Điều hòa là một hệ thống không thể thiếu trên mỗi chiếc ô tô. Với điều kiện thời tiết tại Việt Nam, hầu hết các mẫu ô tô hiện nay kể cả xe tải đều đã được trang bị hệ thống điều hòa để làm mát khoang nội thất, tạo sự thoải mái cho người lái cũng như hành khách. Nếu chú ý quan sát, trên nhiều dòng xe, hệ thống điều hòa ô tô hiện nay tích hợp khá nhiều chức năng kèm theo các nút điều chỉnh như A/C, AUTO hay MAX A/C.
Mỗi nút lại đảm nhiệm một chức năng khác nhau; tuy nhiên thông thường người lái cũng như hành khách ngồi trên ô tô thường sử dụng nút A/C thường xuyên hơn so với các nút chức năng còn lại. Điều này có thể xuất phát từ việc người dùng không hiểu hết ý nghĩa, chức năng các nút A/C, AUTO hay MAX A/C trên hệ thống điều hòa ô tô dẫn đến bỏ mặc, lãng phí trong những điều kiện nên sử dụng để phát huy hiệu quả.
Trên nhiều dòng xe, hệ thống điều hòa ô tô hiện nay tích hợp khá nhiều chức năng kèm theo các nút điều chỉnh như A/C, AUTO hay MAX A/C
Ảnh: Bá Hùng
Nút A/C: Bật tắt hệ thống điều hòa, hút ẩm
A/C là viết tắt của Air Conditioning, thường được hiểu là hệ thống điều hòa không khí. Trên ô tô, nút A/C về cơ bản dùng để bật hoặc tắt chức năng làm lạnh của hệ thống. Khi nhấn A/C, hệ thống điều hòa sẽ kích hoạt quá trình làm lạnh không khí thông qua cụm máy nén và dàn lạnh. Không khí sau khi được làm lạnh sẽ được quạt đưa vào khoang cabin. Bên cạnh khả năng giảm nhiệt độ, hệ thống điều hòa còn có tác dụng hút ẩm không khí, nhờ đó hỗ trợ hạn chế hiện tượng kính xe bị mờ trong điều kiện thời tiết ẩm.
Trên một số mẫu xe, A/C có thể hoạt động cùng chế độ tuần hoàn không khí trong cabin để tăng hiệu quả làm mát. Chẳng hạn, khi xe vừa đỗ lâu dưới trời nắng, việc chuyển sang chế độ lấy gió trong giúp hệ thống làm lạnh lượng không khí đã tương đối mát trong cabin thay vì liên tục đưa không khí nóng từ bên ngoài vào. Tuy nhiên, không nên hiểu rằng cứ nhấn A/C là hệ thống luôn vận hành máy nén ở mức tối đa. Các mẫu xe hiện đại có thể tự điều chỉnh hoạt động của hệ thống dựa trên nhiệt độ cài đặt và điều kiện thực tế.
Trên ô tô, nút A/C về cơ bản dùng để bật hoặc tắt chức năng làm mát của hệ thống điều hòa
Ảnh: Bá Hùng
A/C là chế độ phù hợp với nhu cầu sử dụng điều hòa thông thường, đặc biệt trong thời tiết nóng hoặc khi cần hút ẩm, chống mờ kính. Người lái có thể kết hợp A/C với việc điều chỉnh nhiệt độ, tốc độ quạt và hướng gió theo nhu cầu.
Nút AUTO: Để ô tô tự điều chỉnh điều hòa
Nếu A/C tập trung vào chức năng làm lạnh thì AUTO lại là chế độ điều khiển tự động toàn bộ hệ thống điều hòa. Khi nhấn AUTO, người dùng thường chỉ cần lựa chọn nhiệt độ mong muốn, chẳng hạn 24 - 26 độ C. Sau đó, hệ thống sẽ tự tính toán và điều chỉnh nhiều yếu tố như tốc độ quạt, hướng phân phối luồng gió và hoạt động của chức năng làm lạnh để đưa nhiệt độ trong cabin về mức đã cài đặt.
Theo các nhà sản xuất ô tô, hệ thống điều hòa tự động có thể lựa chọn cách phối hợp giữa khí nóng và khí lạnh, đồng thời điều chỉnh luồng gió để nhanh chóng đưa nhiệt độ trong cabin về mức người dùng mong muốn. Khi tài xế can thiệp vào một số chức năng, chế độ AUTO có thể bị tắt hoàn toàn hoặc chỉ ngừng tự động điều khiển chức năng vừa được điều chỉnh, tùy thiết kế từng xe. Chế độ AUTO có khả năng tự điều chỉnh tốc độ quạt, hướng gió và một số chức năng liên quan dựa trên nhiệt độ cài đặt và điều kiện môi trường.
AUTO lại là chế độ điều khiển tự động toàn bộ hệ thống điều hòa
Ảnh: Bá Hùng
Điều này khiến AUTO đặc biệt phù hợp với nhu cầu sử dụng hằng ngày. Thay vì liên tục tăng giảm quạt hoặc điều chỉnh nhiệt độ, người lái có thể cài đặt một mức nhiệt phù hợp rồi để hệ thống tự vận hành. Nút AUTO phù hợp nhất khi người dùng muốn duy trì nhiệt độ ổn định và hạn chế phải thao tác nhiều trong quá trình lái xe. Với xe trang bị điều hòa tự động, có thể ưu tiên AUTO trong phần lớn thời gian sử dụng.
MAX A/C: Khi cần làm mát nhanh
Khác với A/C và AUTO, MAX A/C được thiết kế cho tình huống cần làm mát cabin nhanh nhất có thể. Khi kích hoạt MAX A/C, hệ thống thường ưu tiên khả năng làm lạnh tối đa. Tùy từng mẫu xe, chế độ này có thể đồng thời thiết lập nhiệt độ ở mức thấp, tăng tốc độ quạt và chuyển sang chế độ lấy gió trong để tận dụng lượng không khí đã được làm lạnh trong cabin.
Một số nhà sản xuất ô tô như Ford, Mitsubishi… mô tả MAX A/C là chế độ làm lạnh nhanh maximum cooling, trong khi chức năng A/C thông thường chỉ bật hoặc tắt hệ thống điều hòa. Các nhà sản xuất cũng lưu ý chế độ lấy gió tuần hoàn có thể giúp giảm thời gian cần thiết để làm mát khoang xe.
MAX A/C được thiết kế cho tình huống cần làm mát cabin nhanh nhất có thể
Ảnh: Bá Hùng
MAX A/C vì vậy đặc biệt hữu ích khi xe vừa đỗ ngoài trời nắng, nhiệt độ trong cabin tăng cao. Tuy nhiên, không nhất thiết phải duy trì chế độ này trong suốt hành trình. Sau khi cabin đã đạt mức nhiệt dễ chịu, tài xế có thể chuyển về AUTO hoặc thiết lập điều hòa ở mức phù hợp.
Tóm lại một cách dễ hiểu, nút A/C dùng để bật hoặc tắt chức năng làm lạnh, hút ẩm của hệ thống điều hòa ô tô. Nút AUTO để bật tắt chế độ điều hòa tự động điều chỉnh nhiều chức năng để duy trì nhiệt độ người dùng đã cài đặt. Trong khi nút MAX A/C ưu tiên khả năng làm lạnh tối đa, phù hợp khi cần hạ nhiệt độ cabin nhanh. Ba nút này vì vậy không phải những chế độ có chức năng tương đương. Trên một số xe, AUTO có thể tự quản lý hoạt động của A/C; người dùng không nhất thiết phải liên tục bật tắt A/C bằng tay.