Huyết áp cao: Vì sao người ốm vẫn mắc bệnh?

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Người thừa cân, béo phì thường có nguy cơ mắc huyết áp cao nhiều hơn người ốm và người có cân nặng bình thường. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là người gầy ốm sẽ không bị tình trạng này.

Người gầy ốm vẫn có thể mắc huyết áp cao vì những lý do sau:

Có nhiều mỡ bụng

Một trong những lý do khiến người ốm vẫn mắc huyết áp là sự phân bố mỡ trong cơ thể. Có những người nhìn bên ngoài khá ốm nhưng lại có lượng mỡ tập trung nhiều ở vùng bụng, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).

Một nghiên cứu công bố trên chuyên san BMC Cardiovascular Disorders đã phân tích dữ liệu của hơn 10.500 người trưởng thành. Kết quả cho thấy những người dù chỉ số khối cơ thể (BMI) bình thường nhưng có nhiều mỡ bụng, nguy cơ mắc huyết áp cao sẽ cao hơn người có ít mỡ bụng.

Di truyền

Yếu tố gia đình cũng đóng vai trò quan trọng. Người có cha mẹ hoặc anh chị em ruột mắc cao huyết áp có nguy cơ mắc bệnh cũng cao hơn. Tuy nhiên, di truyền không có nghĩa là chắc chắn sẽ bị bệnh. Các yếu tố môi trường và lối sống vẫn ảnh hưởng đến việc bệnh có xuất hiện hay không.

Huyết áp là một đặc điểm chịu ảnh hưởng của nhiều gien khác nhau. Những yếu tố di truyền này sẽ tương tác với chế độ ăn, mức độ vận động và các yếu tố môi trường. Vì vậy, một người có vóc dáng gầy ốm nhưng có tiền sử gia đình mắc huyết áp cao vẫn nên kiểm tra huyết áp thường xuyên.

Ít vận động, uống nhiều rượu bia và thiếu ngủ

Ít hoạt động thể chất là một trong những yếu tố liên quan đến nguy cơ mắc huyết áp cao. Uống nhiều rượu bia, giấc ngủ kém và một số rối loạn giấc ngủ cũng có thể ảnh hưởng đến huyết áp.

Một số bệnh lý khác

Ở một số người, đặc biệt là người trẻ hoặc người trước đây có huyết áp bình thường nhưng đột ngột tăng cao, bác sĩ có thể tìm kiếm nguyên nhân gây tăng huyết áp thứ phát. Đây là tình trạng huyết áp tăng do một bệnh lý hoặc yếu tố cụ thể.

Bệnh thận là một trong những nguyên nhân quan trọng. Thận tham gia điều hòa lượng nước, muối và nhiều cơ chế liên quan đến huyết áp. Khi thận bị tổn thương hoặc các mạch máu cung cấp cho thận gặp vấn đề, huyết áp có thể tăng.

Ngoài ra, một số rối loạn nội tiết cũng làm huyết áp tăng, chẳng hạn bệnh tuyến giáp, hội chứng Conn, hội chứng Cushing hoặc một số bệnh lý tuyến thượng thận cũng góp phần gây huyết áp cao, theo Healthline.

Quan niệm phổ biến cho rằng huyết áp cao chỉ xảy ra ở người thừa cân hay béo phì là một hiểu lầm y khoa đáng quan ngại. Trên thực tế, vóc dáng gầy ốm không phải là lớp giáp bảo vệ tuyệt đối trước nguy cơ tăng huyết áp. Sự phân bố mỡ nội tạng, đặc biệt là mỡ vùng bụng, đóng vai trò then chốt trong việc gia tăng áp lực máu ở những người có chỉ số khối cơ thể (BMI) bình thường. Một nghiên cứu phân tích dữ liệu từ hơn 10.500 người trưởng thành công bố trên chuyên san y học BMC Cardiovascular Disorders đã khẳng định mối liên hệ chặt chẽ giữa mỡ bụng và căn bệnh này. Ngay cả khi sở hữu cân nặng lý tưởng, người có vòng eo lớn vẫn đối mặt với nguy cơ mắc huyết áp cao vượt trội so với nhóm ít mỡ bụng. Bên cạnh đó, yếu tố di truyền từ cha mẹ hoặc anh chị em ruột cũng tạo ra sự tương tác phức tạp với chế độ ăn nhiều muối, tình trạng thiếu ngủ và thói quen uống rượu bia. Bên cạnh yếu tố lối sống, tình trạng tăng huyết áp đột ngột ở người vóc dáng mảnh khảnh còn xuất phát từ các bệnh lý nguyên phát khác hay còn gọi là tăng huyết áp thứ phát. Theo chuyên trang sức khỏe Healthline của Mỹ, các tổn thương ở thận và mạch máu thận là nguyên nhân trực tiếp làm rối loạn cơ chế điều hòa nước và muối trong cơ thể. Ngoài ra, sự rối loạn hoạt động nội tiết từ tuyến giáp hoặc các bệnh lý tuyến thượng thận như hội chứng Conn và hội chứng Cushing cũng gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến chỉ số huyết áp. Do đó, việc duy trì thói quen kiểm tra huyết áp định kỳ và chủ động điều chỉnh lối sống là yêu cầu y tế bắt buộc đối với mọi thể trạng. Nhận thức đúng đắn về các nguy cơ tiềm ẩn từ di truyền đến mỡ nội tạng sẽ giúp người gầy phòng ngừa và phát hiện sớm biến chứng nguy hiểm.