Giám đốc CIA có thể đảm nhận vai trò lớn hơn trong tiến trình hòa đàm Ukraine
Nguồn ảnh: VietnamNet
Giám đốc Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) có thể đóng vai trò lớn hơn trong các cuộc đàm phán hòa bình ở Ukraine, qua đó làm giảm ảnh hưởng của các đặc phái viên Mỹ.
Theo Kyiv Post, tờ Financial Times (FT) ngày 9/9 đã dẫn nguồn tin từ các quan chức chính phủ Mỹ, tiết lộ về việc Tổng thống Donald Trump đang cân nhắc thay đổi thành phần nhóm đàm phán hòa bình Ukraine, và Giám đốc CIA John Ratcliffe sẽ đóng vai trò tích cực hơn trong tiến trình này.
"Đã có những tranh luận về việc lựa chọn giữa ông Ratcliffe và đặc phái viên Steve Witkoff cho vai trò trưởng đoàn đàm phán về vấn đề Ukraine. Chính quyền Kiev cho rằng ông Witkoff chưa gây đủ sức ép lên Moscow. Trong khi phía Nga cũng không hài lòng với ông Witkoff khi cuộc gặp giữa Tổng thống Trump và Tổng thống Putin ở Alaska năm ngoái không mang lại đột phá", nguồn tin của FT tiết lộ.
Giám đốc CIA John Ratcliffe. Ảnh: NYT
Một lý do khác dẫn đến khả năng thay đổi nhóm đàm phán có thể là việc các nỗ lực ngoại giao gần đây không đạt được tiến triển.
Dù cả Nga, Mỹ và Ukraine đều đánh giá chuyến đi hồi cuối tuần trước của ông Witkoff là "tích cực", nhưng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky sau đó đã dự báo rằng "cuộc xung đột sẽ tiếp diễn trong những tháng mùa đông". Trong khi đó, trợ lý Tổng thống Nga Yuri Ushakov nói rằng các đặc phái viên Mỹ đã "trình bày một số ý tưởng về các hướng đi khả thi nhằm chấm dứt xung đột", nhưng hai bên vẫn chưa đạt được đột phá đáng kể.
Giữa bối cảnh này, chuyến thăm Nga của ông Ratcliffe vào ngày 25/8 được xem là điềm báo về sự thay đổi trong nỗ lực thúc đẩy đàm phán của Mỹ. Tuy vậy, các nguồn tin của FT thừa nhận rằng Tổng thống Trump vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng về vấn đề này.
Ngược lại, Nhà Trắng hiện đã lên tiếng phủ nhận báo cáo của FT, khẳng định đây là thông tin không chính xác. "Các đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner vẫn đang nỗ lực hết sức để hướng tới một thỏa thuận hòa bình ở Ukraine và Tổng thống hoàn toàn tin tưởng họ trong việc dẫn dắt các cuộc đàm phán", đại diện Nhà Trắng cho biết.
Kyiv Post dẫn lại báo cáo ngày 9/9 của tờ Financial Times dẫn nguồn từ các quan chức chính quyền Mỹ cho biết Tổng thống Donald Trump đang xem xét khả năng điều chỉnh nhân sự trong nhóm đàm phán hòa bình Ukraine. Theo các thông tin rò rỉ, Giám đốc Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ John Ratcliffe có thể sẽ đảm nhận vai trò tích cực hơn, làm giảm ảnh hưởng trực tiếp của các đặc phái viên ngoại giao hiện tại. Sự thay đổi nhân sự này được kỳ vọng sẽ tạo ra bước ngoặt mới cho các cuộc thương lượng vốn đang rơi vào tình trạng bế tắc dai dẳng suốt thời gian qua.
Giới quan sát chính trị đang chứng kiến những tranh luận gay gắt bên trong chính quyền Mỹ về việc lựa chọn giữa ông John Ratcliffe và đặc phái viên Steve Witkoff cho vị trí trưởng đoàn đàm phán. Quyết định cân nhắc thay đổi này xuất phát từ việc hiệu quả công việc của kênh ngoại giao hiện tại chưa đáp ứng được kỳ vọng của các bên liên quan trực tiếp đến cuộc xung đột. Việc đưa lãnh đạo cơ quan tình báo vào vị trí then chốt phản ánh mong muốn tái cấu trúc chiến lược thương lượng của Nhà Trắng trong giai đoạn nhạy cảm này.
Về phía chính quyền Kiev, các quan chức Ukraine nhận định rằng đặc phái viên Steve Witkoff vẫn chưa tạo ra đủ sức ép cần thiết lên phía chính quyền Moscow trong quá trình trao đổi. Họ tin rằng một tiếp cận cứng rắn và quyết đoán hơn là điều bắt buộc để buộc đối phương đưa ra những nhượng bộ thực chất trên bàn đàm phán. Sự thiếu hài lòng từ phía Ukraine đối với cá nhân ông Steve Witkoff là một trong những nguyên nhân chính khiến Washington phải tính đến phương án nhân sự thay thế.
Không chỉ riêng phía Ukraine, chính quyền Nga cũng tỏ ra không mấy hài lòng với vai trò trung gian của ông Steve Witkoff sau các sự kiện ngoại giao trước đó. Sự bất mãn này xuất phát từ việc cuộc gặp thượng đỉnh giữa Tổng thống Donald Trump và Tổng thống Vladimir Putin diễn ra tại Alaska vào năm ngoái đã không mang lại bất kỳ đột phá nào. Kết quả nghèo nàn của hội nghị Alaska đã làm suy giảm đáng kể niềm tin của phía Moscow vào khả năng điều phối của đại diện đặc biệt từ phía Mỹ.
Dù chuyến đi hồi cuối tuần trước của ông Steve Witkoff được cả Nga, Mỹ và Ukraine đánh giá ở mức tích cực, những kết quả thực tế thu được vẫn còn rất hạn chế. Ngay sau chuyến công tác của đại diện Mỹ, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã đưa ra dự báo ảm đạm rằng cuộc xung đột quân sự căng thẳng này sẽ tiếp tục kéo dài qua những tháng mùa đông. Đánh giá của nhà lãnh đạo Ukraine cho thấy những nỗ lực ngoại giao vừa qua chưa đủ sức làm dịu tình hình chiến sự đang diễn ra khốc liệt trên thực địa.
Trợ lý Tổng thống Nga Yuri Ushakov xác nhận rằng các đặc phái viên Mỹ đã trình bày một số ý tưởng về hướng đi khả thi nhằm kết thúc giao tranh nhưng hai bên vẫn chưa đạt bước tiến đáng kể. Trong bối cảnh đó, chuyến thăm chính thức tới Nga của Giám đốc CIA John Ratcliffe vào ngày 25/8 vừa qua được giới phân tích xem là dấu hiệu báo trước cho sự thay đổi chiến lược đàm phán của Mỹ. Sự xuất hiện trực tiếp của người đứng đầu cơ quan tình báo Mỹ tại Moscow phản ánh tính chất kín kẽ và ưu tiên an ninh cao độ trong tiến trình mới.
Dù xuất hiện nhiều luồng thông tin về sự thay đổi vai trò nhân sự, các nguồn tin của tờ Financial Times thừa nhận Tổng thống Donald Trump vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng. Phản ứng trước các báo cáo báo chí, đại diện Nhà Trắng đã nhanh chóng lên tiếng phủ nhận thông tin từ Financial Times và khẳng định nội dung bài báo là hoàn toàn không chính xác. Phía chính quyền Mỹ nhấn mạnh rằng các đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner vẫn đang nỗ lực hết sức để hướng tới một thỏa thuận hòa bình bền vững cho Ukraine.
Tuyên bố chính thức từ Nhà Trắng khẳng định Tổng thống Donald Trump đặt trọn niềm tin vào khả năng dẫn dắt các cuộc đàm phán của bộ đôi Steve Witkoff và Jared Kushner. Tuy nhiên, những diễn biến giằng co trên chiến trường cùng sự hoài nghi từ các bên đối lập đang tạo ra áp lực rất lớn lên vai trò cầm chịch của các đại diện ngoại giao Mỹ. Tương lai tiến trình hòa đàm Ukraine sẽ phụ thuộc vào việc Washington duy trì bộ máy hiện tại hay quyết định chuyển giao quyền lực thương lượng cho Giám đốc CIA John Ratcliffe trong thời gian tới.