâu cho thị trường ASEAN cũng như các thị trường khác”.
Ông Mohamed Firouz Asnan, Chủ tịch UTP, cho biết việc thành lập Phòng Nghiên cứu AI năng lượng thể hiện cam kết tiên phong trong nghiên cứu công nghệ của UTP nhằm mang lại giá trị thiết thực cho ngành năng lượng và xã hội.
Theo đại diện UTP, phòng nghiên cứu sẽ là nền tảng giúp chuyển hóa các nghiên cứu tiên tiến thành những giải pháp có thể ứng dụng trong thực tiễn, đồng thời mở ra cơ hội cho đổi mới sáng tạo, thương mại hóa và phát triển nhân tài.
Việc thành lập Phòng Nghiên cứu AI năng lượng đánh dấu bước tiến mới trong hành trình 7 năm hợp tác giữa UTP và FPT. Bắt đầu từ hoạt động trao đổi sinh viên, trao đổi học thuật và đồng hướng dẫn nghiên cứu, hai bên đã mở rộng hợp tác sang các lĩnh vực nghiên cứu, AI và phân tích dữ liệu, giáo dục chuyên môn, hạ tầng số và ứng dụng công nghệ.
Được Tập đoàn PETRONAS thành lập năm 1997, UTP là một trong những trường đại học tư thục hàng đầu Malaysia. Các chương trình hợp tác giữa UTP và FPT đến nay đã tạo ra hơn 10 triệu RM, tương đương khoảng hơn 64 tỷ đồng, giá trị nghiên cứu và hỗ trợ hơn 490 lượt tham gia các chương trình trao đổi cho các nhà nghiên cứu và sinh viên.
LÊ LÂM