Một hệ thống pháo nhiệt áp TOS-1A của Nga được bọc thép để đối phó với UAV Ukraine (Ảnh: EP).
Nga đang chế tạo các bệ phóng rocket nhiệt áp TOS-1A với lớp giáp bao bọc bên ngoài các ống phóng rocket.
TOS-1A chạy bằng bánh xích cùng rocket 220mm được mệnh danh là "hỏa thần nhiệt áp" nhờ sức công phá mạnh mẽ. Tuy nhiên, bệ phóng này cũng đặc biệt dễ bị UAV và pháo binh Ukraine tấn công. Lớp giáp bổ sung là cách giúp các bệ phóng này sống sót.
TOS-1A thực chất sử dụng thân xe tăng T-72, thay tháp pháo bằng một cụm phóng 24 rocket nhiệt áp. Phiên bản "nồi đồng, cối đá" được trang bị một lớp vỏ thép hàn, có thể mở lên khi các ống phóng được nâng cao.
Nga đang bọc giáp cho bệ phóng theo cách tương tự phần thân xe tăng bên dưới.
TOS-1A lắp một cụm phóng 24 quả đạn lên thân xe tăng T-72. Rocket MO.1.01.04M của hệ thống có tầm bắn tới 6km, mang theo nhiên liệu có thể cháy ở nhiệt độ lên tới 3.000 độ C sau khi được kích hoạt.
Nhiên liệu có thể lan trên mặt đất và xâm nhập vào các tòa nhà, boongke, cho phép thiêu đốt một khu vực rộng lớn.
Không phải ngẫu nhiên TOS-1A trở thành một trong những vũ khí tấn công mà Nga ưa chuộng. TOS-1A đã được đưa vào chiến đấu từ những giai đoạn đầu của cuộc xung đột.
Trong một trong những chiến dịch đầu tiên, vào tháng 5/2022, TOS-1A được triển khai trên những ngọn đồi hướng xuống thành phố Lyman, thuộc tỉnh Donetsk, rồi trút hỏa lực xuống thành phố tiền tuyến này. Vài ngày sau, Nga đã kiểm soát được Lyman.
Trận đánh thành công nhất của TOS-1A diễn ra tại Bakhmut. Đầu tháng 4/2023, các kíp chiến đấu Nga bắn qua sông Bakhmutka vào những vị trí phòng thủ kiên cố của Ukraine và tạo ra một khoảng trống rộng 300m trên tuyến phòng thủ. Nga di chuyển liên tục qua khoảng trống và tiến được 1,25km trong 1 ngày.
Tại Pavlivka, hỏa lực nhiệt áp của Nga đã phá vỡ tuyến phòng thủ của Ukraine và cuối cùng khu định cư này thất thủ.
Tuy nhiên, với nguồn gốc từ những năm 1970, TOS-1A đã chịu thiệt hại trong kỷ nguyên UAV.
Ngay cả những UAV nhỏ nhất cũng có đủ tầm hoạt động để tấn công TOS-1A trước khi bệ phóng này kịp vào vị trí khai hỏa.
Mặt khác, các rocket nhiệt áp của TOS-1A cực kỳ dễ cháy nổ và thường phát nổ thành những quả cầu lửa khổng lồ khi bị đánh trúng.
Vấn đề ở chỗ TOS-1A dù có sức công phá rất uy lực, nhưng tầm bắn rocket chỉ vào khoảng 6km. Trong quá khứ, đây có thể là khoảng cách an toàn, nhưng hiện tại, con số này quá hạn chế.
UAV giá rẻ của Ukraine, vốn bay rợp trời ở tiền tuyến, có thể phát hiện và tấn công các bệ phóng uy lực này gần như ngay lập tức.
Sau 54 tháng, Ukraine được cho là đã phá hủy, làm hư hỏng hoặc thu giữ ít nhất 36 tổ hợp TOS-1A. Trong số này, 27 chiếc bị thiêu hủy.
Vì vậy, việc Nga bổ sung thêm các biện pháp bảo vệ cho TOS-1A trước nguy cơ ngày càng gia tăng được xem là động thái có thể dự đoán, nhất là khi Moscow từng trang bị hàng loạt lớp giáp cho các xe tăng và xe bọc thép trong những năm qua.