Tháo gỡ bất cập để thị trường phát triển bền vững
HoREA nhận định, để kéo giảm giá nhà ở về mức hợp lý, phù hợp với quy luật giá trị, quy luật cạnh tranh, quy luật cung - cầu, các cấp có thẩm quyền đã và đang thực hiện nhiều giải pháp đồng bộ nhằm tăng nguồn cung dự án nhà ở, tăng nguồn cung sản phẩm ra thị trường, đồng thời cấu trúc lại thị trường bất động sản để tăng nguồn cung sản phẩm nhà ở đáp ứng nhu cầu thực của người có thu nhập thấp, thu nhập trung bình và cả người có thu nhập cao trong xã hội.
Hoàn thiện cơ chế, chính sách được kỳ vọng giúp thị trường bất động sản phát triển lành mạnh, bền vững (Ảnh minh họa).
Hiệp hội nhận thấy, giá nhà ở có xu hướng giảm là tín hiệu đáng mừng, đúng hướng nhưng lại đi đôi với tình trạng sức mua giảm, tổng cầu giảm.
Cần có các giải pháp kích cầu tiêu dùng bất động sản hướng đến nhu cầu thật để thị trường bất động sản phát triển an toàn, lành mạnh, bền vững, nhất là yêu cầu bảo đảm an sinh xã hội về nhà ở cho các đối tượng hưởng chính sách nhà ở xã hội, người có thu nhập thấp và thu nhập trung bình.
Giá nhà ở có xu hướng giảm nhưng nhìn chung mặt bằng giá vẫn duy trì ở mức cao tại các đô thị lớn. Việc tiếp cận tín dụng của doanh nghiệp, người mua nhà còn khó khăn. Chi phí vốn tăng, sức mua giảm, nhiều doanh nghiệp bất động sản thiếu dòng tiền, giảm thanh khoản.
Hiệp hội nhận thấy hiện nay, giá bất động sản, nhà ở trên thị trường sơ cấp do một số chủ đầu tư dự án bán ra chỉ giảm khoảng trên dưới 5%, nhưng giá bất động sản, nhà ở trên thị trường thứ cấp do nhà đầu tư bán lại để "cắt lỗ" lại giảm sâu hơn, có trường hợp giá giảm 20-30% vẫn khó bán.
Thị trường bất động sản hướng tới mục tiêu phát triển ổn định, bền vững.
Đồng thời, cơ cấu sản phẩm nhà ở trên thị trường bất động sản còn bất cập: lệch về phân khúc nhà ở cao cấp; rất thiếu nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê giá phù hợp.
Các bất cập, hạn chế trên cần được xem xét, xử lý hiệu quả trong thời gian tới.
Loạt đề xuất để quản lý, phát triển nhà ở
Bên cạnh đó, HoREA đề xuất bổ sung quy định Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định khung giá cho thuê nhà ở giá phù hợp được đầu tư xây dựng không bằng vốn của Nhà nước để kiểm soát được giá nhà ở cho thuê, bảo đảm an sinh xã hội.
Theo HoREA, dự thảo Luật Nhà ở, dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) cần bổ sung cơ chế, chính sách khuyến khích phát triển nhà ở thương mại giá bán phù hợp với khả năng chi trả của người có thu nhập trung bình, thu nhập thấp.
Hiệp hội đề xuất giao thẩm quyền, trách nhiệm cho Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quy định để phù hợp với tình hình thực tiễn địa phương, góp phần tái cấu trúc thị trường bất động sản hướng về nhu cầu thực.
Cân đối nguồn cung và nhu cầu thực là yếu tố quan trọng đối với sự phát triển của thị trường nhà ở.
Đồng thời đề xuất bổ sung cơ chế tạo điều kiện cho cán bộ, công chức, viên chức Nhà nước được mua, mua trả góp nhà ở xã hội để an cư, yên tâm công tác.
Một điểm đáng chú ý, HoREA đề xuất bổ sung cơ chế về mô hình hoạt động của Ban quản trị nhà chung cư, Ban kiểm soát nhà chung cư và vai trò của Ủy ban nhân dân cấp xã để tăng cường hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước đối với công tác quản lý, vận hành nhà chung cư.
Hiệp hội cũng đề xuất dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) quy định nghiêm cấm sử dụng căn hộ chung cư vào mục đích không phải để ở, trừ trường hợp cho thuê để ở, lưu trú hoặc đăng ký kinh doanh doanh nghiệp một người để giảm chi phí khởi nghiệp, giảm chi phí tuân thủ pháp luật đối với doanh nghiệp đổi mới sáng tạo, hoạt động trên không gian số do một người làm chủ và trực tiếp thực hiện hoạt động sáng tạo.
Ngoài ra, HoREA đề xuất bổ sung quy định cho phép cá nhân nước ngoài nhập cảnh hợp pháp vào Việt Nam được mua không quá 30% số lượng phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng của các tòa nhà căn hộ du lịch, văn phòng kết hợp lưu trú để thực hiện mục tiêu phát triển du lịch Việt Nam thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới.
HoREA đề xuất bổ sung quy định cho phép chủ đầu tư chuyển nhượng chưa hoàn thành nghĩa vụ tài chính về đất đai của dự án, phần dự án chuyển nhượng với Nhà nước thì bên nhận chuyển nhượng có trách nhiệm thực hiện toàn bộ nghĩa vụ tài chính với Nhà nước, gồm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất và các loại thuế, phí, lệ phí liên quan đến đất đai, để khơi thông nguồn lực đất đai, tăng nguồn thu ngân sách Nhà nước và lành mạnh hóa hoạt động M&A.
HoREA đề xuất Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tài chính xem xét trình cấp có thẩm quyền sửa đổi Luật Chứng khoán để tạo cơ chế phát triển ngành Quỹ, để phát triển các Quỹ đầu tư bất động sản, Quỹ đầu tư tín thác bất động sản (REIT), nhằm phát triển thị trường vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế, trong đó có thị trường bất động sản.