Dòng vốn cần được khơi thông trên nền tảng ổn định kinh tế vĩ mô, kỷ luật thị trường và hiệu quả thực chất của từng dự án.
Nguồn lực cho bước chuyển mới
Tại Hội nghị Đầu tư Techcombank 2026 diễn ra ngày 19/9, với chủ đề “Việt Nam phồn vinh, kiến tạo và trao truyền giá trị qua thế hệ”, bài toán nguồn lực được đặt trong mối quan hệ với chất lượng tăng trưởng.
Những chuyển động về thể chế, hạ tầng và vai trò của khu vực tư nhân đang mở ra cơ hội đầu tư, đồng thời đòi hỏi hệ thống tài chính nâng cao khả năng dẫn dắt, phân bổ vốn.
Phát biểu tại sự kiện, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Nguyễn Ngọc Cảnh khẳng định: "Năm 2026 mở ra một giai đoạn phát triển mới, khi Việt Nam hướng tới mục tiêu tăng trưởng cao, bền vững và nâng cao vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu. Để hiện thực hóa khát vọng tăng trưởng hai con số giai đoạn 2026-2030, nền kinh tế cần chuyển biến mạnh mẽ về năng suất, chất lượng thể chế, đặc biệt là hiệu quả phân bổ nguồn lực. Trong đó, ổn định kinh tế vĩ mô là nền tảng củng cố niềm tin và sức hấp dẫn của môi trường đầu tư".
Kiểm soát lạm phát, duy trì ổn định lãi suất, tỷ giá và các cân đối lớn giúp doanh nghiệp, nhà đầu tư giảm rủi ro, dự báo tốt hơn chi phí và hiệu quả đầu tư. Khi có cơ sở để hoạch định dài hạn, doanh nghiệp mới mạnh dạn mở rộng sản xuất, kinh doanh, tái đầu tư và tham gia những dự án có thời gian thu hồi vốn kéo dài.
Theo Phó Thống đốc, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác, nhằm bảo đảm các cân đối lớn, kiểm soát lạm phát, góp phần hỗ trợ tăng trưởng bền vững.
Từ góc nhìn doanh nghiệp, Tổng Giám đốc Techcombank Jens Lottner cho rằng, sức chống chịu của kinh tế Việt Nam tiếp tục được thể hiện trong bối cảnh biến động thuế quan, xung đột tại Trung Đông và gián đoạn vận tải. Ông dẫn chứng xuất khẩu tăng trưởng mạnh, đầu tư trực tiếp nước ngoài ở một trong những mức cao nhất trong bảy năm qua, giải ngân đầu tư công được thúc đẩy và tiêu dùng bán lẻ tăng 13,3%.
Những cải cách gắn với các Nghị quyết 57, 59, 66 và 68 đang thúc đẩy số hóa, hội nhập, hoàn thiện pháp lý và phát huy vai trò kinh tế tư nhân. Theo ông Jens Lottner, quá trình sắp xếp bộ máy có thể khiến một số quy trình tạm thời chậm lại, nhưng đã xuất hiện những cải thiện về tốc độ quyết định và triển khai công việc.
Nếu đi theo quỹ đạo tăng trưởng 10%, nhu cầu hình thành vốn của nền kinh tế sẽ vào khoảng 1.100 tỷ USD.
Ông Jens Lottner
Tổng Giám đốc Techcombank
Trên nền tảng ấy, câu hỏi đặt ra là khả năng chuyển từ quỹ đạo tăng trưởng khoảng 6-7% sang kịch bản 10%. Theo ước tính được Tổng Giám đốc Techcombank trình bày, nếu đi theo quỹ đạo tăng trưởng 10%, nhu cầu hình thành vốn sẽ vào khoảng 1.100 tỷ USD.
Riêng hạ tầng và những chuyển đổi cần thiết để nâng vị trí trong chuỗi giá trị, gắn với cam kết trung hòa carbon vào năm 2050, cần huy động khoảng 500 tỷ USD trong 5 năm tới.
Đây là nhu cầu vốn theo kịch bản được nêu tại hội nghị. Quy mô ấy cho thấy yêu cầu mở rộng năng lực huy động nguồn lực, nhất là khi hạ tầng giao thông, năng lượng, đô thị, logistics và công nghệ số đều cần những khoản đầu tư lớn, kéo dài nhiều năm.
Ông Jens Lottner nhận định, hạ tầng, kinh tế số, trung tâm dữ liệu, bất động sản và đô thị hóa tạo nên làn sóng cơ hội đầu tư đầu tiên. Khi thu nhập và tích lũy của người dân tăng lên, nhu cầu quản lý tài sản, bảo hiểm, y tế, nhà ở và tiêu dùng sẽ mở ra những cơ hội tiếp nối. Khả năng đón nhận các cơ hội này phụ thuộc đáng kể vào việc chuẩn bị nguồn vốn và công cụ tài chính phù hợp.
Mở rộng các kênh dẫn vốn
Nhu cầu đầu tư dài hạn đặt ra yêu cầu phát triển cân bằng hơn giữa thị trường tiền tệ và thị trường vốn. Theo Phó Thống đốc Nguyễn Ngọc Cảnh, bên cạnh vai trò dẫn dắt của đầu tư công, Việt Nam cần huy động hiệu quả hơn nguồn lực từ khu vực tư nhân, các nhà đầu tư có tổ chức, thị trường vốn trong nước và dòng vốn dài hạn quốc tế.
Trong tiến trình đó, ngân hàng thương mại cần từng bước trở thành đối tác tài chính toàn diện, có khả năng tư vấn, cấu trúc và thu xếp giải pháp vốn phù hợp với từng dự án. Năng lực thẩm định, quản trị rủi ro, tài trợ hợp vốn và kết nối nguồn lực trong nước với quốc tế phải được nâng lên tương ứng.
Yêu cầu xuyên suốt là cung ứng vốn gắn với an toàn hệ thống, chất lượng tín dụng và hiệu quả kinh tế, xã hội thực chất. “Việt Nam cần phải phát triển cân bằng hơn nữa giữa thị trường tiền tệ và thị trường vốn; mở rộng các kênh huy động vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp. Một hệ sinh thái tài chính đa tầng, minh bạch và vận hành hiệu quả sẽ góp phần giảm áp lực lên kỳ hạn, lên hệ thống ngân hàng và nâng cao khả năng chống chịu của nền kinh tế trước những tác động và biến động của bên ngoài”, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Ngọc Cảnh nhấn mạnh.
Hệ sinh thái tài chính đa tầng, minh bạch và vận hành hiệu quả sẽ góp phần giảm áp lực lên kỳ hạn, hệ thống ngân hàng và nâng cao khả năng chống chịu của nền kinh tế.
Ông Nguyễn Ngọc Cảnh
Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước
Ở góc độ công cụ huy động, ông Jens Lottner đề xuất tăng vốn cổ phần thông qua các đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng, phát triển trái phiếu hạ tầng kỳ hạn dài và các giải pháp tài chính cấu trúc. Những công cụ này cần đáp ứng đặc điểm của các khoản đầu tư kéo dài 10-15 năm.
Tuy nhiên, trở ngại của nhiều dự án nằm ngay ở khả năng đáp ứng điều kiện tài trợ. Khi dòng tiền tương lai chưa rõ ràng, việc thu xếp vốn sẽ gặp khó khăn. Trong khi đó, doanh nghiệp và Nhà nước đang có những tài sản hiện hữu tạo dòng tiền tương đối rõ, có khả năng dự báo.
Từ thực tế này, Tổng Giám đốc Techcombank gợi mở việc tập hợp các tài sản có dòng tiền để thu hút nhà đầu tư, qua đó huy động nguồn lực cho hạ tầng mới. Quỹ đầu tư bất động sản (REITs), chứng khoán bảo đảm bằng tài sản và những công cụ tương tự được ông đề cập như các hướng cần nghiên cứu. Đây là đề xuất phát triển công cụ tài chính, gắn với yêu cầu xây dựng khuôn khổ triển khai phù hợp.
Đối với nguồn lực quốc tế, các Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại Đà Nẵng và Thành phố Hồ Chí Minh được kỳ vọng tạo thêm kênh kết nối. Theo ông Jens Lottner, đây có thể là không gian hỗ trợ tiếp cận vốn nước ngoài và phát triển những sản phẩm tài chính mới, đồng thời hạn chế xáo trộn đối với hệ thống trong nước.
Về phía Techcombank, ông cho biết ngân hàng đang mở rộng sản phẩm, dịch vụ trong các lĩnh vực ngân hàng, chứng khoán và quản lý tài sản. Công ty Chứng khoán Techcombank (TCBS) đã thực hiện IPO; các công ty bảo hiểm cũng đã được thành lập. Bảo hiểm được nhìn nhận vừa là công cụ bảo vệ tài sản, vừa góp phần tạo nguồn vốn dài hạn. Ngân hàng đồng thời trao đổi với cơ quan quản lý về việc tham gia Trung tâm Tài chính quốc tế.
Những đề xuất tại Hội nghị cùng hướng tới yêu cầu đưa nguồn vốn đến đúng cơ hội đầu tư, với công cụ phù hợp và rủi ro được nhận diện đầy đủ. Như Phó Thống đốc Nguyễn Ngọc Cảnh nhấn mạnh, tăng trưởng nhanh cần đi cùng ổn định kinh tế vĩ mô, huy động vốn lớn cần gắn với kỷ luật thị trường, đổi mới sáng tạo phải song hành với quản trị rủi ro. Đó cũng là nền tảng để nguồn lực huy động hôm nay tạo năng lực sản xuất và giá trị bền vững cho những năm tiếp theo.
HỒNG ANH