Một người quen với những đường mổ chính xác, một người sống cùng màu sắc và những khoảng tự do của hội họa. Cuộc gặp tình cờ giữa bác sĩ (BS) Đỗ Vũ Anh và họa sĩ (HS) Phan Hiền Nhân đã mở ra một hành trình đồng hành trong nghệ thuật. Từ căn gác nhỏ, những bức tranh dần đến gần hơn với công chúng, còn sự khác biệt lại trở thành những bổ trợ thú vị cho sáng tạo.
BS Vũ Anh đến với hội họa từ khá sớm, dù có những năm tháng niềm yêu thích ấy lùi lại sau những ca mổ. Quãng thời gian học tại Pháp đưa anh trở lại gần hơn với hội họa, từ thưởng thức đến tìm hiểu và sưu tầm những tác phẩm mình yêu thích. Cuộc gặp với HS Phan Hiền Nhân sau đó lại mở ra một chặng khác trong mối quan tâm ấy.
Lần đầu bước vào xưởng vẽ của HS Phan Hiền Nhân trên phố Phan Bội Châu (Hà Nội), Vũ Anh ấn tượng với căn gác nhỏ chất đầy tranh. Muốn xem một bức phải lần lượt nhấc những bức khác ra. Chính ở đó, anh nhận ra một thế giới khác của người bạn mình. Càng xem, càng trò chuyện, Vũ Anh càng bị cuốn hút bởi tranh của anh Nhân, đặc biệt là những bức vẽ mèo - hình tượng người họa sĩ đã theo đuổi trong nhiều năm.
Từ hàng trăm phác thảo, hơn 50 tác phẩm được lựa chọn cho triển lãm CHATS. Mèo trong tranh Hiền Nhân không chỉ là mèo. Những dáng nằm, ánh nhìn, cái quay đầu, phút thảnh thơi hay cảnh giác được giản lược thành hình, nét và những mảng màu mạnh. Qua hình tượng gần gũi ấy, người họa sĩ gợi mở những trạng thái và suy tư về con người.
Còn BS Vũ Anh không muốn nhận mình là một nhà sưu tập. Anh chọn cách gọi: “Người đồng hành với nghệ thuật”. Sự đồng hành ấy thú vị bởi hai người đến từ hai con đường gần như trái ngược. BS Đỗ Vũ Anh lớn lên bên người mẹ làm nghề y, sớm xác định sẽ trở thành bác sĩ rồi đi gần như thẳng trên con đường đã chọn. HS Phan Hiền Nhân thì khác, từng học chuyên toán, tốt nghiệp kiến trúc và đến với hội họa như một ngã rẽ bất ngờ.
Một người làm nghề bằng những nguyên tắc chặt chẽ của y khoa; người kia cần khoảng tự do để sáng tạo. Nhưng chính sự khác nhau ấy lại khiến họ tìm thấy ở nhau điều mình còn thiếu. BS Đỗ Vũ Anh tìm thấy ở HS Phan Hiền Nhân tư duy thẩm mỹ; người họa sĩ tìm thấy ở người bạn bác sĩ một nền tảng khoa học và cách nhìn khác về con người.
Sau CHATS, họ vẫn đang cùng đi với những dự án khác như “Mộng du”, “Cân bằng”. Nhưng có lẽ điều đáng nói hơn những cuộc triển lãm là những thay đổi âm thầm trong mỗi người. Sau nhiều năm gần như chỉ biết đến phòng mổ và công việc, hội họa cho Vũ Anh một khoảng lặng để tìm lại sự cân bằng. Còn từ căn gác nhỏ của HS Phan HIền Nhân, những tác phẩm vốn được sáng tạo trong lặng lẽ có thêm cơ hội bước ra ngoài và gặp công chúng.
Triển lãm CHATS diễn ra từ ngày 6 đến 15/10 tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (66 Nguyễn Thái Học, Hà Nội), giới thiệu 50 tác phẩm về mèo của HS Phan Hiền Nhân, thuộc bộ sưu tập của BS Đỗ Vũ Anh. Qua hình tượng mèo, người họa sĩ gợi mở những trạng thái, cảm xúc và suy tư về con người, tạo nên một cuộc đối thoại giữa hội họa và đời sống.
THÁI LINH