Bỏ qua điều hướng

Hút thuốc có thể làm tăng cảm giác cô đơn

Hút thuốc có thể làm tăng cảm giác cô đơn
Nguồn ảnh: Tuổi Trẻ

Nghiên cứu trên hơn 50.000 người ở 15 nước châu Âu cho thấy người hút thuốc cô đơn hơn và cảm giác này tăng nhanh hơn sau 2 năm.

Hút thuốc có thể làm tăng cảm giác cô đơn - Ảnh 1.

Nghiên cứu trên hơn 50.000 người châu Âu ghi nhận mối liên hệ giữa hút thuốc và cô đơn, có thể liên quan sự lệ thuộc nicotine và thu hẹp giao tiếp - Ảnh minh họa có dùng AI

Kết quả được Tiến sĩ Keir Philip, giảng viên lâm sàng về hô hấp tại Viện Tim và Phổi Quốc gia thuộc Đại học Imperial College London, trình bày tại Đại hội Hội Hô hấp châu Âu ở Barcelona (Tây Ban Nha). Nhóm nghiên cứu sử dụng dữ liệu từ Khảo sát Sức khỏe, lão hóa và hưu trí tại châu Âu (SHARE), với độ tuổi trung bình của người tham gia là 67.

Mức độ cô đơn được đánh giá bằng thang UCLA Loneliness Scale, dựa trên tần suất người tham gia cảm thấy thiếu bạn đồng hành, bị bỏ rơi hoặc tách biệt khỏi người khác. 

Tại thời điểm bắt đầu nghiên cứu, khoảng 22% người tham gia hút thuốc. Sau khi loại trừ ảnh hưởng của các yếu tố như tuổi và giới tính, nhóm hút thuốc vẫn ghi nhận mức độ cô đơn cao hơn và mức tăng cảm giác cô đơn lớn hơn sau 2 năm.

Theo Tiến sĩ Philip, kết quả cho thấy tác hại của hút thuốc có thể không chỉ giới hạn ở sức khỏe thể chất mà còn liên quan đến sức khỏe tâm lý - xã hội. 

Tuy nhiên, nghiên cứu chưa chứng minh hút thuốc trực tiếp gây ra cô đơn và cũng không loại trừ khả năng những người vốn cảm thấy cô đơn có xu hướng bắt đầu hoặc tiếp tục hút thuốc nhiều hơn.

Giải thích về mối liên hệ này, chuyên gia tâm lý y khoa Tzach Shtiler thuộc Trung tâm Y tế Maccabi của Israel cho rằng sự lệ thuộc nicotine có thể khiến thuốc lá dần trở thành một phương thức tự điều chỉnh cảm xúc, thay thế một phần các hình thức hỗ trợ và tương tác xã hội khác. Một thói quen ban đầu mang tính xã hội có thể chuyển dần thành hành vi riêng tư gắn với căng thẳng, buồn chán hoặc những thời điểm ở một mình.

Ngoài ra, các bệnh liên quan đến thuốc lá có thể làm giảm khả năng vận động và tham gia hoạt động xã hội, trong khi những hạn chế hút thuốc tại nơi công cộng cũng có thể làm thu hẹp không gian giao tiếp của người hút thuốc. 

Sự phụ thuộc nicotine còn được cho là có thể ảnh hưởng tới hệ thống tưởng thưởng của não, làm giảm mức độ thỏa mãn từ các nguồn khác, trong đó có tương tác xã hội.

Các chuyên gia cho rằng cai thuốc không chỉ cần xử lý sự lệ thuộc nicotine mà còn nên đi kèm hỗ trợ tâm lý và xã hội, giúp người cai thuốc xây dựng những thói quen mới và các nguồn kết nối thay thế. 

Nhóm nghiên cứu cũng lưu ý cần có thêm các nghiên cứu chuyên biệt để xác định liệu cơ chế tương tự có xuất hiện ở người trẻ và thanh thiếu niên hay không.

Hút thuốc có thể làm tăng cảm giác cô đơn - Ảnh 3.Cần Thơ mạnh tay với thuốc lá lậu, cán bộ dùng cũng bị xử lý

TP Cần Thơ vừa ban hành chỉ thị tăng cường chống buôn lậu thuốc lá, trong đó yêu cầu nghiêm cấm và xử lý nghiêm cán bộ sử dụng các sản phẩm thuốc lá nhập lậu.

Nghiên cứu trên hơn 50.000 người tham gia Khảo sát Sức khỏe, lão hóa và hưu trí tại châu Âu (SHARE) với độ tuổi trung bình 67 cho thấy người hút thuốc có mức độ cô đơn cao hơn và gia tăng nhanh hơn sau 2 năm. Phân tích do Tiến sĩ Keir Philip từ Viện Tim và Phổi Quốc gia thuộc Đại học Imperial College London trình bày tại Đại hội Hội Hô hấp châu Âu ở Barcelona sử dụng thang đo UCLA Loneliness Scale để đánh giá sự cô lập xã hội. Dù chưa chứng minh quan hệ nguyên nhân - kết quả trực tiếp, kết quả chỉ ra tác hại của thuốc lá không chỉ dừng lại ở thể chất mà còn ảnh hưởng sâu rộng đến sức khỏe tâm lý - xã hội. Giải thích về hiện tượng này, chuyên gia tâm lý y khoa Tzach Shtiler thuộc Trung tâm Y tế Maccabi (Israel) nhận định sự phụ thuộc nicotine có thể biến thuốc lá thành công cụ tự điều chỉnh cảm xúc, dần thay thế các tương tác xã hội thực tế. Thói quen ban đầu vốn mang tính kết nối có thể chuyển thành hành vi riêng tư gắn liền với căng thẳng, buồn chán hoặc sự cô độc. Đồng thời, sự lệ thuộc chất này còn ảnh hưởng đến hệ thống tưởng thưởng của não bộ, làm giảm mức độ thỏa mãn từ các nguồn vui sống khác ngoài thuốc lá. Bên cạnh yếu tố tâm lý, các bệnh lý do thuốc lá gây ra làm giảm khả năng vận động, trong khi quy định cấm hút thuốc nơi công cộng cũng làm thu hẹp không gian giao tiếp của người dùng. Các chuyên gia khuyến nghị quá trình cai thuốc cần kết hợp hỗ trợ tâm lý và xã hội để giúp người tham gia thiết lập các nguồn kết nối lành mạnh thay thế. Hiện nhóm nghiên cứu đang đề xuất thêm các khảo sát chuyên biệt nhằm xác định liệu cơ chế tác động tương tự có xảy ra ở nhóm đối tượng trẻ tuổi hay không.