Đại diện hơn 30 doanh nghiệp sản xuất và viện nghiên cứu về robot, trí tuệ nhân tạo, các doanh nghiệp, hiệp hội, các tổ chức giáo dục, đơn vị nghiên cứu cùng tham gia và giới thiệu 30 mẫu robot phục vụ trong nhiều lĩnh vực khác nhau trong đời sống.
Ưu tiên đầu tư nghiên cứu, phát triển công nghệ robot và tự động hóa
Quyết định số 1131/QĐ-TTg, ngày 12/6/2025 và Quyết định số 21/2026/QĐ-TTg, ngày 30/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ xác định đưa Công nghệ robot và tự động hóa vào danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược ưu tiên đầu tư nghiên cứu, phát triển.
Trong bối cảnh đó, thách thức đối với Việt Nam không chỉ là gia tăng mức độ ứng dụng robot, mà còn là từng bước nâng cao năng lực tham gia quá trình tạo ra giá trị của ngành. Việc tiếp cận thiết bị từ các nhà cung cấp quốc tế có thể mở ra cơ hội ứng dụng nhanh hơn nhưng để hình thành năng lực công nghiệp bền vững, thị trường cần thêm các doanh nghiệp có khả năng tích hợp, phát triển giải pháp, cung cấp dịch vụ kỹ thuật và tham gia nghiên cứu.
Giai đoạn 2026-2031, quy mô thị trường robot công nghiệp Việt Nam đạt xấp xỉ 112 triệu USD vào năm 2025 và được dự báo tăng trưởng với tốc độ tăng trưởng kép hằng năm 12,88% giai đoạn 2026-2031.
Trong khi đó, mật độ robot công nghiệp tại Việt Nam được ước tính ở mức 23-58 robot trên mỗi 10.000 lao động ngành chế biến, chế tạo, thấp hơn mức 84 (Thái Lan), 101 (Malaysia). Khoảng cách này cho thấy dư địa mở rộng ứng dụng robot trong hoạt động sản xuất còn rất lớn.
Tiếp cận công nghệ qua nghiên cứu và phát triển giải pháp
Sự phát triển của thị trường robot cũng gắn với quá trình xây dựng nhà máy thông minh. Theo báo cáo Vietnam Smart Factory Market Report 2026-2034 của IMARC Group, thị trường nhà máy thông minh tại Việt Nam đạt quy mô hơn 926 triệu USD vào năm 2025 và được dự báo có thể đạt 2,14 tỷ USD vào năm 2034, trong bối cảnh doanh nghiệp gia tăng nhu cầu số hóa quy trình sản xuất.
Những con số này cho thấy cơ hội kinh tế không chỉ giới hạn ở việc kinh doanh thiết bị robot. Khi doanh nghiệp mở rộng ứng dụng, nhu cầu về tích hợp robot với dây chuyền hiện hữu, phát triển phần mềm, kết nối dữ liệu, đào tạo nhân sự, bảo trì và tối ưu vận hành gia tăng theo. Đây cũng là thế mạnh của Việt Nam trong chuỗi giá trị robot hiện nay.
Hợp tác chiến lược giữa AICAP và AIBRAIN góp phần hiện thực hóa kế hoạch phát triển nền tảng thương mại và vận hành robot bản địa hóa tại Việt Nam. Qua đó, các bên sẽ cùng xây dựng nền tảng hợp tác công nghiệp, thúc đẩy hoạt động bán hàng, cung cấp dịch vụ và vận hành robot bản địa hóa phục vụ nhiều hoạt động của đời sống.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thanh Phương, Phó Hiệu trưởng Đại học Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, rất khó có thể chế tạo một thiết bị toàn năng có khả năng giải quyết mọi vấn đề. Trong khi đó, nhu cầu thực tế của doanh nghiệp lại vô cùng đa dạng. Vì thế, giải pháp khả quan hơn là xây dựng các nền tảng công nghệ, hệ thống nền tảng và bộ quy chuẩn giao tiếp chung, cho phép tích hợp các thành phần khác nhau để tùy biến ứng dụng theo nhu cầu cụ thể của từng doanh nghiệp, thậm chí từng tác vụ.
Đại diện các đơn vị cho rằng, thông qua việc kết nối doanh nghiệp công nghệ với các cơ sở giáo dục và nghiên cứu, chương trình hướng đến tạo thêm điều kiện để đội ngũ kỹ sư Việt Nam tiếp cận công nghệ, tham gia các hoạt động nghiên cứu và phát triển giải pháp phù hợp với nhu cầu trong nước, rút ngắn khoảng cách từ kiến thức đến thực hành.
QUANG QUÝ