Hàng nhỏ có giá trị dưới 100.000 đồng mới được miễn thuế nhập khẩu
Nguồn ảnh: Thanh Niên
Bộ Tài chính đề xuất điều chỉnh ngưỡng miễn thuế đối với hàng hóa có trị giá nhỏ theo hướng thống nhất mức 100.000 đồng về trị giá hải quan hoặc 10.000 đồng về số tiền thuế phải nộp cho một lần xuất nhập khẩu, thay vì mức 1 triệu đồng và 100.000 đồng như hiện nay.
Theo Cục Hải quan (Bộ Tài chính), đề xuất điều chỉnh định mức miễn thuế sẽ tác động trực tiếp đến các doanh nghiệp thương mại điện tử, logistics, chuyển phát nhanh cùng các tổ chức, cá nhân liên quan.
Hiện nay, theo Nghị định 134/2016 được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 18/2021 của Chính phủ, hàng nhập khẩu gửi qua dịch vụ bưu chính, chuyển phát nhanh có trị giá hải quan từ 1 triệu đồng trở xuống hoặc số thuế phải nộp từ 100.000 đồng trở xuống được miễn thuế nhập khẩu.
Đối với các hình thức nhập khẩu khác, mức miễn thuế hiện được áp dụng với hàng hóa có trị giá từ 500.000 đồng trở xuống hoặc số thuế phải nộp từ 50.000 đồng trở xuống.
Tuy nhiên, bối cảnh thị trường đã thay đổi. Thương mại điện tử xuyên biên giới phát triển, thị trường bán lẻ trong nước tăng trưởng hai con số trong các năm 2024, 2025 và nửa đầu năm 2026. Cùng với đó, hàng hóa nước ngoài tiếp cận người tiêu dùng trong nước thuận lợi hơn, kéo theo số lượng lô hàng nhập khẩu giá trị nhỏ tăng mạnh, với tần suất cao.
Theo đề xuất của cơ quan hải quan, giá trị hàng nhập khẩu có giá dưới 100.000 đồng mới được miễn thuế
ẢNH: NG.NGA
Chính sách miễn thuế trước đây nhằm giảm chi phí quản lý và tạo thuận lợi thương mại. Song khi quy mô giao dịch tăng nhanh, quy định này có thể tạo lợi thế cạnh tranh thiếu công bằng cho hàng nhập khẩu so với hàng sản xuất trong nước. Bên cạnh đó, cơ quan hải quan cho biết xuất hiện tình trạng gian lận thương mại thông qua việc chia nhỏ đơn hàng hoặc hạ giá trị khai báo để hưởng chính sách, gây thất thu ngân sách và ảnh hưởng hiệu quả quản lý.
Kinh nghiệm quốc tế cho thấy xu hướng chung là thu hẹp chính sách miễn thuế đối với hàng hóa giá trị nhỏ. Indonesia đã giảm ngưỡng miễn thuế xuống 3 USD; Ấn Độ xóa bỏ miễn thuế với hàng thương mại điện tử. EU áp thuế cố định và tiến tới xóa bỏ hoàn toàn ngưỡng 150 euro.
Tại Việt Nam, Quyết định 01/2025 của Thủ tướng Chính phủ cũng đã chấm dứt miễn thuế giá trị gia tăng đối với hàng giá trị nhỏ gửi qua chuyển phát nhanh.
Do đó, theo phương án đang được Bộ Tài chính lấy ý kiến, điều 29 của Nghị định sẽ được sửa đổi theo hướng hàng hóa có tổng trị giá hải quan từ 100.000 đồng trở xuống hoặc có tổng số tiền thuế xuất khẩu, nhập khẩu phải nộp từ 10.000 đồng trở xuống cho một lần xuất khẩu, nhập khẩu mới được miễn thuế.
Đáng chú ý, ngưỡng này sẽ được áp dụng thống nhất, bao gồm cả hàng hóa gửi qua dịch vụ bưu chính và chuyển phát nhanh.
Bộ Tài chính đang tiến hành lấy ý kiến đối với đề xuất điều chỉnh định mức miễn thuế nhập khẩu đối với mặt hàng có trị giá nhỏ theo hướng siết chặt hơn. Theo phương án của Cục Hải quan, ngưỡng miễn thuế mới dự kiến thống nhất ở mức 100.000 đồng về trị giá hải quan hoặc 10.000 đồng số thuế phải nộp cho một lần xuất nhập khẩu. Quy định mới nhằm thay thế mức định mức đang áp dụng hiện nay là 1 triệu đồng trị giá hải quan hoặc 100.000 đồng số tiền thuế phải nộp cho mỗi đơn hàng.
Đề xuất điều chỉnh chính sách thu thuế đợt này được đánh giá sẽ gây ra tác động trực tiếp tới các doanh nghiệp thương mại điện tử, logistics và dịch vụ chuyển phát nhanh. Căn cứ Nghị định 134/2016 được sửa đổi tại Nghị định 18/2021 của Chính phủ, hàng nhập khẩu qua dịch vụ bưu chính, chuyển phát nhanh có trị giá từ 1 triệu đồng trở xuống được miễn thuế. Đối với các hình thức nhập khẩu khác, quy định hiện hành đang áp dụng miễn thuế cho hàng hóa trị giá từ 500.000 đồng trở xuống hoặc số thuế phải nộp từ 50.000 đồng trở xuống.
Dù chính sách miễn thuế trước đây được thiết kế nhằm giảm chi phí quản lý hành chính và tạo thuận lợi thương mại, nhưng quy mô giao dịch hiện đã tăng vượt kỳ vọng. Sự bùng nổ của các lô hàng giá trị nhỏ vô hình trung tạo ra lợi thế cạnh tranh thiếu công bằng cho hàng nhập khẩu so với các mặt hàng sản xuất trong nước. Đáng quan ngại hơn, cơ quan hải quan phát hiện tình trạng gian lận thương mại thông qua việc chia nhỏ đơn hàng hoặc hạ giá trị khai báo để trục lợi, gây thất thu ngân sách.
Kinh nghiệm quốc tế cho thấy xu hướng thu hẹp chính sách miễn thuế đối với hàng hóa trị giá nhỏ đang trở thành lựa chọn ưu tiên của nhiều nền kinh tế trên thế giới. Tại khu vực Đông Nam Á, Indonesia đã quyết định hạ mạnh ngưỡng miễn thuế nhập khẩu xuống còn 3 USD nhằm bảo vệ thị trường và sản xuất nội địa. Trong khi đó, Ấn Độ đã thực hiện xóa bỏ hoàn toàn chính sách miễn thuế đối với các mặt hàng giao dịch qua thương mại điện tử nhằm tăng cường thu ngân sách.
Liên minh Châu Âu cũng áp dụng mức thuế cố định đối với hàng nhập khẩu giá trị nhỏ và đang tiến tới loại bỏ hoàn toàn ngưỡng miễn thuế 150 euro. Ở trong nước, Quyết định 01/2025 của Thủ tướng Chính phủ đã chính thức chấm dứt miễn thuế giá trị gia tăng đối với hàng hóa giá trị nhỏ gửi qua chuyển phát nhanh. Những cơ sở pháp lý và xu thế quốc tế này tạo động lực quan trọng để Bộ Tài chính đề xuất sửa đổi các định mức thuế nhập khẩu hiện hành.
Theo phương án đang được Bộ Tài chính đưa ra lấy ý kiến, Điều 29 của Nghị định sẽ được điều chỉnh sửa đổi một cách đồng bộ và toàn diện. Nội dung sửa đổi nêu rõ hàng hóa có tổng trị giá hải quan từ 100.000 đồng trở xuống hoặc tiền thuế phải nộp từ 10.000 đồng trở xuống mới được miễn thuế. Ngưỡng miễn thuế mới áp dụng cho một lần xuất khẩu hoặc nhập khẩu, góp phần siết chặt đáng kể quy mô tiêu chuẩn được hưởng ưu đãi thuế quan.
Đáng chú ý, định mức miễn thuế 100.000 đồng sẽ được áp dụng thống nhất cho tất cả loại hình, bao gồm cả hàng gửi qua bưu chính và chuyển phát nhanh. Việc áp dụng đồng nhất một tiêu chuẩn định mức sẽ khắc phục triệt để lỗ hổng pháp lý, hạn chế tối đa các hành vi chia nhỏ lô hàng để lách thuế. Chính sách mới hứa hẹn bảo đảm sự công bằng cho thị trường, vừa nâng cao hiệu quả quản lý hải quan vừa thúc đẩy sự phát triển của hàng sản xuất trong nước.